Sahih al-Bukhari، حدیث 7151
روایتشده توسط Ma'qil ibn Yasar. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Ma'qil ibn Yasar
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، أَخْبَرَنَا حُسَيْنٌ الْجُعْفِيُّ، قَالَ زَائِدَةُ ذَكَرَهُ عَنْ هِشَامٍ، عَنِ الْحَسَنِ، قَالَ أَتَيْنَا مَعْقِلَ بْنَ يَسَارٍ نَعُودُهُ فَدَخَلَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَقَالَ لَهُ مَعْقِلٌ أُحَدِّثُكَ حَدِيثًا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " مَا مِنْ وَالٍ يَلِي رَعِيَّةً مِنَ الْمُسْلِمِينَ، فَيَمُوتُ وَهْوَ غَاشٌّ لَهُمْ، إِلاَّ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ ".
اسحاق بن منصور برای ما حدیث کرد، حسین جعفی به ما خبر داد و گفت: زائده این حدیث را از هشام، و او از حسن نقل کرده است. حسن میگوید: برای عیادت معقل بن یسار نزد او رفتیم که عبیدالله وارد شد. معقل به او گفت: آیا حدیثی را که از رسول الله ﷺ شنیدهام برایت بازگو نکنم؟ سپس فرمودند:
«هیچ والی و سرپرستی نیست که امور مسلمانان را بر عهده گیرد و در حالی که به آنان خیانت و فریب روا داشته بمیرد، مگر اینکه الله بهشت را بر او حرام گرداند.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
حاکمی که به جامعهٔ خود خیانت کند، به محرومیت از بهشت تهدید شده است.
مَعقِل بن یَسار این روایت را هنگام دیداری که عُبَیدالله در دوران بیماری مَعقِل با او داشت، نقل کرد.
کسی که بر مردم اختیار و مسئولیت دارد.
عمداً آنچه را حق مردم است پنهان میکند یا برخلاف منافعشان عمل میکند.
هشداری بسیار جدی دربارهٔ کیفر نهایی کسی که در چنین حالی بمیرد.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت میکنند که اختیار، مسئولیتی امانتگونه است و فریب کسانی که تحت سرپرستی فرد هستند، گناهی بزرگ به شمار میآید. این هشدار دربارهٔ کسی است که در آن وضعیت بمیرد و به این معنا نیست که هر کوتاهیِ حاکمی خودبهخود همین حکم را دارد؛ توبه و داوری خداوند همچنان اهمیت دارند. چهار مذهب فقهی در اصول کلی فقهی خود تأکید میکنند که حکومت و اختیار باید در راستای عدالت و پاسداری از منافع کسانی باشد که فرد در برابرشان مسئول است.
- هرکس رهبری میکند باید صادقانه ارتباط برقرار کند و از منافع کسانی که مسئولیتشان را بر عهده دارد پاسداری کند.
- هنگام تصمیمگیریای که بر دیگران اثر میگذارد، مشورت بخواهید و توضیح دهید چرا آن تصمیم را گرفتهاید.
- اگر متوجه شدید به کسی زیان رساندهاید، آن را جبران کنید و طلب بخشش کنید.
این روایت نیز دیدار مَعقِل در دوران بیماریاش و هشدار او به عُبَیدالله دربارهٔ فریب دادن کسانی را شرح میدهد که تحت اختیار فرد هستند.
Sahih al-Bukhari · #7149 (Sahih)این روایت از جویای اختیار شدن بدون ادا کردن حق آن هشدار میدهد و بدینترتیب بر مسئولیت رهبران میافزاید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.