Sahih al-Bukhari، حدیث 6398
روایتشده توسط Abu Musa al-Ash'ari. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍآن را به البخاري روایت کرد
- 2عَبْدُ الْمَلِكَ بْنُ صَبَّاحٍ
- 3شُعْبَةُ
- 4أَبِي إِسْحَاقَ
- 5ابْنِ أَبِي مُوسَى
- 6أَبِيهِ
- 7رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكَ بْنُ صَبَّاحٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُوسَى، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ كَانَ يَدْعُو بِهَذَا الدُّعَاءِ " رَبِّ اغْفِرْ لِي خَطِيئَتِي وَجَهْلِي وَإِسْرَافِي فِي أَمْرِي كُلِّهِ، وَمَا أَنْتَ أَعْلَمُ بِهِ مِنِّي، اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي خَطَايَاىَ وَعَمْدِي وَجَهْلِي وَهَزْلِي، وَكُلُّ ذَلِكَ عِنْدِي، اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي مَا قَدَّمْتُ وَمَا أَخَّرْتُ وَمَا أَسْرَرْتُ وَمَا أَعْلَنْتُ، أَنْتَ الْمُقَدِّمُ، وَأَنْتَ الْمُؤَخِّرُ، وَأَنْتَ عَلَى كُلِّ شَىْءٍ قَدِيرٌ ". وَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ وَحَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِنَحْوِهِ.
محمد بن بشار برای ما حدیث کرد، عبدالملک بن صباح برای ما حدیث کرد، شعبه برای ما حدیث کرد، از ابواسحاق، او از ابن ابیموسی، او از پدرش، و او از پیامبر ﷺ روایت کرد که ایشان همواره با این دعا، الله را میخواندند:
«پروردگارا! خطای مرا، نادانیام و زیادهرویام در تمام کارهایم و آنچه را که تو بهتر از من به آن دانایی، بیامرز. بار خدایا! گناهانم، عمدی بودن کارهایم، نادانیام و شوخیهایم را ببخشای که همه اینها نزد من است. بار خدایا! آنچه را پیش فرستادم و آنچه را پس انداختم، آنچه را پنهان کردم و آنچه را آشکار ساختم، بیامرز. تویی پیشاندازنده و تویی پساندازنده و تو بر هر چیزی توانایی.» عبیدالله بن معاذ گفت: پدرم برای ما حدیث کرد، شعبه برای ما حدیث کرد، از ابواسحاق، او از ابوبرده بن ابیموسی، او از پدرش، و او از پیامبر ﷺ مضمونی مشابه آن را روایت کرد.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ از الله برای هر نوع خطا و کوتاهی آمرزش خواست.
انجام دادن بیش از حدّ شایسته یا پا فراتر گذاشتن از حدود.
اعمال گذشته و اعمالی که بعداً انجام میشوند.
اعمال و خطاهایی که دیگران نمیبینند و اعمالی که آشکارند.
عالمان اشاره کردهاند که این دعا توبه از خطاهای عمدی، ناآگاهی، جدیت و سهلانگاری، و نیز کوتاهیهایی را در بر میگیرد که انسان خود از آنها آگاه نیست. عبارتهای مربوط به آنچه پیش فرستاده و به تأخیر انداخته شده، و آنچه پنهان و آشکار است، میآموزند که بنده برای تمام زندگیاش از الله آمرزش بخواهد. این دعا فروتنی و محاسبهٔ فراگیر نفس را میآموزد؛ اما به این معنا نیست که پیامبر ﷺ مانند مردم عادی گناه میکرد.
- هر روز زمانی را برای اندیشیدن دربارهٔ اعمالت و درخواست آمرزش از الله اختصاص بده.
- برای خطاهایی که میشناسی و نیز کوتاهیهایی که خود متوجهشان نیستی، آمرزش بخواه.
- این دعا را مرتب بخوان و برای اعمال پنهان و آشکار از الله آمرزش بخواه.
ابوهریره نقل میکند که پیامبر ﷺ بسیار از الله آمرزش میخواست و به درگاه او بازمیگشت. این دو روایت در کنار هم اهمیت توبهٔ پیوسته را نشان میدهند.
Sahih al-Bukhari · #6399 (Sahih)این روایت در کتاب دعاها در کنار این دعا آمده است و آن نیز میآموزد که برای حفاظت و یاری از الله درخواست کنیم.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.