کتاب نماز خسوف و کسوف · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 2089

روایت‌شده توسط Aisha. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نماز خسوف و کسوف
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Aisha

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، ح. وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ خَسَفَتِ الشَّمْسُ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي فَأَطَالَ الْقِيَامَ جِدًّا ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ جِدًّا ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَأَطَالَ الْقِيَامَ جِدًّا وَهُوَ دُونَ الْقِيَامِ الأَوَّلِ ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ جِدًّا وَهُوَ دُونَ الرُّكُوعِ الأَوَّلِ ثُمَّ سَجَدَ ثُمَّ قَامَ فَأَطَالَ الْقِيَامَ وَهُوَ دُونَ الْقِيَامِ الأَوَّلِ ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ وَهُوَ دُونَ الرُّكُوعِ الأَوَّلِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَامَ فَأَطَالَ الْقِيَامَ وَهُوَ دُونَ الْقِيَامِ الأَوَّلِ ثُمَّ رَكَعَ فَأَطَالَ الرُّكُوعَ وَهُوَ دُونَ الرُّكُوعِ الأَوَّلِ ثُمَّ سَجَدَ ثُمَّ انْصَرَفَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ تَجَلَّتِ الشَّمْسُ فَخَطَبَ النَّاسَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ إِنَّ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ وَإِنَّهُمَا لاَ يَنْخَسِفَانِ لِمَوْتِ أَحَدٍ وَلاَ لِحَيَاتِهِ فَإِذَا رَأَيْتُمُوهُمَا فَكَبِّرُوا وَادْعُوا اللَّهَ وَصَلُّوا وَتَصَدَّقُوا يَا أُمَّةَ مُحَمَّدٍ إِنْ مِنْ أَحَدٍ أَغْيَرَ مِنَ اللَّهِ أَنْ يَزْنِيَ عَبْدُهُ أَوْ تَزْنِيَ أَمَتُهُ يَا أُمَّةَ مُحَمَّدٍ وَاللَّهِ لَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا وَلَضَحِكْتُمْ قَلِيلاً أَلاَ هَلْ بَلَّغْتُ "‏ ‏.‏ وَفِي رِوَايَةِ مَالِكٍ ‏"‏ إِنَّ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ آيَتَانِ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

قتیبه بن سعید برای ما حدیث کرد، از مالک بن انس، از هشام بن عروه، از پدرش، از عایشه رضی الله عنها. (و در روایت دیگر) ابوبکر بن ابی‌شیبه برای ما حدیث کرد — و این لفظ از اوست — گفت: عبدالله بن نمیر برای ما حدیث کرد، هشام برای ما حدیث کرد، از پدرش، از عایشه رضی الله عنها. او گفت: در زمان رسول الله ﷺ خورشید گرفت. پس رسول الله ﷺ برخاست تا نماز بخواند و قیام را بسیار طولانی کرد. سپس به رکوع رفت و رکوع را بسیار طولانی نمود. آنگاه سر برداشت و قیام را طولانی کرد، اما کمتر از قیام اول بود. سپس به رکوع رفت و رکوع را طولانی کرد، اما کمتر از رکوع اول بود. سپس سجده کرد. بعد برخاست و قیام را طولانی کرد، اما کمتر از قیام اول بود. سپس به رکوع رفت و رکوع را طولانی کرد، اما کمتر از رکوع اول بود. سپس سر برداشت و برخاست و قیام را طولانی کرد، اما کمتر از قیام اول بود. سپس به رکوع رفت و رکوع را طولانی کرد، اما کمتر از رکوع اول بود. سپس سجده کرد. پس از آن رسول الله ﷺ برگشت در حالی که خورشید روشن شده بود. ایشان برای مردم خطبه خواندند، خداوند را حمد و ثنا گفتند و فرمودند:

«همانا خورشید و ماه دو نشانه از نشانه‌های خداوند هستند؛ به خاطر مرگ یا زندگی کسی نمی‌گیرند. پس چون آن‌ها را دیدید، تکبیر بگویید، خداوند را بخوانید، نماز بخوانید و صدقه دهید. ای امت محمد ﷺ! هیچ‌کس غیرتمندتر از خداوند نیست هنگامی که بنده مرد یا زن او زنا کند. ای امت محمد ﷺ! به خدا سوگند، اگر آنچه من می‌دانم شما نیز می‌دانستید، بسیار می‌گریستید و کم می‌خندیدید. آیا رساندم؟» و در روایت مالک آمده است: «همانا خورشید و ماه دو نشانه از نشانه‌های خداوند هستند.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

هنگام کسوف، پیامبر ﷺ نماز را طولانی خواند و به نماز و صدقه فراخواند.

توضیح واژه‌های دشوار
سجده

بخشی از نماز که در آن پیشانی بر زمین قرار می‌گیرد.

نشانه‌های الله

پدیده‌های آفرینش که بر قدرت و عظمت الله دلالت دارند.

زنا

رابطهٔ جنسی خارج از ازدواج معتبر.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که کسوف خورشید یا ماه نشانهٔ مرگ یا تولد کسی نیست، بلکه نشانه‌ای است که انسان را به عبادت فرامی‌خواند. پیامبر ﷺ نماز کسوف را در دو رکعت به‌جا آورد و در هر رکعت دو بار قیام و رکوع کرد؛ مذاهب فقهی دربارهٔ شکل دقیق و جزئیات آن بحث کرده‌اند. سفارش به دعا، یاد الله و صدقه نشان می‌دهد که کسوف فرصتی برای توبه و انجام کارهای نیک است. هشدار دربارهٔ زنا، بیزاری الله از گناه و اهمیت مراقبت اخلاقی را برجسته می‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. وقتی کسوف را دیدی، با نماز، دعا و یاد الله به سوی او روی آور.
  2. صدقه بده و رویدادهای ویژه را فرصتی برای انجام کارهای نیک قرار بده.
  3. هشدار دربارهٔ گناه را جدی بگیر و با توبه به سوی الله بازگرد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.