کتاب مساجد و اماکن نماز · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 1216

روایت‌شده توسط Sahl ibn Sa'd. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب مساجد و اماکن نماز
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Sahl ibn Sa'd

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، كِلاَهُمَا عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ، قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ نَفَرًا، جَاءُوا إِلَى سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَدْ تَمَارَوْا فِي الْمِنْبَرِ مِنْ أَىِّ عُودٍ هُوَ فَقَالَ أَمَا وَاللَّهِ إِنِّي لأَعْرِفُ مِنْ أَىِّ عُودٍ هُوَ وَمَنْ عَمِلَهُ وَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَوَّلَ يَوْمٍ جَلَسَ عَلَيْهِ - قَالَ - فَقُلْتُ لَهُ يَا أَبَا عَبَّاسٍ فَحَدِّثْنَا ‏.‏ قَالَ أَرْسَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى امْرَأَةٍ قَالَ أَبُو حَازِمٍ إِنَّهُ لَيُسَمِّيهَا يَوْمَئِذٍ ‏"‏ انْظُرِي غُلاَمَكِ النَّجَّارَ يَعْمَلْ لِي أَعْوَادًا أُكَلِّمُ النَّاسَ عَلَيْهَا ‏"‏ ‏.‏ فَعَمِلَ هَذِهِ الثَّلاَثَ دَرَجَاتٍ ثُمَّ أَمَرَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَوُضِعَتْ هَذَا الْمَوْضِعَ فَهْىَ مِنْ طَرْفَاءِ الْغَابَةِ ‏.‏ وَلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَامَ عَلَيْهِ فَكَبَّرَ وَكَبَّرَ النَّاسُ وَرَاءَهُ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ ثُمَّ رَفَعَ فَنَزَلَ الْقَهْقَرَى حَتَّى سَجَدَ فِي أَصْلِ الْمِنْبَرِ ثُمَّ عَادَ حَتَّى فَرَغَ مِنْ آخِرِ صَلاَتِهِ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى النَّاسِ فَقَالَ ‏"‏ يَا أُيُّهَا النَّاسُ إِنِّي صَنَعْتُ هَذَا لِتَأْتَمُّوا بِي وَلِتَعَلَّمُوا صَلاَتِي ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

یحیی بن یحیی و قتیبة بن سعید هر دو از عبدالعزیز برای ما حدیث کردند؛ یحیی گفت: عبدالعزیز بن ابی حازم از پدرش به ما خبر داد که گروهی نزد سهل بن سعد آمدند و درباره جنس چوب منبر با یکدیگر مجادله کردند. سهل گفت:

«به خدا سوگند، من خوب می‌دانم که این منبر از چه چوبی ساخته شده، چه کسی آن را ساخته و من رسول الله ﷺ را در اولین روزی که بر آن نشست دیدم.» راوی می‌گوید: به او گفتم: «ای ابوالعباس! پس این ماجرا را برای ما بازگو کن.» گفت: «رسول الله ﷺ به سوی زنی پیام فرستاد (ابو حازم می‌گوید: آن روز نام آن زن را نیز برد) که: "به غلام نجارت دستور بده تا چوب‌هایی برایم بسازد تا بتوانم بر روی آن‌ها با مردم سخن بگویم." پس او این سه پله را ساخت. سپس به دستور رسول الله ﷺ آن را در همین مکان قرار دادند. این منبر از چوب درخت طرفاء (گز) منطقه غابه ساخته شده بود. من رسول الله ﷺ را دیدم که بر آن ایستادند و تکبیر گفتند و مردم نیز پشت سر ایشان در حالی که بر منبر بودند تکبیر گفتند. سپس سر بلند کردند و عقب‌عقب پایین آمدند تا در پای منبر سجده کردند، آنگاه بازگشتند و نمازشان را به پایان رساندند. سپس رو به مردم کردند و فرمودند: "ای مردم! من این کار را کردم تا شما به من اقتدا کنید و شیوه نماز مرا بیاموزید."

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ از منبر برای آموزش نماز خود به مردم استفاده کرد.

پیشینه و سبب بیان

گروهی از مردم دربارهٔ جنس چوب منبر و سازندهٔ آن از سهل بن سعد پرسیدند. او توضیح داد که منبر به درخواست پیامبر ﷺ ساخته شد و ایشان هنگام نماز از آن استفاده کرد تا نماز خود را به مردم بیاموزد.

توضیح واژه‌های دشوار
منبر

جایگاهی بلند در مسجد که امام از آن سخن می‌گوید.

چوب گز

چوب درخت گز؛ در روایت از آن به‌عنوان جنس منبر یاد شده است.

تکبیر

گفتنِ «الله اکبر»؛ یعنی الله بزرگ‌تر است.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت برداشت کرده‌اند که امام می‌تواند برای آنکه مردم دید بهتری داشته باشند و آموزش مؤثرتر باشد، در جایگاهی بلند بایستد. پیامبر ﷺ هدف خود را روشن کرد: مردم باید از او پیروی کنند و نماز را از او بیاموزند. روایت همچنین نشان می‌دهد که امام حرکات خود را هنگام نماز با صدای قابل شنیدن اعلام می‌کند تا جماعت بتواند از او پیروی کند. فقیهان حرکات روی منبر و کنار آن را کاربردی عملی از این هدف دانسته‌اند؛ بااین‌حال، ارکان ثابت نماز و پیروی از امام همچنان اصل راهنما هستند.

درس‌هایی برای امروز
  1. آموزش را روشن و عملی کنید: وقتی واژه‌ها به‌تنهایی کافی نیستند، عمل را نشان دهید.
  2. تا زمانی که ابزارهای مسجد در خدمت نماز و جماعت باشند، از آنها برای روشن‌تر کردن آموزش بهره بگیرید.
  3. در نماز از امام پیروی کنید و به راهنمایی‌های روشن او توجه داشته باشید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.