Sahih al-Bukhari، حدیث 773
روایتشده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Abbas
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ أَبِي بِشْرٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ انْطَلَقَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي طَائِفَةٍ مِنْ أَصْحَابِهِ عَامِدِينَ إِلَى سُوقِ عُكَاظٍ، وَقَدْ حِيلَ بَيْنَ الشَّيَاطِينِ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ، وَأُرْسِلَتْ عَلَيْهِمُ الشُّهُبُ، فَرَجَعَتِ الشَّيَاطِينُ إِلَى قَوْمِهِمْ. فَقَالُوا مَا لَكُمْ فَقَالُوا حِيلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ، وَأُرْسِلَتْ عَلَيْنَا الشُّهُبُ. قَالُوا مَا حَالَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ إِلاَّ شَىْءٌ حَدَثَ، فَاضْرِبُوا مَشَارِقَ الأَرْضِ وَمَغَارِبَهَا، فَانْظُرُوا مَا هَذَا الَّذِي حَالَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ فَانْصَرَفَ أُولَئِكَ الَّذِينَ تَوَجَّهُوا نَحْوَ تِهَامَةَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ بِنَخْلَةَ، عَامِدِينَ إِلَى سُوقِ عُكَاظٍ وَهْوَ يُصَلِّي بِأَصْحَابِهِ صَلاَةَ الْفَجْرِ، فَلَمَّا سَمِعُوا الْقُرْآنَ اسْتَمَعُوا لَهُ فَقَالُوا هَذَا وَاللَّهِ الَّذِي حَالَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ خَبَرِ السَّمَاءِ. فَهُنَالِكَ حِينَ رَجَعُوا إِلَى قَوْمِهِمْ وَقَالُوا يَا قَوْمَنَا {إِنَّا سَمِعْنَا قُرْآنًا عَجَبًا * يَهْدِي إِلَى الرُّشْدِ فَآمَنَّا بِهِ وَلَنْ نُشْرِكَ بِرَبِّنَا أَحَدًا} فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَى نَبِيِّهِ صلى الله عليه وسلم {قُلْ أُوحِيَ إِلَىَّ} وَإِنَّمَا أُوحِيَ إِلَيْهِ قَوْلُ الْجِنِّ.
مُسَدَّد برای ما حدیث کرد و گفت: ابوعَوانه برای ما حدیث کرد، از ابوبِشر، از سعید بن جُبیر، از ابن عباس رضی الله عنهما که فرمود: پیامبر ﷺ همراه گروهی از یارانش به قصد بازار عُکاظ حرکت کردند. در آن زمان میان شیاطین و خبر آسمان حائل قرار داده شد و شهابسنگها بر آنان پرتاب گردید. پس شیاطین به سوی قوم خود بازگشتند. قومشان پرسیدند:
«شما را چه شده است؟» گفتند: «میان ما و خبر آسمان حائل نهاده شده و شهابسنگها بر ما پرتاب میشود.» قومشان گفتند: «چیزی که میان شما و خبر آسمان حائل شده، جز رویدادی تازه نیست؛ بنابراین شرق و غرب زمین را بگردید و ببینید چه چیزی میان شما و خبر آسمان فاصله انداخته است.» سپس کسانی که به سمت تِهَامه رفته بودند، به نزد پیامبر ﷺ در منطقه نَخله رسیدند، در حالی که ایشان در مسیر بازار عکاظ بودند و نماز صبح را با یارانشان اقامه میکردند. چون قرآن را شنیدند، با دقت گوش سپردند و گفتند: «به خدا سوگند، همین است که میان شما و خبر آسمان حائل شده است.» آنگاه هنگامی که به سوی قوم خود بازگشتند، گفتند: «ای قوم ما! {ما قرآنی شگفتانگیز شنیدیم * که به راه راست هدایت میکند، پس به آن ایمان آوردیم و هرگز کسی را با پروردگارمان شریک نخواهیم ساخت.}» سپس الله این آیات را بر پیامبرش ﷺ نازل فرمود: {بگو: به من وحی شده است...} و آنچه بر ایشان وحی شده بود، همان گفتار جنیان بود.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
جنها هنگام نماز فجر به قرآن گوش دادند و به آن ایمان آوردند.
این روایت بیان میکند که گروهی از جنها هنگامی قرآن را شنیدند که پیامبر ﷺ همراه یارانش در نَخله نماز فجر میخواند. آنان نزد قوم خود بازگشتند و آنچه را شنیده بودند بازگو کردند.
مخلوقی از آفریدههای خداوند که معمولاً از دید انسانها پنهان است و در برابر انتخابهایش مسئولیت دارد.
اجرام آسمانیای که بنا بر روایت، شیاطین را از دستیابی به اخبار آسمان بازمیداشتند.
مکانی در مسیر بازار عُکاظ که جنها در آنجا تلاوت پیامبر ﷺ را شنیدند.
دانشمندان از این روایت نتیجه میگیرند که جنها میتوانند قرآن را بشنوند، بفهمند و به آن ایمان آورند و پیام پیامبر ﷺ نیز خطاب به آنان است. این رویداد همچنین نشان میدهد که نزول قرآن، دسترسی شیاطین به اخبار آسمان را مسدود کرد. اشاره به نماز فجر نشان میدهد که پیامبر ﷺ نماز صبح را با یارانش بهجا میآورد؛ اما این گزارش بهتنهایی حکم متفاوتی دربارهٔ نماز مقرر نمیکند.
- با دقت به قرآن گوش دهید و راهنمایی آن را جدی بگیرید، همانگونه که جنها چنین کردند.
- نماز فجر را بخشی ثابت از برنامهٔ روزانهٔ خود قرار دهید و آن را با توجه بهجا آورید.
- آنچه را میآموزید، صادقانه و روشن با خانواده و جامعهٔ خود در میان بگذارید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.