Sahih al-Bukhari، حدیث 5292
روایتشده توسط Zayd ibn Khalid al-Juhani. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Zayd ibn Khalid al-Juhani
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ يَزِيدَ، مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم سُئِلَ عَنْ ضَالَّةِ الْغَنَمِ فَقَالَ " خُذْهَا، فَإِنَّمَا هِيَ لَكَ أَوْ لأَخِيكَ أَوْ لِلذِّئْبِ ". وَسُئِلَ عَنْ ضَالَّةِ الإِبِلِ، فَغَضِبَ وَاحْمَرَّتْ وَجْنَتَاهُ، وَقَالَ " مَا لَكَ وَلَهَا، مَعَهَا الْحِذَاءُ وَالسِّقَاءُ، تَشْرَبُ الْمَاءَ، وَتَأْكُلُ الشَّجَرَ، حَتَّى يَلْقَاهَا رَبُّهَا ". وَسُئِلَ عَنِ اللُّقَطَةِ فَقَالَ " اعْرِفْ وِكَاءَهَا وَعِفَاصَهَا، وَعَرِّفْهَا سَنَةً، فَإِنْ جَاءَ مَنْ يَعْرِفُهَا، وَإِلاَّ فَاخْلِطْهَا بِمَالِكَ ". قَالَ سُفْيَانُ فَلَقِيتُ رَبِيعَةَ بْنَ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ ـ قَالَ سُفْيَانُ وَلَمْ أَحْفَظْ عَنْهُ شَيْئًا غَيْرَ هَذَا ـ فَقُلْتُ أَرَأَيْتَ حَدِيثَ يَزِيدَ مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ فِي أَمْرِ الضَّالَّةِ، هُوَ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ قَالَ نَعَمْ. قَالَ يَحْيَى وَيَقُولُ رَبِيعَةُ عَنْ يَزِيدَ مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ. قَالَ سُفْيَانُ فَلَقِيتُ رَبِيعَةَ فَقُلْتُ لَهُ.
علی بن عبدالله برای ما حدیث کرد، سفیان برای ما حدیث کرد، از یحیی بن سعید، از یزید (مولای مُنبَعِث) که پیامبر ﷺ درباره گوسفند گمشده مورد پرسش قرار گرفتند. فرمودند:
«آن را بردار، زیرا آن یا مال توست، یا مال برادرت، یا طعمه گرگ.» سپس درباره شتر گمشده از ایشان سؤال شد؛ خشمگین شدند و گونههایشان سرخ گشت و فرمودند: «تو را با آن چه کار؟ کفش و مشک آب همراه اوست؛ خود آب مینوشد و از درختان میخورد تا صاحبش او را بیابد.» همچنین درباره لُقَطه (شیء یافت شده) از ایشان پرسیده شد، فرمودند: «گره بند و کیسهاش را بشناس و یک سال آن را اعلام کن. اگر کسی آمد که آن را شناخت، به او بده؛ وگرنه آن را با مال خود بیامیز.» سفیان گفت: من ربیعه بن ابی عبدالرحمن را دیدم — سفیان گفت: جز این حدیث چیزی از او حفظ نکردم — گفتم: نظر تو درباره حدیث یزید مولای مُنبَعِث در باره اشیاء گمشده چیست، آیا از زید بن خالد است؟ گفت: «بله.» یحیی گفت: و ربیعه نیز از یزید مولای مُنبَعِث از زید بن خالد روایت میکند. سفیان گفت: سپس ربیعه را دیدم و این موضوع را با او در میان گذاشتم.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
از حیوان سرگردان و آسیبپذیر نگهداری کنید و با مال پیداشده امانتدارانه رفتار کنید.
مالی پیداشده که صاحبش شناختهشده نیست.
بند و پوششِ مال پیداشده؛ ویژگیهایی که صاحبش میتواند با آنها مال خود را تشخیص دهد.
گوسفندی که از صاحبش دور شده و بدون مراقبت در معرض خطر است.
عالمان از این روایت چنین برداشت کردهاند که میتوان گوسفند گمشده را برای محافظت از گمشدن یا شکارچیان برداشت، اما باید با آن همچون امانت رفتار کرد. شتر معمولاً میتواند از خود محافظت کند و ازاینرو نباید بیدلیل آن را گرفت. دربارهٔ مال پیداشده، یابنده باید ویژگیهای آن را به خاطر بسپارد، بهمدت یک سال خبرِ یافتن آن را اعلام کند و اگر صاحبش آن را بهدرستی شناسایی کرد، به او بازگرداند. مذاهب فقهی دربارهٔ جزئیات بیشتر، مانند شیوهٔ اعلام و استفاده از مال، بحث کردهاند؛ بااینحال، اصل راهنما همچنان حفاظت از مال و بازگرداندن آن است.
- اگر حیوانی آسیبپذیر و سرگردان یافتید، از آن محافظت کنید و بکوشید صاحبش را پیدا کنید.
- ویژگیهای قابلشناساییِ مال پیداشده را یادداشت کنید و خبرِ یافتن آن را اعلام کنید.
- مال پیداشده را به کسی بازگردانید که بتواند آن را با نشانههای قانعکننده شناسایی کند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.