Sahih Muslim، حدیث 3251
روایتشده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Abbas
صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ، يَسَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّهُ قَالَ كَانَ الْفَضْلُ بْنُ عَبَّاسٍ رَدِيفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَتْهُ امْرَأَةٌ مِنْ خَثْعَمَ تَسْتَفْتِيهِ فَجَعَلَ الْفَضْلُ يَنْظُرُ إِلَيْهَا وَتَنْظُرُ إِلَيْهِ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصْرِفُ وَجْهَ الْفَضْلِ إِلَى الشِّقِّ الآخَرِ . قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ فَرِيضَةَ اللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ فِي الْحَجِّ أَدْرَكَتْ أَبِي شَيْخًا كَبِيرًا لاَ يَسْتَطِيعُ أَنْ يَثْبُتَ عَلَى الرَّاحِلَةِ أَفَأَحُجُّ عَنْهُ قَالَ " نَعَمْ " . وَذَلِكَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ .
یحیی بن یحیی برای ما حدیث کرد و گفت: بر مالک از ابن شهاب خواندم، او از سلیمان بن یسار، و او از عبدالله بن عباس روایت کرده است که گفت: فضل بن عباس ترکنشین رسول خدا ﷺ بود. زنی از قبیله خثعم نزد ایشان آمد تا فتوایی بپرسد. فضل به او نگاه میکرد و او نیز به فضل نگاه میکرد. پس رسول خدا ﷺ صورت فضل را به سوی دیگر برگرداند. آن زن عرض کرد:
«ای رسول خدا! همانا فریضه حج که الله بر بندگانش واجب کرده است، شامل پدر پیر من نیز میشود، اما او توانایی نشستن و ثابت ماندن بر مرکب را ندارد. آیا میتوانم از طرف او حج بگزارم؟» پیامبر ﷺ فرمودند: «بله.» این ماجرا در حجةالوداع رخ داد.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ روی فضل را از آن زن برگرداند و حج نیابتی را جایز دانست.
این رویداد در حجةالوداع رخ داد. زنی از قبیلهٔ خثعم پرسید آیا میتواند به نیابت از پدر سالخوردهاش حج بهجا آورد؛ پدرش نمیتوانست بهخوبی بر مرکب خود بنشیند.
حجی که پیامبر ﷺ اندکی پیش از وفات خود بهجا آورد.
حجی که کسی به نیابت از دیگری بهجا میآورد، هنگامی که آن شخص خود توانایی انجام آن را ندارد.
نام قبیلهای عرب که آن زن به آن تعلق داشت.
عالمان از این روایت چنین برداشت میکنند که اگر کسی به سبب کهولت سن نتواند خود سفر حج را انجام دهد، دیگری میتواند حج واجب را به نیابت از او بهجا آورد. هنگامی که فضل و آن زن به یکدیگر نگاه کردند، پیامبر ﷺ روی فضل را برگرداند؛ این کار بر اهمیت فروبستن نگاه تأکید دارد. عالمان دربارهٔ شرایط دقیق حج نیابتی، از جمله ناتوانی پایدار شخص و اینکه بنا بر نظر بسیاری از عالمان، نایب باید پیشتر حج واجب خود را انجام داده باشد، بحث کردهاند.
- کسی که برای مدتی طولانی توانایی انجام حج را ندارد، میتواند از خویشاوندی شایسته بخواهد به نیابت از او حج کند.
- هرگاه نگاهت بیدلیل بر کسی ماند، آن را برگردان و این کار را با احترام انجام بده.
- اگر دربارهٔ یک تکلیف دینی تردید داری، پرسشی روشن از فردی آگاه بپرس.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.