کتاب ایمان · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 277

روایت‌شده توسط Usama ibn Zayd. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب ایمان
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Usama ibn Zayd

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الأَحْمَرُ، ح وَحَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ، كِلاَهُمَا عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي ظِبْيَانَ، عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ، وَهَذَا، حَدِيثُ ابْنِ أَبِي شَيْبَةَ قَالَ بَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي سَرِيَّةٍ فَصَبَّحْنَا الْحُرَقَاتِ مِنْ جُهَيْنَةَ فَأَدْرَكْتُ رَجُلاً فَقَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ‏.‏ فَطَعَنْتُهُ فَوَقَعَ فِي نَفْسِي مِنْ ذَلِكَ فَذَكَرْتُهُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَقَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَقَتَلْتَهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّمَا قَالَهَا خَوْفًا مِنَ السِّلاَحِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَفَلاَ شَقَقْتَ عَنْ قَلْبِهِ حَتَّى تَعْلَمَ أَقَالَهَا أَمْ لاَ ‏"‏ ‏.‏ فَمَازَالَ يُكَرِّرُهَا عَلَىَّ حَتَّى تَمَنَّيْتُ أَنِّي أَسْلَمْتُ يَوْمَئِذٍ ‏.‏ قَالَ فَقَالَ سَعْدٌ وَأَنَا وَاللَّهِ لاَ أَقْتُلُ مُسْلِمًا حَتَّى يَقْتُلَهُ ذُو الْبُطَيْنِ ‏.‏ يَعْنِي أُسَامَةَ قَالَ قَالَ رَجُلٌ أَلَمْ يَقُلِ اللَّهُ ‏{‏ وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ كُلُّهُ لِلَّهِ‏}‏ فَقَالَ سَعْدٌ قَدْ قَاتَلْنَا حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ وَأَنْتَ وَأَصْحَابُكَ تُرِيدُونَ أَنْ تُقَاتِلُوا حَتَّى تَكُونَ فِتْنَةٌ ‏.‏

ترجمه

ابوبکر بن ابی‌شیبه برای ما حدیث کرد، ابوخالد احمر برای ما حدیث کرد؛ و ابوکریب و اسحاق بن ابراهیم از ابومعاویه نقل کردند، هر دو از اعمش، او از ابی‌ضبیان، و او از اسامة بن زید؛ و این روایت ابن ابی‌شیبه است. گفت: رسول الله ﷺ ما را در یک گروه نظامی اعزام فرمودند. صبحگاهان بر قبیله حُرَقَات از طایفه جُهَینه تاختیم. مردی را دریافتم که گفت:

«لا إله إلا الله»، اما من با نیزه او را زدم. این کار در دلم سنگین آمد و آن را با پیامبر ﷺ در میان گذاشتم. رسول الله ﷺ فرمودند: «آیا او گفت لا إله إلا الله و تو او را کشتی؟» گفتم: «ای رسول خدا! او تنها از ترس سلاح چنین گفت.» فرمودند: «آیا سینه‌اش را شکافتی تا بدانی آیا راست گفته بود یا نه؟» ایشان این سخن را چنان بر من تکرار کردند که آرزو کردم ای کاش همان روز اسلام می‌آوردم! سعد گفت: «به خدا سوگند، هرگز مسلمانی را نخواهم کشت تا زمانی که آن شخص شکم‌گنده (یعنی اسامة) او را بکشد.» سپس مردی پرسید: «مگر خداوند نفرموده است: {با آنان بجنگید تا فتنه‌ای نماند و دین تماماً برای خدا شود}؟» سعد پاسخ داد: «ما جنگیدیم تا فتنه ریشه‌کن شود، ولی تو و یارانت می‌خواهید بجنگید تا فتنه برپا گردد.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

Wie de geloofsbelijdenis uitspreekt, mag niet op grond van vermoedens worden gedood.

پیشینه و سبب بیان

اسامه بن زید به پیامبر ﷺ درباره مردی گفت که در جریان یک لشکرکشی شهادتین را بر زبان آورد، اما اسامه او را کشت، زیرا گمان می‌کرد آن مرد از روی ترس چنین گفته است.

توضیح واژه‌های دشوار
لا إله إلا الله

هیچ معبودی جز الله سزاوار پرستش نیست؛ این عبارت، اساس شهادت اسلامی است.

فتنه

آزمایش یا آزار و ستمی که مردم را از ایمانشان بازمی‌دارد؛ معنای دقیق آن به بافت سخن بستگی دارد.

سریه

لشکرکشی‌ای که پیامبر ﷺ شخصاً در آن حضور نداشت.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که نباید بر پایه گمان درباره نیت‌های درونی مردم داوری کرد: الله از دل‌ها آگاه است، در حالی که مردم بر اساس آنچه آشکار است حکم می‌کنند. شهادتین در چارچوب حقوقی اسلام از جان فرد حفاظت می‌کند و رسیدگی به امور حقوقی تنها در صلاحیت مراجع ذی‌صلاح است؛ افراد حق ندارند خودسرانه به خشونت متوسل شوند. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت تأکید می‌کنند که بر زبان آوردن شهادتین، در اصل، نشانه‌ای پذیرفته‌شده از مسلمان بودن است. سرزنش اسامه ﷺ نشان می‌دهد که کنار گذاشتن گفته یک فرد بر پایه گمانی اثبات‌نشده تا چه اندازه جدی و نادرست است.

درس‌هایی برای امروز
  1. ایمان یا نیت کسی را بر پایه گمان انکار نکنید؛ به آنچه آشکار است پایبند باشید.
  2. در اختلاف یا مسائل امنیتی، بررسی و تصمیم‌گیری درباره استفاده از زور را به مراجع ذی‌صلاح بسپارید.
  3. اظهار شهادتین را جدی بگیرید و با جان افراد نهایت احتیاط را به خرج دهید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.