فضائل القرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 5006

روایت‌شده توسط Abu Sa'id ibn al-Mu'alla. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: فضائل القرآن
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Sa'id ibn al-Mu'alla

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنِي خُبَيْبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدِ بْنِ الْمُعَلَّى، قَالَ كُنْتُ أُصَلِّي فَدَعَانِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ أُجِبْهُ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ أُصَلِّي‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَلَمْ يَقُلِ اللَّهُ ‏{‏اسْتَجِيبُوا لِلَّهِ وَلِلرَّسُولِ إِذَا دَعَاكُمْ‏}‏ ثُمَّ قَالَ أَلاَ أُعَلِّمُكَ أَعْظَمَ سُورَةٍ فِي الْقُرْآنِ قَبْلَ أَنْ تَخْرُجَ مِنَ الْمَسْجِدِ ‏"‏‏.‏ فَأَخَذَ بِيَدِي فَلَمَّا أَرَدْنَا أَنْ نَخْرُجَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ قُلْتَ لأُعَلِّمَنَّكَ أَعْظَمَ سُورَةٍ مِنَ الْقُرْآنِ‏.‏ قَالَ ‏"‏‏{‏الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ‏}‏ هِيَ السَّبْعُ الْمَثَانِي وَالْقُرْآنُ الْعَظِيمُ الَّذِي أُوتِيتُهُ ‏"‏‏.‏

ترجمه

علی بن عبدالله به ما حدیث کرد، یحیی بن سعید به ما حدیث کرد، شعبه به ما حدیث کرد و گفت: خبیب بن عبدالرحمن برایم حدیث کرد، از حفص بن عاصم، از ابوسعید بن المعلّی که گفت: در حال نماز بودم که پیامبر ﷺ مرا صدا زدند، اما من پاسخ ندادم. سپس گفتم:

«ای رسول خدا! من در حال نماز بودم.» ایشان فرمودند: «آیا خداوند نفرموده است: {ای کسانی که ایمان آورده‌اید! چون شما را بخواند، فرمان الله و رسول را اجابت کنید}؟» آنگاه فرمودند: «آیا پیش از آنکه از مسجد خارج شوی، بزرگ‌ترین سوره قرآن را به تو نیاموزم؟» سپس دست مرا گرفتند. هنگامی که خواستیم خارج شویم، عرض کردم: «ای رسول خدا! شما فرمودید که بزرگ‌ترین سوره قرآن را به من خواهید آموخت.» ایشان فرمودند: «{ستایش مخصوص خداوندی است که پروردگار جهانیان است}؛ این همان هفت آیه تکرارشونده (سبع مثانی) و قرآن عظیمی است که به من داده شده است.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

سورهٔ فاتحه بزرگ‌ترین سوره است و نعمتی است که بارها خوانده می‌شود.

پیشینه و سبب بیان

ابوسعید بن مُعَلّی مشغول نماز بود که پیامبر ﷺ او را صدا زد. پس از آن‌که توضیح داد چرا پاسخ نداده بود، پیامبر ﷺ جایگاه ویژهٔ سورهٔ فاتحه را به او آموخت.

توضیح واژه‌های دشوار
هفت آیهٔ تکرارشونده

نامی برای سورهٔ فاتحه است که هفت آیه دارد و در نماز بارها خوانده می‌شود.

کتاب عظیم

توصیفی از قرآن به‌عنوان وحی‌ای استثنایی و بلندمرتبه.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که سورهٔ فاتحه جایگاهی ویژه دارد: بزرگ‌ترین سوره است و در حدیث با هفت آیهٔ تکرارشونده و کتاب عظیم پیوند داده شده است. فقیهان همچنین با استناد به فرمان اطاعت از خدا و پیامبر ﷺ، چگونگی پاسخ‌دادن به ندای پیامبر در هنگام نماز را بررسی می‌کنند. این حدیث بر وجوب اطاعت از پیامبر ﷺ تأکید دارد، اما به‌تنهایی مجوزی کلی برای قطع نماز بدون بررسی فقهی بیشتر به دست نمی‌دهد.

درس‌هایی برای امروز
  1. برای تلاوت با توجه سورهٔ فاتحه و آموختن معنای آن وقت بگذارید.
  2. با احترام و دقت به خدا و راهنمایی پیامبر ﷺ پاسخ دهید.
  3. هرگاه کسی دربارهٔ قرآن پرسید، دانش خود را روشن و روشن‌گرانه با او در میان بگذارید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.