Sahih Muslim، حدیث 3700
روایتشده توسط Fatima bint Qais. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از مسلم تا أَبُو سَلَمَةَ
- 1مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍآن را به مسلم روایت کرد
- 2حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ
- 3شَيْبَانُ
- 4يَحْيَى
- 5أَبُو سَلَمَةَ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، - وَهُوَ ابْنُ أَبِي كَثِيرٍ - أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ، أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ قَيْسٍ، أُخْتَ الضَّحَّاكِ بْنِ قَيْسٍ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ أَبَا حَفْصِ بْنَ الْمُغِيرَةِ الْمَخْزُومِيَّ طَلَّقَهَا ثَلاَثًا ثُمَّ انْطَلَقَ إِلَى الْيَمَنِ فَقَالَ لَهَا أَهْلُهُ لَيْسَ لَكِ عَلَيْنَا نَفَقَةٌ . فَانْطَلَقَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فِي نَفَرٍ فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِ مَيْمُونَةَ فَقَالُوا إِنَّ أَبَا حَفْصٍ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثَلاَثًا فَهَلْ لَهَا مِنْ نَفَقَةٍ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لَيْسَتْ لَهَا نَفَقَةٌ وَعَلَيْهَا الْعِدَّةُ " . وَأَرْسَلَ إِلَيْهَا " أَنْ لاَ تَسْبِقِينِي بِنَفْسِكِ " . وَأَمَرَهَا أَنْ تَنْتَقِلَ إِلَى أُمِّ شَرِيكٍ ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَيْهَا " أَنَّ أُمَّ شَرِيكٍ يَأْتِيهَا الْمُهَاجِرُونَ الأَوَّلُونَ فَانْطَلِقِي إِلَى ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ الأَعْمَى فَإِنَّكِ إِذَا وَضَعْتِ خِمَارَكِ لَمْ يَرَكِ " . فَانْطَلَقَتْ إِلَيْهِ فَلَمَّا مَضَتْ عِدَّتُهَا أَنْكَحَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُسَامَةَ بْنَ زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ
و محمد بن رافع برایم حدیث کرد، حسین بن محمد برایمان حدیث کرد، شیبان برایمان حدیث کرد، از یحیی — که همان ابن ابی کثیر است — ابوسلمه مرا خبر داد که فاطمه بنت قیس، خواهر ضحاک بن قیس، به او اطلاع داد که ابوحفص بن مغیره مخزومی سه بار او را طلاق داد و سپس به یمن رفت. آنگاه خانوادهاش به او گفتند:
«ما هیچ نفقهای بر عهده نداریم.» سپس خالد بن ولید همراه گروهی نزد رسول الله ﷺ در خانه میمونه آمدند و گفتند: «ابوحفص همسرش را سه طلاقه کرده است؛ آیا نفقهای برای اوست؟» رسول الله ﷺ فرمودند: «نفقهای برای او نیست، اما باید عدّه نگه دارد.» و برای او پیام فرستادند که: «در کار خود پیش از من اقدام نکن (عجله مکن).» و به او دستور دادند که به خانه امشریک برود، سپس برایش پیام فرستادند که: «چون مهاجران نخستین زیاد به خانه امشریک میآیند، پس به خانه ابن اممکتوم که نابیناست برو؛ زیرا اگر روسریات را برداری، تو را نخواهد دید.» پس او به خانه وی رفت و چون عدّهاش به پایان رسید، رسول الله ﷺ او را به ازدواج اسامة بن زید بن حارثه درآوردند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پس از طلاق قطعی، فاطمه باید عده نگه میداشت، اما حق نفقه نداشت.
فاطمه بنت قیس در حالی سهطلاقه شد که شوهرش به یمن رفت. خانواده شوهرش ادعای او درباره نفقه را نپذیرفتند؛ او موضوع را با پیامبر ﷺ در میان گذاشت.
مدت انتظار مقرر پس از طلاق که زن پیش از ازدواج دوباره باید بگذراند.
تأمین مالی نیازهایی مانند هزینه زندگی و مسکن.
پوششی که سر و موی زن را میپوشاند.
عالمان این روایت را دلیلی میدانند بر اینکه زن پس از طلاق بائن در مدت عده نفقه دریافت نمیکند. مذاهب فقهی درباره جزئیات حقوق نفقه و مسکن پس از طلاق بائن اختلاف نظر دارند و در این باره متون دیگر و شرایط را نیز در نظر میگیرند. همچنین در حدیث آمده است که فاطمه باید عدهاش را به پایان میرساند و پس از آن با اسامه بن زید ازدواج کرد. توصیه به سکونت نزد ابن ام مکتوم نشان میدهد که امنیت، حریم خصوصی و مناسببودن محل سکونت باید با دقت در نظر گرفته شود.
- در صورت طلاق، درباره نفقه، مسکن و عده از فرد آگاه و متخصص راهنمایی بگیرید، زیرا جزئیات احکام با توجه به هر موقعیت متفاوت است.
- پس از طلاق در تصمیمگیریهای مهم شتاب نکنید؛ راهنمایی مطمئن بجویید و امنیت و حریم خصوصی خود را در نظر بگیرید.
- در دوره گذار آسیبپذیر با دیگران مهربانانه رفتار کنید و مکانی مناسب و امن برایشان فراهم آورید.
این روایت به طلاق فاطمه بنت قیس و حقوق او در دوران عده میپردازد و زمینه بیشتری فراهم میکند.
Sahih Muslim · #3699 (Sahih)فاطمه در آن روایت شخصاً از طلاق خود و راهنماییای که دریافت کرد سخن میگوید و بدینترتیب پیشزمینه این حکم را روشن میکند.
Sahih Muslim · #3701 (Sahih)این روایت نیز به دوران عده فاطمه و شرایطی که آن را در آن گذراند میپردازد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.