کتاب نماز مسافر · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 1908

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Mas'ud. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نماز مسافر
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Mas'ud

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَابْنُ، نُمَيْرٍ جَمِيعًا عَنْ وَكِيعٍ، - قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، - عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، قَالَ جَاءَ رَجُلٌ يُقَالُ لَهُ نَهِيكُ بْنُ سِنَانٍ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ فَقَالَ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ كَيْفَ تَقْرَأُ هَذَا الْحَرْفَ أَلِفًا تَجِدُهُ أَمْ يَاءً مِنْ مَاءٍ غَيْرِ آسِنٍ أَوْ مِنْ مَاءٍ غَيْرِ يَاسِنٍ قَالَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ وَكُلَّ الْقُرْآنِ قَدْ أَحْصَيْتَ غَيْرَ هَذَا قَالَ إِنِّي لأَقْرَأُ الْمُفَصَّلَ فِي رَكْعَةٍ ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ هَذًّا كَهَذِّ الشِّعْرِ إِنَّ أَقْوَامًا يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لاَ يُجَاوِزُ تَرَاقِيَهُمْ وَلَكِنْ إِذَا وَقَعَ فِي الْقَلْبِ فَرَسَخَ فِيهِ نَفَعَ إِنَّ أَفْضَلَ الصَّلاَةِ الرُّكُوعُ وَالسُّجُودُ إِنِّي لأَعْلَمُ النَّظَائِرَ الَّتِي كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْرُنُ بَيْنَهُنَّ سُورَتَيْنِ فِي كُلِّ رَكْعَةٍ ‏.‏ ثُمَّ قَامَ عَبْدُ اللَّهِ فَدَخَلَ عَلْقَمَةُ فِي إِثْرِهِ ثُمَّ خَرَجَ فَقَالَ قَدْ أَخْبَرَنِي بِهَا ‏.‏ قَالَ ابْنُ نُمَيْرٍ فِي رِوَايَتِهِ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي بَجِيلَةَ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ وَلَمْ يَقُلْ نَهِيكُ بْنُ سِنَانٍ ‏.‏

ترجمه

ابوبکر بن ابی‌شیبه و ابن نمیر هر دو از وکیع برای ما حدیث نقل کردند — ابوبکر گفت: وکیع برای ما نقل کرد — از اعمش، از ابی وائل که گفت: مردی به نام ناهیک بن سنان نزد عبدالله آمد و پرسید:

«ای ابوعبدالرحمن! این حرف را چگونه می‌خوانی؛ الف می‌خوانی یا یاء؟ آیا «مِن ماءٍ غَیرِ آسِن» می‌خوانی یا «مِن ماءٍ غَیرِ یاسِن»؟» عبدالله فرمود: «آیا تمام قرآن را حفظ کرده‌ای جز این مورد؟» آن مرد گفت: «من سوره‌های مفصّل را در یک رکعت می‌خوانم.» عبدالله فرمود: «تو آن را مانند خواندن شعر با شتاب می‌خوانی. همانا گروهی قرآن را می‌خوانند اما از استخوان ترقوه‌شان پایین‌تر نمی‌رود؛ ولی چون در دل جای گیرد و در آن ریشه دواند، سودمند خواهد بود. بی‌گمان برترین اعمال نماز، رکوع و سجده است. من سوره‌های مشابهی را که رسول خدا ﷺ در هر رکعت دو تا دو تا با هم می‌خواندند، به‌خوبی می‌شناسم.» سپس عبدالله برخاست و داخل شد و علقمه به دنبال او رفت. پس از بیرون آمدن، علقمه گفت: «او مرا از آن آگاه ساخت.» در روایت ابن نمیر آمده است: مردی از قبیله بنی بجیله نزد عبدالله آمد و نام ناهیک بن سنان ذکر نشد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

تلاوت قرآن زمانی سودمند است که به دل راه یابد و در آن ریشه بدواند.

توضیح واژه‌های دشوار
المفصّل

بخشی از قرآن شامل سوره‌های نسبتاً کوتاه؛ علما درباره نقطه آغاز آن دیدگاه‌های متفاوتی دارند.

رکوع و سجود

خم‌شدن و به سجده رفتن در نماز.

به ترقوه‌ها نمی‌رسد

تصویری از تلاوتی که واقعاً به دل نفوذ نمی‌کند.

برداشت‌های عالمان

علما تأکید می‌کنند که قرآن باید با دقت و توجه تلاوت شود؛ شتاب‌زدگی بدون فهم و آمادگی درونی، هدفی مهم را از دست می‌دهد. سخنان ابن مسعود رکوع و سجود را به‌عنوان بخش‌های اساسی نماز می‌ستاید؛ مقصود این نیست که دیگر اعمال نماز اهمیت ندارند. روایت همچنین نقل می‌کند که پیامبر ﷺ گاهی دو سوره را در یک رکعت با هم می‌خواند. فقیهان از این نکته جواز این کار را برداشت کرده‌اند؛ مقدار دقیق تلاوت و شیوه مستحب، بسته به نماز و مذهب فقهی متفاوت است.

درس‌هایی برای امروز
  1. در نماز با آهنگی تلاوت کنید که بتوانید واژه‌ها را دنبال کنید و درباره معنایشان بیندیشید.
  2. برای رکوع و سجود وقت بگذارید و آن‌ها را با توجه و فروتنی به‌جا آورید.
  3. هنگام تلاوت تنها به خواندن آیات بیشتر بسنده نکنید؛ بکوشید قرآن دل و کردار شما را شکل دهد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.