کتاب نماز مسافر · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 1579

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Umar. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نماز مسافر
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Umar

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ، حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ حَفْصِ بْنِ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ صَحِبْتُ ابْنَ عُمَرَ فِي طَرِيقِ مَكَّةَ - قَالَ - فَصَلَّى لَنَا الظُّهْرَ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ أَقْبَلَ وَأَقْبَلْنَا مَعَهُ حَتَّى جَاءَ رَحْلَهُ وَجَلَسَ وَجَلَسْنَا مَعَهُ فَحَانَتْ مِنْهُ الْتِفَاتَةٌ نَحْوَ حَيْثُ صَلَّى فَرَأَى نَاسًا قِيَامًا فَقَالَ مَا يَصْنَعُ هَؤُلاَءِ قُلْتُ يُسَبِّحُونَ ‏.‏ قَالَ لَوْ كُنْتُ مُسَبِّحًا لأَتْمَمْتُ صَلاَتِي يَا ابْنَ أَخِي إِنِّي صَحِبْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي السَّفَرِ فَلَمْ يَزِدْ عَلَى رَكْعَتَيْنِ حَتَّى قَبَضَهُ اللَّهُ وَصَحِبْتُ أَبَا بَكْرٍ فَلَمْ يَزِدْ عَلَى رَكْعَتَيْنِ حَتَّى قَبَضَهُ اللَّهُ وَصَحِبْتُ عُمَرَ فَلَمْ يَزِدْ عَلَى رَكْعَتَيْنِ حَتَّى قَبَضَهُ اللَّهُ ثُمَّ صَحِبْتُ عُثْمَانَ فَلَمْ يَزِدْ عَلَى رَكْعَتَيْنِ حَتَّى قَبَضَهُ اللَّهُ وَقَدْ قَالَ اللَّهُ ‏{‏ لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ‏}‏ ‏.‏

ترجمه

عبدالله بن مسلمه بن قعنب برای ما حدیث کرد، عیسی بن حفص بن عاصم بن عمر بن خطاب از پدرش برای ما حدیث کرد که گفت: در راه مکه همراه ابن عمر بودم. او گفت: سپس نماز ظهر را دو رکعت برای ما خواند. آنگاه به راه افتاد و ما نیز با او همراه شدیم تا اینکه به محل اتراق خود رسید. او نشست و ما نیز همراه او نشستیم. ناگاه نگاهی به سوی جایی که نماز خوانده بود انداخت و گروهی را دید که ایستاده‌اند. پرسید:

«این مردم چه می‌کنند؟» گفتم: «تسبیح می‌گویند (نماز سنت می‌خوانند).» فرمود: «اگر قصد تسبیح داشتم، نمازم را کامل می‌کردم (چهار رکعت). ای برادرزاده‌ام! من در سفر همراه رسول خدا ﷺ بودم و ایشان هرگز بیش از دو رکعت نخواندند تا اینکه الله ایشان را وفات داد. من همراه ابوبکر بودم و او نیز بیش از دو رکعت نخواند تا اینکه الله او را وفات داد. من همراه عمر بودم و او نیز بیش از دو رکعت نخواند تا اینکه الله او را وفات داد. سپس همراه عثمان بودم و او نیز بیش از دو رکعت نخواند تا اینکه الله او را وفات داد. و همانا الله فرموده است: 'قطعاً برای شما در رسول خدا الگوی نیکویی است.'"

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

ابن عمر در سفر، نمازهای واجب را دو رکعتی به‌جا می‌آورد.

توضیح واژه‌های دشوار
رکعت

واحدی از اجزای نماز آیینی.

قصر نماز

در سفر، نمازهای واجب چهاررکعتی به دو رکعت کاهش می‌یابند.

نماز مستحبی

نمازی که واجب نیست و به‌عنوان عبادت به‌جا آورده می‌شود.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت نتیجه می‌گیرند که کوتاه‌کردن نمازهای واجب در سفر، سنتی ثابت‌شده است. ابن عمر، الگوی پیوسته پیامبر ﷺ و خلفای نخستین را دلیلی می‌دانست که نمازهای واجب سفر دو رکعت باشد. مذاهب فقهی درباره حکم فقهی قصر و شرایط دقیق سفر اختلاف نظر دارند، اما همگی قصر نمازهای چهاررکعتی را مشروع می‌دانند. سخن او درباره نمازهای مستحبی، انتخاب شخصی او را بیان می‌کند و به‌تنهایی ممنوعیت عمومی نماز مستحبی در سفر به شمار نمی‌رود.

درس‌هایی برای امروز
  1. بیاموزید کدام نمازهای واجب در سفر قصر می‌شوند و طبق احکام معتبر آن‌ها را به‌جا آورید.
  2. با آگاهی از سنت پیروی کنید و میان عادت شخصی یک صحابی و ممنوعیتی عمومی تفاوت بگذارید.
  3. در عبادت به الگوی پیامبر ﷺ پایبند باشید و درباره احکام سفر از عالمی مورد اعتماد راهنمایی بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.