Sahih al-Bukhari، حدیث 474
روایتشده توسط Abu Waqid al-Laithi. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ
- 1عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَآن را به البخاري روایت کرد
- 2مَالِكٌ
- 3إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، أَنَّ أَبَا مُرَّةَ، مَوْلَى عَقِيلِ بْنِ أَبِي طَالِبٍ أَخْبَرَهُ عَنْ أَبِي وَاقِدٍ اللَّيْثِيِّ، قَالَ بَيْنَمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْمَسْجِدِ فَأَقْبَلَ ثَلاَثَةُ نَفَرٍ، فَأَقْبَلَ اثْنَانِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَذَهَبَ وَاحِدٌ، فَأَمَّا أَحَدُهُمَا فَرَأَى فُرْجَةً فَجَلَسَ، وَأَمَّا الآخَرُ فَجَلَسَ خَلْفَهُمْ، فَلَمَّا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَلاَ أُخْبِرُكُمْ عَنِ الثَّلاَثَةِ أَمَّا أَحَدُهُمْ فَأَوَى إِلَى اللَّهِ، فَآوَاهُ اللَّهُ، وَأَمَّا الآخَرُ فَاسْتَحْيَا، فَاسْتَحْيَا اللَّهُ مِنْهُ، وَأَمَّا الآخَرُ فَأَعْرَضَ، فَأَعْرَضَ اللَّهُ عَنْهُ ".
عبدالله بن یوسف برای ما حدیث کرد و گفت: مالک به ما خبر داد، از اسحاق بن عبدالله بن ابی طلحه که ابومره — مولای عقیل بن ابی طالب — او را از ابواقد لیثی خبر داده است که گفت: هنگامی که رسول الله ﷺ در مسجد بودند، سه نفر وارد شدند. دو نفر به سوی رسول الله ﷺ آمدند و یک نفر رفت. یکی از آن دو نفر جای خالی دید و نشست و دیگری پشت سر آنان نشست. چون رسول الله ﷺ سخن خود را به پایان بردند، فرمودند:
«آیا شما را از حال این سه نفر آگاه نکنم؟ یکی از آنان به خدا پناه آورد، پس خدا نیز او را پناه داد. دیگری حیا کرد، پس خدا نیز از او حیا نمود (و او را مشمول رحمت خویش ساخت). و سومی روی گرداند، پس خدا نیز از او روی گرداند.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
کسی که به سوی الله و دانش روی میآورد، الله او را میپذیرد.
جای خالیای در حلقه که آن مرد میتوانست در آن بنشیند.
او به مجلس نزدیک شد تا سخنان الله را بشنود و در جستوجوی قرب او باشد.
این تعبیری از رفتار مهربانانهٔ الله است: آن مرد را نراند و خوار نکرد.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کردهاند که پیوستن به حلقهٔ دانش و پند پسندیده است و میتوان جای خالی را گرفت، بیآنکه دیگران را کنار زد. کسی که از روی فروتنی پشت سر حاضران مینشیند، همردیف کسی نیست که روی میگرداند؛ پیامبر ﷺ برای هر دو، برخوردی متناسب از سوی الله بیان میکند. عالمان تأکید میکنند که چنین متنهایی دربارهٔ صفات الله، به شیوهای پذیرفته میشوند که شایستهٔ جلال اوست، بیآنکه او را به آفریدگان تشبیه کنیم.
- در درس یا خطبه، بدون مزاحمت برای دیگران جای خالیای انتخاب کنید.
- با نیت جستوجوی هدایت الله حاضر شوید و به مجلس توجه کنید.
- با حاضران کمرو و محتاط با مهربانی رفتار کنید، اما بیدلیل از دانش روی نگردانید.
این روایت پرهیز از کاری را که به شخص مربوط نیست میستاید؛ این دو متن در کنار هم بر ارزش رفتار نیک و انتخابهای سنجیده تأکید میکنند.
Sahih al-Bukhari · #472 (Sahih)این روایت نیز دربارهٔ رفتار هنگام خطبه است و اهمیت توجه و رفتار شایسته در یک گردهمایی دینی را تأیید میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.