کتاب مساقات · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 4088

روایت‌شده توسط Abu Sa'id al-Khudri. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب مساقات
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Sa'id al-Khudri

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ، وَابْنُ أَبِي عُمَرَ، جَمِيعًا عَنْ سُفْيَانَ بْنِ، عُيَيْنَةَ - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ عَبَّادٍ - قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ، يَقُولُ الدِّينَارُ بِالدِّينَارِ وَالدِّرْهَمُ بِالدِّرْهَمِ مِثْلاً بِمِثْلٍ مَنْ زَادَ أَوِ ازْدَادَ فَقَدْ أَرْبَى ‏.‏ فَقُلْتُ لَهُ إِنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ يَقُولُ غَيْرَ هَذَا ‏.‏ فَقَالَ لَقَدْ لَقِيتُ ابْنَ عَبَّاسٍ فَقُلْتُ أَرَأَيْتَ هَذَا الَّذِي تَقُولُ أَشَىْءٌ سَمِعْتَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَوْ وَجَدْتَهُ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَقَالَ لَمْ أَسْمَعْهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ أَجِدْهُ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلَكِنْ حَدَّثَنِي أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ الرِّبَا فِي النَّسِيئَةِ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

محمد بن عبّاد، محمد بن حاتم و ابن ابی عمر همگی از سفیان بن عیینه برایم حدیث نقل کردند — و این لفظ از آنِ ابن عبّاد است — او گفت: سفیان از عمرو، و او از ابوصالح برای ما حدیث کرد که گفت: شنیدم ابوسعید خدری می‌فرمود:

«دینار در برابر دینار و درهم در برابر درهم، مساوی با مساوی؛ هر کس زیاد بدهد یا زیاد بستاند، قطعاً رباخواری کرده است.» سپس به او گفتم: «ابن عبّاس غیر از این را می‌گوید.» پس فرمود: «من با ابن عبّاس دیدار کردم و گفتم: آیا این رأیی که می‌دهی چیزی است که از رسول خدا ﷺ شنیده‌ای یا در کتاب الله عزوجل یافته‌ای؟» او پاسخ داد: «نه از رسول خدا ﷺ شنیده‌ام و نه در کتاب الله یافته‌ام، ولی اسامة بن زید برایم نقل کرد که پیامبر ﷺ فرمودند: ربا تنها در نسیئه (معاملهٔ اعتباری/نسیه) است.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

طلا و نقره باید در مبادله با یکدیگر، به‌صورت برابر و فوری مبادله شوند.

توضیح واژه‌های دشوار
دینار و درهم

سکه‌های تاریخیِ ساخته‌شده به‌ترتیب از طلا و نقره.

ربا

بهرهٔ ممنوع یا منفعت نامشروع در یک معاملهٔ مالی.

نسیئه

به‌تأخیرانداختن پرداخت یا تحویل چیزی که در معامله بر عهدهٔ یکی از طرفین است.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که طلا در برابر طلا و نقره در برابر نقره فقط با مقادیر برابر و تحویل فوری قابل مبادله است. ذکر دیدگاه ابن‌عباس و اسامه بن زید ایجاب می‌کند که روایات مربوط به ربا در کنار هم بررسی شوند: حکم مربوط به تأخیر، ممنوعیت مبادلهٔ نابرابرِ یک کالای ربویِ هم‌جنس را برنمی‌دارد. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت احکام ربا را دربارهٔ پول و دیگر کالاهای ربوی می‌پذیرند؛ از جمله موارد اختلاف، تعیین دامنهٔ کالاهای مشمول این احکام و نحوهٔ تطبیق آن‌ها بر تبدیل ارز است.

درس‌هایی برای امروز
  1. طلا را با مقدار بیشتری طلا و نقره را با مقدار بیشتری نقره مبادله نکنید.
  2. در مبادلهٔ کالاهای ربویِ هم‌جنس، مطمئن شوید که هر دو طرف عوض معامله را فوراً دریافت می‌کنند.
  3. برای معاملهٔ پیچیدهٔ تبدیل ارز، از متخصص فقه معاملات اسلامی راهنمایی بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.