اذان · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 641

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: اذان
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

از البخاري تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1أَبُو نُعَيْمٍآن را به البخاري روایت کرد
  2. 2شَيْبَانُ
  3. 3يَحْيَى
  4. 4أَبَا سَلَمَةَ
  5. 5جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا سَلَمَةَ، يَقُولُ أَخْبَرَنَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم جَاءَهُ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ يَوْمَ الْخَنْدَقِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَاللَّهِ مَا كِدْتُ أَنْ أُصَلِّيَ حَتَّى كَادَتِ الشَّمْسُ تَغْرُبُ، وَذَلِكَ بَعْدَ مَا أَفْطَرَ الصَّائِمُ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ وَاللَّهِ مَا صَلَّيْتُهَا ‏"‏ فَنَزَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِلَى بُطْحَانَ وَأَنَا مَعَهُ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ صَلَّى ـ يَعْنِي الْعَصْرَ ـ بَعْدَ مَا غَرَبَتِ الشَّمْسُ، ثُمَّ صَلَّى بَعْدَهَا الْمَغْرِبَ‏.‏

ترجمه

ابو نعیم برای ما حدیث کرد و گفت: شیبان از یحیی برای ما حدیث کرد، او گفت: شنیدم که ابوسلمه می‌گفت: جابر بن عبدالله به ما خبر داد که در روز جنگ خندق، عمر بن خطاب نزد پیامبر ﷺ آمد و عرض کرد:

«ای رسول خدا ﷺ! به خدا سوگند، نزدیک بود خورشید غروب کند و من هنوز نماز عصر را نخوانده بودم.» این اتفاق زمانی رخ داد که روزه‌داران افطار کرده بودند. پیامبر ﷺ فرمودند: «به خدا سوگند، من هم آن را نخوانده‌ام.» سپس پیامبر ﷺ به بطحان رفتند و من همراه ایشان بودم. ایشان وضو گرفتند و پس از غروب آفتاب نماز عصر را خواندند و سپس نماز مغرب را اقامه کردند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

در جنگ خندق، پیامبر ﷺ نماز عصر را پس از غروب آفتاب به‌جا آورد.

پیشینه و سبب بیان

این رویداد در روز جنگ خندق رخ داد. عمر بن خطاب به پیامبر ﷺ گفت که به‌سبب شرایط، نماز عصر را زمانی به‌جا آورده که خورشید نزدیک به غروب بوده است؛ خود پیامبر ﷺ نیز هنوز آن نماز را نخوانده بود.

توضیح واژه‌های دشوار
عصر

نماز واجب بعدازظهر که باید پیش از غروب آفتاب به‌جا آورده شود.

بوئتان

مکانی که بنا بر این روایت، پیامبر ﷺ برای وضو گرفتن و نماز خواندن به آنجا رفت.

وضو

شست‌وشوی آیینی که پیش از نماز انجام می‌شود.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت نتیجه می‌گیرند که اگر مانعی برطرف شود، نماز واجبی که از دست رفته باید به‌جا آورده شود. پیامبر ﷺ نماز عصر را پس از غروب آفتاب خواند و سپس نماز مغرب را به‌جا آورد. مذاهب فقهی با استناد به این روایت و روایات دیگر، ترتیب نمازهای قضاشده و نمازهای وقت را بررسی می‌کنند؛ حکم دقیق بسته به مذهب و شرایط متفاوت است. این رویداد شرایط استثنایی جنگ را توصیف می‌کند و دلیلی برای به‌تأخیرانداختن نماز بدون عذر معتبر نیست.

درس‌هایی برای امروز
  1. اگر عذر موجهی مانع نمازخواندن به‌موقع شد، به‌محض آنکه دوباره توانستی نماز ازدست‌رفته را به‌جا آور.
  2. نمازها را به‌موقع برنامه‌ریزی کن و برای وقت نماز اهمیت قائل باش؛ این رویداد مربوط به شرایط استثنایی میدان جنگ بود.
  3. برای پرسش درباره ترتیب نمازهای قضا، از راهنمایی‌های عالم معتبری در مذهب فقهی خود پیروی کن.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.