Sahih al-Bukhari، حدیث 4580
روایتشده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Abbas
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنِي الصَّلْتُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ إِدْرِيسَ، عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاس ٍ ـ رضى الله عنهما ـ {وَلِكُلٍّ جَعَلْنَا مَوَالِيَ} قَالَ وَرَثَةً. {وَالَّذِينَ عَاقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ} كَانَ الْمُهَاجِرُونَ لَمَّا قَدِمُوا الْمَدِينَةَ يَرِثُ الْمُهَاجِرُ الأَنْصَارِيَّ دُونَ ذَوِي رَحِمِهِ لِلأُخُوَّةِ الَّتِي آخَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بَيْنَهُمْ فَلَمَّا نَزَلَتْ {وَلِكُلٍّ جَعَلْنَا مَوَالِيَ} نُسِخَتْ، ثُمَّ قَالَ {وَالَّذِينَ عَاقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ } مِنَ النَّصْرِ، وَالرِّفَادَةِ وَالنَّصِيحَةِ، وَقَدْ ذَهَبَ الْمِيرَاثُ وَيُوصِي لَهُ. سَمِعَ أَبُو أُسَامَةَ إِدْرِيسَ، وَسَمِعَ إِدْرِيسُ طَلْحَةَ.
صلت بن محمد برایم حدیث کرد، ابواسامه برایمان حدیث کرد، از ادریس، از طلحه بن مصرف، از سعید بن جبیر، از ابن عباس رضی الله عنهما درباره آیه {وَلِكُلٍّ جَعَلْنَا مَوَالِيَ} فرمود: منظور وارثان هستند. و درباره آیه {وَالَّذِينَ عَاقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ} گفت: هنگامی که مهاجران به مدینه آمدند، به سبب پیوند برادری که پیامبر ﷺ میان آنان برقرار کرده بود، مهاجر بدون در نظر گرفتن خویشاوندان تنی، وارث انصاری میشد. اما چون آیه {وَلِكُلٍّ جَعَلْنَا مَوَالِيَ} نازل شد، این حکم نسخ گردید. سپس درباره {وَالَّذِينَ عَاقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ} فرمود: این پیمان اکنون تنها شامل یاری، پشتیبانی و خیرخواهی است؛ ارثبری میان آنان از بین رفته، ولی میتوانند برای یکدیگر وصیت کنند. ابواسامه از ادریس شنیده و ادریس از طلحه شنیده است.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
حق ارث بر پایهٔ برادری نسخ شد، اما یاری و وصیت همچنان مجاز ماند.
هنگامی که مهاجران به مدینه آمدند، پیامبر ﷺ میان آنان و انصار پیوند برادری برقرار کرد. این پیوند در آغاز موجب حق ارث میشد؛ سپس با نزول آیهٔ ۴:۳۳ این حکم برداشته شد.
وارثانی که طبق احکام جاری، در میراث سهم دارند.
ساکنان مدینه که از پیامبر ﷺ و مهاجران حمایت کردند.
تعیین اینکه پس از درگذشت شخص، بخشی از دارایی او طبق احکام اسلامی به کسی داده شود.
مفسران کلاسیک قرآن در اینجا «موالی» را به معنای وارثان دانستهاند. آنان از توضیح ابنعباس چنین برداشت میکنند که پیوند ارثیِ نخستین میان مهاجران و انصار با مقرر شدن احکام ارث برچیده شد. پیوند حمایت، یاری و خیرخواهی صادقانه باقی ماند؛ افزون بر این، همپیمان میتوانست در چارچوب حدود احکام ارث اسلامی از طریق وصیت چیزی به دیگری واگذار کند.
- پیوندهای حمایت و خیرخواهی را حفظ کنید، حتی اگر موجب حق ارث نباشند.
- وصیت را با دقت تنظیم کنید و آن را با احکام ارث اسلامی بسنجید.
- هنگام رسیدگی به امور خانواده یا میراث، میان وارثان قانونی و کسانی که میخواهید چیزی برایشان بهجا بگذارید تفاوت بگذارید.
این روایت ابنعباس نیز از حکم پیشین ارث و مقررات بعدی دربارهٔ وارثان سخن میگوید.
Sahih al-Bukhari · #4579 (Sahih)این روایت نیز به آیات ارث میپردازد و به روشن شدن روند تحول این احکام کمک میکند.
Sahih al-Bukhari · #4581 (Sahih)این روایت همان بخش دربارهٔ همپیمانیها و حقوق ارثی را بررسی میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.