تفسیر نبوی قرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4483

روایت‌شده توسط Umar ibn al-Khattab. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تفسیر نبوی قرآن
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Umar ibn al-Khattab

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ حُمَيْدٍ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ قَالَ عُمَرُ وَافَقْتُ اللَّهَ فِي ثَلاَثٍ ـ أَوْ وَافَقَنِي رَبِّي فِي ثَلاَثٍ ـ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، لَوِ اتَّخَذْتَ مَقَامَ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى وَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَدْخُلُ عَلَيْكَ الْبَرُّ وَالْفَاجِرُ، فَلَوْ أَمَرْتَ أُمَّهَاتِ الْمُؤْمِنِينَ بِالْحِجَابِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ آيَةَ الْحِجَابِ قَالَ وَبَلَغَنِي مُعَاتَبَةُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بَعْضَ نِسَائِهِ، فَدَخَلْتُ عَلَيْهِنَّ قُلْتُ إِنِ انْتَهَيْتُنَّ أَوْ لَيُبَدِّلَنَّ اللَّهُ رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم خَيْرًا مِنْكُنَّ‏.‏ حَتَّى أَتَيْتُ إِحْدَى نِسَائِهِ، قَالَتْ يَا عُمَرُ، أَمَا فِي رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا يَعِظُ نِسَاءَهُ حَتَّى تَعِظَهُنَّ أَنْتَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ ‏{‏عَسَى رَبُّهُ إِنْ طَلَّقَكُنَّ أَنْ يُبَدِّلَهُ أَزْوَاجًا خَيْرًا مِنْكُنَّ مُسْلِمَاتٍ‏}‏ الآيَةَ‏.‏ وَقَالَ ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنِي حُمَيْدٌ سَمِعْتُ أَنَسًا عَنْ عُمَرَ

ترجمه

مُسَدَّد برای ما حدیث کرد، از یحیی بن سعید، از حُمَید، از اَنَس که گفت: عُمَر فرمود:

«در سه مورد با خداوند موافقت کردم»، یا فرمود: «پروردگارم در سه مورد با من موافقت کرد. گفتم: ای رسول الله ﷺ! کاش مقام ابراهیم را محل نماز قرار می‌دادی. و نیز گفتم: ای رسول الله ﷺ! افراد نیکوکار و بدکار بر تو وارد می‌شوند، کاش به امهات المؤمنین دستور می‌دادی تا حجاب اختیار کنند.» پس خداوند آیه حجاب را نازل فرمود. او گفت: به من خبر رسید که پیامبر ﷺ برخی از همسرانش را سرزنش کرده است، پس نزد آنان رفتم و گفتم: «یا دست بردارید و یا خداوند رسولش ﷺ را همسرانی بهتر از شما عطا خواهد کرد.» تا اینکه نزد یکی از همسرانش رفتم، او به من گفت: «ای عمر! آیا رسول الله ﷺ چیزی ندارد که همسرانش را موعظه کند که تو به موعظه آنان آمده‌ای؟» سپس خداوند این آیه را نازل کرد: {اگر شما را طلاق دهد، چه بسا پروردگارش به جای شما همسرانی بهتر از شما به او بدهد که مسلمان باشند...}. و ابن ابی مریم گفت: یحیی بن ایوب به ما خبر داد، حُمَید برایم حدیث کرد که شنیدم اَنَس از عُمَر روایت می‌کرد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

عمر سه رویداد را دید که در آنها نظرش با وحی هماهنگ شد.

پیشینه و سبب بیان

عمر خود سه رویداد را بیان می‌کند: پیشنهادش برای قرار دادن مقام ابراهیم به‌عنوان محل نماز، نظرش دربارهٔ حجاب امهات مؤمنان و نزول آیه‌ای دربارهٔ همسران پیامبر ﷺ.

توضیح واژه‌های دشوار
مقام ابراهیم

جایگاهی در کنار کعبه که با پیامبر ابراهیم پیوند دارد؛ قرآن آن را محل نماز معرفی می‌کند.

امهات مؤمنان

عنوانی افتخارآمیز برای همسران پیامبر ﷺ.

حجاب

در اینجا به خلوت و پوششی اشاره دارد که در ارتباط با همسران پیامبر ﷺ مقرر شد.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک این ماجرا را نمونه‌ای از بینش نافذ عمر و هماهنگی نظر او با وحی می‌دانند. این رویداد هم‌زمان تأکید می‌کند که وحی از سوی خداوند است و پیشنهاد عمر تعیین‌کنندهٔ آن نیست. عالمان آیات حجاب را در بافت خاص خود بررسی می‌کنند؛ این روایت به‌تنهایی مبنایی برای تعمیم بی‌تمایز احکام ویژهٔ همسران پیامبر ﷺ به همهٔ زنان مسلمان نیست.

درس‌هایی برای امروز
  1. نصیحتی صادقانه را با احترام بیان کن و بپذیر که بینش انسانی جایگزین هدایت الهی نمی‌شود.
  2. با ظرافت از حریم خصوصی و کرامت دیگران پاسداری کن، بی‌آنکه برای خود اختیاری قائل شوی که نداری.
  3. پیش از استخراج احکام کلی از آیات و روایات، آنها را در بافت خود بخوان.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.