Sahih al-Bukhari، حدیث 63
روایتشده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Anas ibn Malik
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ سَعِيدٍ ـ هُوَ الْمَقْبُرِيُّ ـ عَنْ شَرِيكِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ، أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، يَقُولُ بَيْنَمَا نَحْنُ جُلُوسٌ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي الْمَسْجِدِ، دَخَلَ رَجُلٌ عَلَى جَمَلٍ فَأَنَاخَهُ فِي الْمَسْجِدِ، ثُمَّ عَقَلَهُ، ثُمَّ قَالَ لَهُمْ أَيُّكُمْ مُحَمَّدٌ وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مُتَّكِئٌ بَيْنَ ظَهْرَانَيْهِمْ. فَقُلْنَا هَذَا الرَّجُلُ الأَبْيَضُ الْمُتَّكِئُ. فَقَالَ لَهُ الرَّجُلُ ابْنَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " قَدْ أَجَبْتُكَ ". فَقَالَ الرَّجُلُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِنِّي سَائِلُكَ فَمُشَدِّدٌ عَلَيْكَ فِي الْمَسْأَلَةِ فَلاَ تَجِدْ عَلَىَّ فِي نَفْسِكَ. فَقَالَ " سَلْ عَمَّا بَدَا لَكَ ". فَقَالَ أَسْأَلُكَ بِرَبِّكَ وَرَبِّ مَنْ قَبْلَكَ، آللَّهُ أَرْسَلَكَ إِلَى النَّاسِ كُلِّهِمْ فَقَالَ " اللَّهُمَّ نَعَمْ ". قَالَ أَنْشُدُكَ بِاللَّهِ، آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ نُصَلِّيَ الصَّلَوَاتِ الْخَمْسَ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ قَالَ " اللَّهُمَّ نَعَمْ ". قَالَ أَنْشُدُكَ بِاللَّهِ، آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ نَصُومَ هَذَا الشَّهْرَ مِنَ السَّنَةِ قَالَ " اللَّهُمَّ نَعَمْ ". قَالَ أَنْشُدُكَ بِاللَّهِ، آللَّهُ أَمَرَكَ أَنْ تَأْخُذَ هَذِهِ الصَّدَقَةَ مِنْ أَغْنِيَائِنَا فَتَقْسِمَهَا عَلَى فُقَرَائِنَا فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " اللَّهُمَّ نَعَمْ ". فَقَالَ الرَّجُلُ آمَنْتُ بِمَا جِئْتَ بِهِ، وَأَنَا رَسُولُ مَنْ وَرَائِي مِنْ قَوْمِي، وَأَنَا ضِمَامُ بْنُ ثَعْلَبَةَ أَخُو بَنِي سَعْدِ بْنِ بَكْرٍ. رَوَاهُ مُوسَى وَعَلِيُّ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِهَذَا.
عبدالله بن یوسف برای ما حدیث کرد و گفت: لیث برای ما حدیث نمود، از سعید مقبری، از شریک بن عبدالله بن ابی نمیر، که او از انس بن مالک شنید که میگفت: در حالی که ما همراه پیامبر ﷺ در مسجد نشسته بودیم، مردی سوار بر شتر وارد شد و شتر خود را در مسجد خوابانید و سپس پای آن را بست. آنگاه به آنان گفت:
«کدام یک از شما محمد است؟» در حالی که پیامبر ﷺ در میان ایشان تکیه داده بودند. ما گفتیم: «این مرد سفیدرویی که تکیه داده است.» آن مرد ایشان را خطاب قرار داد و گفت: «ای پسر عبدالمطلب!» پیامبر ﷺ به او فرمودند: «من پاسخگوی تو هستم.» آن مرد به پیامبر ﷺ عرض کرد: «من از شما پرسشهایی خواهم کرد و در پرسیدن سختگیرانه عمل میکنم، پس در دل خود بر من خرده مگیرید.» ایشان فرمودند: «هر چه میخواهی بپرس.» او گفت: «تو را به پروردگارت و پروردگار کسانی که پیش از تو بودند قسم میدهم، آیا الله تو را به سوی تمام مردم فرستاده است؟» ایشان فرمودند: «به الله سوگند، آری.» گفت: «تو را به الله قسم میدهم، آیا الله به تو دستور داده است که پنج نماز را در شبانهروز بخوانیم؟» فرمودند: «به الله سوگند، آری.» گفت: «تو را به الله قسم میدهم، آیا الله به تو دستور داده است که این ماه از سال (رمضان) را روزه بگیریم؟» فرمودند: «به الله سوگند، آری.» گفت: «تو را به الله قسم میدهم، آیا الله به تو دستور داده است که این صدقه (زکات) را از ثروتمندان ما بگیری و میان فقیران ما تقسیم کنی؟» پیامبر ﷺ فرمودند: «به الله سوگند، آری.» سپس آن مرد گفت: «به آنچه آوردهای ایمان آوردم و من فرستادهی قومی هستم که پشت سر من هستند؛ من ضمام بن ثعلبه، برادر بنی سعد بن بکر هستم.» موسی و علی بن عبدالحمید نیز از سلیمان، از ثابت، از انس و او از پیامبر ﷺ همین حدیث را روایت کردهاند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
ضمام بن ثعلبه درباره واجبات اصلی پرسید و پیام را پذیرفت.
ضمام بن ثعلبه بهعنوان نماینده قوم خود نزد پیامبر ﷺ آمد تا مستقیماً درباره مهمترین واجبات اسلام بپرسد.
پرداختی واجب از بخشی از داراییهای معین که به گروههای مشخصی، از جمله افراد نیازمند، اختصاص مییابد.
کسی که از طرف گروهی پیام میرساند یا پرسشهایی مطرح میکند.
قبیلهای عرب که ضمام بن ثعلبه به آن تعلق داشت.
دانشمندان از این روایت نتیجه میگیرند که شاگرد میتواند پرسشهای روشن و مستقیم بپرسد و آموزگار باید آرام و بیناراحتی پاسخ دهد. حدیث نماز، روزه ماه رمضان و زکات را از واجبات اصلی میشمارد و نشان میدهد که پیامبر ﷺ پیام را برای همه بشریت تأیید کرد. دانشمندان همچنین تأکید میکنند که پذیرش صادقانه واجبات اصلی، پایهای نیرومند برای ایمان است؛ احکام جزئیتر از قرآن و دیگر سنتها به دست میآیند.
- در مسائل دینی، مستقیم و محترمانه بپرس تا اصل موضوع را بفهمی.
- نماز، روزه ماه رمضان و پرداخت زکات را بخشهای همیشگی عمل دینی خود قرار بده.
- به پرسشهای دیگران آرام پاسخ بده و شیوه مستقیم پرسیدن آنان را به خود مگیر.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.