کتاب زکات · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 2318

روایت‌شده توسط Zainab, wife of Abdullah ibn Mas'ud. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زکات
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Zainab, wife of Abdullah ibn Mas'ud

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ، حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ زَيْنَبَ، امْرَأَةِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ تَصَدَّقْنَ يَا مَعْشَرَ النِّسَاءِ وَلَوْ مِنْ حُلِيِّكُنَّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَرَجَعْتُ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ فَقُلْتُ إِنَّكَ رَجُلٌ خَفِيفُ ذَاتِ الْيَدِ وَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ أَمَرَنَا بِالصَّدَقَةِ فَأْتِهِ فَاسْأَلْهُ فَإِنْ كَانَ ذَلِكَ يَجْزِي عَنِّي وَإِلاَّ صَرَفْتُهَا إِلَى غَيْرِكُمْ ‏.‏ قَالَتْ فَقَالَ لِي عَبْدُ اللَّهِ بَلِ ائْتِيهِ أَنْتِ ‏.‏ قَالَتْ فَانْطَلَقْتُ فَإِذَا امْرَأَةٌ مِنَ الأَنْصَارِ بِبَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَاجَتِي حَاجَتُهَا - قَالَتْ - وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ أُلْقِيَتْ عَلَيْهِ الْمَهَابَةُ - قَالَتْ - فَخَرَجَ عَلَيْنَا بِلاَلٌ فَقُلْنَا لَهُ ائْتِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبِرْهُ أَنَّ امْرَأَتَيْنِ بِالْبَابِ تَسْأَلاَنِكَ أَتَجْزِي الصَّدَقَةُ عَنْهُمَا عَلَى أَزْوَاجِهِمَا وَعَلَى أَيْتَامٍ فِي حُجُورِهِمَا وَلاَ تُخْبِرْهُ مَنْ نَحْنُ - قَالَتْ - فَدَخَلَ بِلاَلٌ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَأَلَهُ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ هُمَا ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ امْرَأَةٌ مِنَ الأَنْصَارِ وَزَيْنَبُ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَىُّ الزَّيَانِبِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ امْرَأَةُ عَبْدِ اللَّهِ ‏.‏ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لَهُمَا أَجْرَانِ أَجْرُ الْقَرَابَةِ وَأَجْرُ الصَّدَقَةِ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

حسن بن ربیع برای ما حدیث کرد، ابوالاحوص برای ما حدیث کرد، از اعمش، از ابی وائل، از عمرو بن حارث، از زینب همسر عبدالله که گفت: رسول الله ﷺ فرمودند:

«ای گروه زنان! صدقه دهید، هرچند از زیورآلاتتان باشد.» او گفت: پس نزد عبدالله بازگشتم و گفتم: «تو مردی کم‌دست هستی و رسول الله ﷺ ما را به صدقه دادن امر کرده‌اند؛ پس نزد ایشان برو و بپرس که اگر این کار برای من کافی است (که به تو بدهم)، خوب است وگرنه آن را به غیر شما خواهم داد.» او گفت: عبدالله به من گفت: «بلکه خودت نزد ایشان برو.» او گفت: پس راه افتادم و دیدم زنی از انصار بر درِ خانه رسول الله ﷺ ایستاده و حاجتش همانند حاجت من بود. او گفت: و رسول الله ﷺ دارای هیبت و عظمت بودند. او گفت: سپس بلال بیرون آمد و ما به او گفتیم: «نزد رسول الله ﷺ برو و به ایشان خبر بده که دو زن پشت در هستند و می‌پرسند آیا صدقه دادن به شوهرانشان و یتیمانی که تحت سرپرستی‌شان هستند، برای آنان کفایت می‌کند؟ اما به ایشان نگو ما چه کسانی هستیم.» او گفت: بلال نزد رسول الله ﷺ رفت و پرسید. رسول الله ﷺ از او پرسیدند: «آن دو نفر کیستند؟» بلال گفت: «زنی از انصار و زینب.» رسول الله ﷺ پرسیدند: «کدام زینب؟» بلال گفت: «همسر عبدالله.» آنگاه رسول الله ﷺ فرمودند: «برای آن دو نفر دو پاداش است: پاداش خویشاوندی و پاداش صدقه.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

صدقه به خویشاوندان نیازمند می‌تواند دو پاداش به همراه داشته باشد.

پیشینه و سبب بیان

زینب و زنی از انصار پرسیدند آیا صدقه‌دادن به همسران نیازمندشان و یتیمانی که سرپرستی‌شان را بر عهده داشتند پذیرفته است. پیامبر ﷺ پاسخ داد که برای آن هم پاداش صلهٔ رحم و هم پاداش صدقه را دریافت می‌کنند.

توضیح واژه‌های دشوار
صدقه

بخشش داوطلبانهٔ مالی برای خشنودی خدا.

یتیمان تحت سرپرستی

کودکانی که پدرشان را از دست داده بودند و به مراقبت این زنان سپرده شده بودند.

حفظ پیوندهای خویشاوندی

رفتار نیک با خویشاوندان و حفظ رابطه با آنان از راه توجه و حمایت.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که صدقهٔ مستحبی به خویشاوندان نیازمند فضیلت بیشتری دارد: بخشنده هم به نیازمندی کمک می‌کند و هم به یکی از نزدیکان خود. روایت همچنین از حمایت همسر نیازمند و یتیمانی سخن می‌گوید که تحت سرپرستی بخشنده‌اند. این روایت دربارهٔ صدقه است؛ احکام زکات واجب موضوع بحث فقهی جداگانه‌ای است و به شرایط و مذهب فقهی بستگی دارد.

درس‌هایی برای امروز
  1. بررسی کنید در خانواده یا اطرافیانتان چه کسی به حمایت مالی نیاز دارد و در حد توان کمک کنید.
  2. با نیتی خالصانه صدقهٔ مستحبی بدهید و بدانید که رسیدگی به خانواده نیز کاری نیک است.
  3. اگر می‌خواهید بدانید پرداختی مشخص زکات واجب محسوب می‌شود یا نه، از عالمی مورد اعتماد راهنمایی بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.