Sahih al-Bukhari، حدیث 7207
روایتشده توسط Al-Miswar ibn Makhrama. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا حُمَيْدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ
- 1عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَآن را به البخاري روایت کرد
- 2جُوَيْرِيَةُ
- 3مَالِكٍ
- 4الزُّهْرِيِّ
- 5حُمَيْدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ، حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، أَنَّ حُمَيْدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ أَخْبَرَهُ. أَنَّ الرَّهْطَ الَّذِينَ وَلاَّهُمْ عُمَرُ اجْتَمَعُوا فَتَشَاوَرُوا، قَالَ لَهُمْ عَبْدُ الرَّحْمَنِ لَسْتُ بِالَّذِي أُنَافِسُكُمْ عَلَى هَذَا الأَمْرِ، وَلَكِنَّكُمْ إِنْ شِئْتُمُ اخْتَرْتُ لَكُمْ مِنْكُمْ. فَجَعَلُوا ذَلِكَ إِلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ، فَلَمَّا وَلَّوْا عَبْدَ الرَّحْمَنِ أَمْرَهُمْ فَمَالَ النَّاسُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ، حَتَّى مَا أَرَى أَحَدًا مِنَ النَّاسِ يَتْبَعُ أُولَئِكَ الرَّهْطَ وَلاَ يَطَأُ عَقِبَهُ، وَمَالَ النَّاسُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ يُشَاوِرُونَهُ تِلْكَ اللَّيَالِيَ حَتَّى إِذَا كَانَتِ اللَّيْلَةُ الَّتِي أَصْبَحْنَا مِنْهَا، فَبَايَعْنَا عُثْمَانَ قَالَ الْمِسْوَرُ طَرَقَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بَعْدَ هَجْعٍ مِنَ اللَّيْلِ فَضَرَبَ الْبَابَ حَتَّى اسْتَيْقَظْتُ فَقَالَ أَرَاكَ نَائِمًا، فَوَاللَّهِ مَا اكْتَحَلْتُ هَذِهِ اللَّيْلَةَ بِكَبِيرِ نَوْمٍ، انْطَلِقْ فَادْعُ الزُّبَيْرَ وَسَعْدًا، فَدَعَوْتُهُمَا لَهُ فَشَاوَرَهُمَا ثُمَّ دَعَانِي فَقَالَ ادْعُ لِي عَلِيًّا. فَدَعَوْتُهُ فَنَاجَاهُ حَتَّى ابْهَارَّ اللَّيْلُ، ثُمَّ قَامَ عَلِيٌّ مِنْ عِنْدِهِ، وَهْوَ عَلَى طَمَعٍ، وَقَدْ كَانَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَخْشَى مِنْ عَلِيٍّ شَيْئًا، ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي عُثْمَانَ، فَدَعَوْتُهُ فَنَاجَاهُ حَتَّى فَرَّقَ بَيْنَهُمَا الْمُؤَذِّنُ بِالصُّبْحِ، فَلَمَّا صَلَّى لِلنَّاسِ الصُّبْحَ وَاجْتَمَعَ أُولَئِكَ الرَّهْطُ عِنْدَ الْمِنْبَرِ، فَأَرْسَلَ إِلَى مَنْ كَانَ حَاضِرًا مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارِ، وَأَرْسَلَ إِلَى أُمَرَاءِ الأَجْنَادِ وَكَانُوا وَافَوْا تِلْكَ الْحَجَّةَ مَعَ عُمَرَ، فَلَمَّا اجْتَمَعُوا تَشَهَّدَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ يَا عَلِيُّ، إِنِّي قَدْ نَظَرْتُ فِي أَمْرِ النَّاسِ فَلَمْ أَرَهُمْ يَعْدِلُونَ بِعُثْمَانَ، فَلاَ تَجْعَلَنَّ عَلَى نَفْسِكَ سَبِيلاً. فَقَالَ أُبَايِعُكَ عَلَى سُنَّةِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَالْخَلِيفَتَيْنِ مِنْ بَعْدِهِ. فَبَايَعَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ، وَبَايَعَهُ النَّاسُ الْمُهَاجِرُونَ وَالأَنْصَارُ وَأُمَرَاءُ الأَجْنَادِ وَالْمُسْلِمُونَ.
