تفسیر نبوی قرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4675

روایت‌شده توسط Al-Musayyab ibn Hazn. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تفسیر نبوی قرآن
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Al-Musayyab ibn Hazn

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ لَمَّا حَضَرَتْ أَبَا طَالِبٍ الْوَفَاةُ دَخَلَ عَلَيْهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدَهُ أَبُو جَهْلٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَىْ عَمِّ قُلْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ‏.‏ أُحَاجُّ لَكَ بِهَا عِنْدَ اللَّهِ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ يَا أَبَا طَالِبٍ، أَتَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ مَا لَمْ أُنْهَ عَنْكَ ‏"‏‏.‏ فَنَزَلَتْ ‏{‏مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ وَلَوْ كَانُوا أُولِي قُرْبَى مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُمْ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ‏}‏

ترجمه

اسحاق بن ابراهیم به ما حدیث کرد، عبدالرزاق به ما حدیث کرد، معمر ما را خبر داد، از زهری، از سعید بن مسیب، از پدرش که گفت: چون مرگ ابوطالب فرا رسید، پیامبر ﷺ بر او وارد شد در حالی که ابوجهل و عبدالله بن ابی‌امیه نزد او بودند. پیامبر ﷺ فرمود:

«ای عمو! بگو لا إله إلا الله تا به وسیله آن نزد الله برای تو استدلال کنم.» ابوجهل و عبدالله بن ابی‌امیه گفتند: «ای ابوطالب! آیا از دین عبدالمطلب روی‌گردان می‌شوی؟» پیامبر ﷺ فرمود: «تا زمانی که نهی نشوم، قطعاً برای تو آمرزش خواهم خواست.» سپس این آیه نازل شد: {برای پیامبر و کسانی که ایمان آورده‌اند سزاوار نیست که برای مشرکان آمرزش بخواهند، هرچند خویشاوند باشند، پس از آنکه برایشان روشن شده است که آنان اهل دوزخ هستند}.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ ابوطالب را به توحید فراخواند و تا زمانی که این کار ممنوع شد، برای او طلب آمرزش می‌کرد.

پیشینه و سبب بیان

هنگامی که ابوطالب در بستر مرگ بود، پیامبر ﷺ او را تشویق کرد که شهادتین را بر زبان آورد. ابوجهل و عبدالله بن ابی‌امیه او را ترغیب کردند که آیین عبدالمطلب را ترک نکند. پس از آن، آیهٔ ۱۱۳ سورهٔ توبه دربارهٔ طلب آمرزش برای مشرکان نازل شد.

توضیح واژه‌های دشوار
توحید

باور به اینکه تنها الله سزاوار پرستش است.

شفاعت نزد الله

درخواست یا میانجی‌گری نزد الله؛ این کار تنها با اجازهٔ او انجام می‌شود.

مشرکان

کسانی که در کنار الله، دیگران را می‌پرستند یا صفات الهی را به دیگران نسبت می‌دهند.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که شهادتین هستهٔ توحید است و پیوندهای خانوادگی کسی را از این دعوت معاف نمی‌کند. این روایت همچنین میان دعا برای هدایتِ فرد زنده و طلب آمرزش برای کسی که پس از مرگش روشن شده کافر از دنیا رفته است، تفاوت می‌گذارد. پیامبر ﷺ نشان داد که از روی صداقت برای هدایت عمویش تلاش می‌کرد، اما وحی مرز طلب آمرزش را مشخص کرد.

درس‌هایی برای امروز
  1. دربارهٔ ایمان، حتی هنگام گفت‌وگو با یکی از عزیزانتان، با دلسوزی و شکیبایی سخن بگویید.
  2. برای هدایت افراد زنده از الله دعا کنید و در دعا از حدودی که وحی تعیین کرده است فراتر نروید.
  3. اجازه ندهید فشار اجتماعی شما را از اقرار به توحید بازدارد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.