کتاب نماز باران · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 2078

روایت‌شده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نماز باران
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Anas ibn Malik

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، وَيَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، وَقُتَيْبَةُ، وَابْنُ، حُجْرٍ قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرُونَ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ شَرِيكِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّجُمُعَةٍ مِنْ بَابٍ كَانَ نَحْوَ دَارِ الْقَضَاءِ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَائِمٌ يَخْطُبُ فَاسْتَقْبَلَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَائِمًا ثُمَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلَكَتِ الأَمْوَالُ وَانْقَطَعَتِ السُّبُلُ فَادْعُ اللَّهِ يُغِثْنَا ‏.‏ قَالَ فَرَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ أَغِثْنَا اللَّهُمَّ أَغِثْنَا اللَّهُمَّ أَغِثْنَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَنَسٌ وَلاَ وَاللَّهِ مَا نَرَى فِي السَّمَاءِ مِنْ سَحَابٍ وَلاَ قَزَعَةٍ وَمَا بَيْنَنَا وَبَيْنَ سَلْعٍ مِنْ بَيْتٍ وَلاَ دَارٍ - قَالَ - فَطَلَعَتْ مِنْ وَرَائِهِ سَحَابَةٌ مِثْلُ التُّرْسِ فَلَمَّا تَوَسَّطَتِ السَّمَاءَ انْتَشَرَتْ ثُمَّ أَمْطَرَتْ - قَالَ - فَلاَ وَاللَّهِ مَا رَأَيْنَا الشَّمْسَ سَبْتًا - قَالَ - ثُمَّ دَخَلَ رَجُلٌ مِنْ ذَلِكَ الْبَابِ فِي الْجُمُعَةِ الْمُقْبِلَةِ وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَائِمٌ يَخْطُبُ فَاسْتَقْبَلَهُ قَائِمًا فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلَكَتِ الأَمْوَالُ وَانْقَطَعَتِ السُّبُلُ فَادْعُ اللَّهَ يُمْسِكْهَا عَنَّا - قَالَ - فَرَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اللَّهُمَّ حَوْلَنَا وَلاَ عَلَيْنَا اللَّهُمَّ عَلَى الآكَامِ وَالظِّرَابِ وَبُطُونِ الأَوْدِيَةِ وَمَنَابِتِ الشَّجَرِ ‏"‏ ‏.‏ فَانْقَلَعَتْ وَخَرَجْنَا نَمْشِي فِي الشَّمْسِ ‏.‏ قَالَ شَرِيكٌ فَسَأَلْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ أَهُوَ الرَّجُلُ الأَوَّلُ قَالَ لاَ أَدْرِي ‏.‏

ترجمه

یحیی بن یحیی، یحیی بن ایوب، قتیبه و ابن حجر به ما حدیث کردند. یحیی گفت: به ما خبر داده شد، و دیگران گفتند: اسماعیل بن جعفر از شریک بن ابی نمیر، و او از انس بن مالک روایت کرد که مردی در روز جمعه از دری که به سمت دارالقضاء بود وارد مسجد شد، در حالی که رسول الله ﷺ ایستاده خطبه می‌خواندند. آن مرد ایستاده در برابر رسول الله ﷺ قرار گرفت و عرض کرد:

«یا رسول الله! اموال (چهارپایان) هلاک شدند و راه‌ها مسدود گشته‌اند، پس خدا را بخوانید تا بر ما باران بفرستد.» انس گفت: سپس رسول الله ﷺ دستان مبارکشان را بالا بردند و فرمودند: «بار خدایا! بر ما باران بفرست؛ بار خدایا! بر ما باران بفرست؛ بار خدایا! بر ما باران بفرست.» انس گفت: به خدا سوگند! هیچ ابری یا تکه ابری در آسمان نمی‌دیدیم و میان ما و کوه سلع هیچ خانه یا ساختمانی نبود. ناگهان از پشت آن، ابری مانند سپر پدیدار شد. چون به میانه آسمان رسید، پخش شد و باران شدید بارید. انس گفت: به خدا سوگند! یک هفته تمام خورشید را ندیدیم. سپس در جمعه بعد، مردی از همان در وارد شد در حالی که رسول الله ﷺ ایستاده خطبه می‌خواندند. او ایستاده در برابر ایشان قرار گرفت و گفت: «یا رسول الله! اموالمان هلاک شد و راه‌ها مسدود گشت، پس خدا را بخوانید تا باران را از ما باز دارد.» انس گفت: پس رسول الله ﷺ دستانشان را بالا بردند و فرمودند: «بار خدایا! اطراف ما باران بفرست نه بر سر ما. بار خدایا! بر تپه‌ها، بلندی‌ها، بستر رودخانه‌ها و محل رویش درختان باران بفرست.» آنگاه ابر کنار رفت و ما در زیر نور خورشید بیرون آمدیم و راه رفتیم. شریک گفت: از انس بن مالک پرسیدم آیا او همان مرد اول بود؟ پاسخ داد: نمی‌دانم.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ برای باران دعا کرد و سپس برای رهایی از بارشِ بیش از اندازه دعا نمود.

توضیح واژه‌های دشوار
استسقاء

درخواست باران از الله، در قالب دعا یا نمازی ویژه.

سَلْع

تپه‌ای نزدیک مدینه که در این روایت نشانه‌ای برای شناسایی مکان است.

اللهم حوالينا ولا علينا

خدایا، باران را پیرامون ما بباران، نه بر سر ما.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت برداشت کرده‌اند که دعا برای باران در خطبهٔ جمعه جایز است و امام می‌تواند هنگام دعا دست‌هایش را بالا ببرد. هنگام بارشِ زیان‌بار و بیش از اندازه، از الله نمی‌خواهند که باران را به‌طور کلی قطع کند؛ بلکه می‌خواهند آن را به مناطقی ببرد که سودمند باشد. مذاهب فقهی استسقاء را نوعی دعای مشروع می‌دانند؛ شکل دقیق و شرایط آن ممکن است در هر مذهب متفاوت باشد.

درس‌هایی برای امروز
  1. هنگامی که خشکسالی یا رنج دیگری مردم و حیوانات را گرفتار می‌کند، از الله یاری بخواهید.
  2. اگر باران زیان‌بار شد، برای رفع آسیب و باریدن باران در جاهایی که سودمند است دعا کنید.
  3. از خطبهٔ جمعه به‌درستی برای دعای جمعی در حق نیازهای جامعه بهره بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.