تفسیر نبوی قرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4801

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تفسیر نبوی قرآن
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Abbas

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ خَازِمٍ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ صَعِدَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الصَّفَا ذَاتَ يَوْمٍ فَقَالَ ‏"‏ يَا صَبَاحَاهْ ‏"‏ فَاجْتَمَعَتْ إِلَيْهِ قُرَيْشٌ قَالُوا مَا لَكَ قَالَ ‏"‏ أَرَأَيْتُمْ لَوْ أَخْبَرْتُكُمْ أَنَّ الْعَدُوَّ يُصَبِّحُكُمْ أَوْ يُمَسِّيكُمْ أَمَا كُنْتُمْ تُصَدِّقُونِي ‏"‏‏.‏ قَالُوا بَلَى‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَإِنِّي نَذِيرٌ لَكُمْ بَيْنَ يَدَىْ عَذَابٍ شَدِيدٍ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ أَبُو لَهَبٍ تَبًّا لَكَ أَلِهَذَا جَمَعْتَنَا فَأَنْزَلَ اللَّهُ ‏{‏تَبَّتْ يَدَا أَبِي لَهَبٍ‏}‏‏.‏

ترجمه

علی بن عبدالله به ما حدیث کرد، محمد بن خازم به ما حدیث کرد، اعمش به ما حدیث کرد، از عمرو بن مرّه، از سعید بن جبیر، از ابن عباس رضی الله عنهما که گفت: روزی پیامبر ﷺ بر کوه صفا بالا رفت و فرمود:

«ای بامداد!» قریش گرد او جمع شدند و گفتند: «چه شده است؟» فرمود: «آیا اگر به شما خبر می‌دادم که دشمنی صبح یا شام بر شما حمله خواهد کرد، مرا باور نمی‌کردید؟» گفتند: «چرا، حتماً باور می‌کردیم.» فرمود: «پس همانا من هشداردهنده‌ای برای شما در برابر عذابی سخت هستم.» ابولهب گفت: «مرگ بر تو! آیا تنها برای همین ما را گرد آوردی؟» سپس خداوند نازل کرد: {بریده باد هر دو دست ابولهب}.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ قریش را آشکارا از عذاب خداوند بیم داد.

پیشینه و سبب بیان

حدیث بیان می‌کند که پیامبر ﷺ قریش را از کوه صفا فراخواند تا آنان را بیم دهد. ابولهب با مخالفت پاسخ داد؛ پس از آن سورهٔ مسد نازل شد.

توضیح واژه‌های دشوار
صفا

کوهی در مکه که پیامبر ﷺ از آنجا مردم را فراخواند.

یا صَباحاه

فریاد هشدار سنتی در میان عرب‌ها برای آگاه‌کردن مردم از خطری قریب‌الوقوع.

بیم‌دهنده

کسی که مردم را از خطر آگاه می‌کند و از آنان می‌خواهد از آن دوری کنند.

برداشت‌های عالمان

شارحان کلاسیک این واقعه را با آغاز دعوت آشکار پیامبر ﷺ و نزول سورهٔ مسد مرتبط می‌دانند. این رویداد نشان می‌دهد که او پیام خود را روشن و علنی اعلام کرد و حتی شنوندگانش نیز امانت‌داری پیشین او را به رسمیت می‌شناختند. ناسزای ابولهب چیزی از حقیقت این هشدار نکاست.

درس‌هایی برای امروز
  1. با راست‌گویی و امانت‌داری اعتماد دیگران را جلب کنید تا هشدارهایتان را جدی بگیرند.
  2. حقایق مهم را روشن و شجاعانه بیان کنید، حتی اگر با مخالفت روبه‌رو شوید.
  3. در برابر تمسخر واکنش نشان دهید، بی‌آنکه پیام خود را تحریف کنید یا از خوش‌رفتاری دست بکشید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.