عبدالله بن محمد بن اسماء به ما حدیث نقل کرد، گفت: جویریه از مالک، و او از زهری روایت کرد که حمید بن عبدالرحمن به او خبر داد که مسور بن مخرمه به او اطلاع داد: گروهی که عمر رضی الله عنه آنان را برای خلافت انتخاب کرده بود، گرد هم آمدند و با یکدیگر مشورت کردند. عبدالرحمن رضی الله عنه به آنان گفت:
«من در این امر با شما رقابت نمیکنم، اما اگر بخواهید، از میان خودتان کسی را برایتان انتخاب میکنم.» پس همه این کار را به عبدالرحمن واگذار کردند. هنگامی که امر خود را به عبدالرحمن سپردند، مردم به سوی او روی آوردند، چنانکه دیگر هیچکس را ندیدم که آن گروه دیگر را دنبال کند یا پشت سرشان راه برود. مردم در آن شبها نزد عبدالرحمن میآمدند و با او مشورت میکردند تا اینکه شبی فرا رسید که در صبحگاه آن با عثمان بیعت کردیم. مسور رضی الله عنه افزود: پس از گذشت بخشی از شب، عبدالرحمن درب خانهام را کوبید تا بیدار شدم. گفت: «میبینم که خوابیدهای! به خدا سوگند، سه شب است که خواب کافی نداشتهام. برو و زبیر و سعد را صدا بزن.» من آنان را برایش فراخواندم و او با ایشان مشورت کرد، سپس مرا طلبید و گفت: «علی را برایم بخوان.» علی را فراخواندم و عبدالرحمن تا پاسی از شب با او به خلوت سخن گفت. سپس علی از نزد او برخاست در حالی که بسیار امیدوار بود، هرچند عبدالرحمن از جانب علی نگرانیهایی داشت. آنگاه گفت: «عثمان را برایم بخوان.» عثمان را فراخواندم و او نیز با وی به خلوت سخن گفت تا اینکه مؤذن با اذان صبح میان آن دو جدایی انداخت. چون مردم نماز صبح را گزاردند و آن گروه ششنفره نزد منبر جمع شدند، عبدالرحمن پیام فرستاد و هر که از مهاجرین و انصار حاضر بود و نیز فرماندهان لشکر را که آن سال همراه عمر به حج آمده بودند، فراخواند. چون همگی گرد آمدند، عبدالرحمن تشهد خواند و سپس فرمود: «اما بعد، ای علی! من در احوال مردم نگریستم و دیدم که کسی را همسنگ عثمان نمیدانند؛ پس بر خود راه سرزنش و مخالفت مگشا.» علی رضی الله عنه فرمود: «با تو بر اساس کتاب خدا، سنت رسول الله ﷺ و روش دو خلیفه پیش از او بیعت میکنم.» سپس عبدالرحمن با او بیعت کرد و پس از او مهاجرین، انصار، امیران لشکر و تمامی مسلمانان نیز بیعت نمودند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
عبدالرحمن پیش از بیعت با عثمان، با جامعه مشورت کرد.
پس از درگذشت عمر، او شورایی متشکل از شش تن از صحابه تعیین کرد تا جانشینی را انتخاب کنند. این روایت شرح میدهد که عبدالرحمن بن عوف چگونه مشورت را هدایت کرد و با عثمان بیعت شد.
پیمان وفاداری و حمایت از یک رهبر.
صحابهای که از مکه به مدینه هجرت کردند و ساکنان مدینه که به آنان یاری رساندند.
گفتوگویی که در آن افراد ذیربط پیش از تصمیمگیری نظر خود را بیان میکنند.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کردهاند که رهبری میتواند از راه مشورت و رضایت شکل بگیرد و شورایی منصوب میتواند انتخاب را به فردی امین واگذار کند. عبدالرحمن با نامزدها و نمایندگان جامعه مشورت کرد؛ شرط او برای عثمان بر پیروی از خدا، پیامبر ﷺ و دو خلیفهٔ پیشین تأکید داشت. این روایت یک انتخاب تاریخی را توصیف میکند و بهتنهایی رویهای ثابت برای همهٔ زمانها تعیین نمیکند.
- با کسانی که از یک تصمیم تأثیر میپذیرند مشورت کنید و با دقت به دیدگاههایشان گوش دهید.
- هنگام انتخاب رهبر، مسئولیتها و اصول راهنمای او را روشن کنید.
- با دقت تصمیم بگیرید و پس از مشورت جمعی برای رسیدن به نتیجهای منظم همکاری کنید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.