کتاب جهاد و سریه‌ها · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 4653

روایت‌شده توسط Aisha bint Abu Bakr. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب جهاد و سریه‌ها
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Aisha bint Abu Bakr

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَعَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ الْعَامِرِيُّ - وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ - قَالُوا حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، حَدَّثَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَائِشَةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم حَدَّثَتْهُ أَنَّهَا قَالَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ أَتَى عَلَيْكَ يَوْمٌ كَانَ أَشَدَّ مِنْ يَوْمِ أُحُدٍ فَقَالَ ‏"‏ لَقَدْ لَقِيتُ مِنْ قَوْمِكِ وَكَانَ أَشَدَّ مَا لَقِيتُ مِنْهُمْ يَوْمَ الْعَقَبَةِ إِذْ عَرَضْتُ نَفْسِي عَلَى ابْنِ عَبْدِ يَالِيلَ بْنِ عَبْدِ كُلاَلٍ فَلَمْ يُجِبْنِي إِلَى مَا أَرَدْتُ فَانْطَلَقْتُ وَأَنَا مَهْمُومٌ عَلَى وَجْهِي فَلَمْ أَسْتَفِقْ إِلاَّ بِقَرْنِ الثَّعَالِبِ فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَإِذَا أَنَا بِسَحَابَةٍ قَدْ أَظَلَّتْنِي فَنَظَرْتُ فَإِذَا فِيهَا جِبْرِيلُ فَنَادَانِي فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ قَدْ سَمِعَ قَوْلَ قَوْمِكَ لَكَ وَمَا رَدُّوا عَلَيْكَ وَقَدْ بَعَثَ إِلَيْكَ مَلَكَ الْجِبَالِ لِتَأْمُرَهُ بِمَا شِئْتَ فِيهِمْ قَالَ فَنَادَانِي مَلَكُ الْجِبَالِ وَسَلَّمَ عَلَىَّ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ يَا مُحَمَّدُ إِنَّ اللَّهَ قَدْ سَمِعَ قَوْلَ قَوْمِكَ لَكَ وَأَنَا مَلَكُ الْجِبَالِ وَقَدْ بَعَثَنِي رَبُّكَ إِلَيْكَ لِتَأْمُرَنِي بِأَمْرِكَ فَمَا شِئْتَ إِنْ شِئْتَ أَنْ أُطْبِقَ عَلَيْهِمُ الأَخْشَبَيْنِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ بَلْ أَرْجُو أَنْ يُخْرِجَ اللَّهُ مِنْ أَصْلاَبِهِمْ مَنْ يَعْبُدُ اللَّهَ وَحْدَهُ لاَ يُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا ‏"‏ ‏

ترجمه

ابو طاهر احمد بن عمرو بن سرح، حرملة بن یحیی و عمرو بن سواد عامری برایم حدیث کردند — و الفاظشان نزدیک به هم بود — گفتند: ابن وهب برایمان حدیث کرد، گفت: یونس مرا خبر داد، از ابن شهاب، عروة بن زبیر برایم حدیث کرد که عایشه همسر پیامبر ﷺ به او خبر داده است که به رسول الله ﷺ عرض کرد:

«ای رسول خدا، آیا روزی بر تو آمده است که سخت‌تر از روز احد باشد؟» فرمود: «از قوم تو بسیار رنج کشیدم و سخت‌ترین آنچه از آنان دیدم در روز عقبه بود؛ آنگاه که خود را بر ابن عبد یالیل بن عبد کلال عرضه کردم اما آن‌گونه که می‌خواستم پاسخ نداد. پس با دلی اندوهگین راه افتادم و تا به قرن الثعالیب نرسیدم آرام نگرفتم. چون سر بلند کردم ابری را دیدم که بر من سایه افکنده بود. نگریستم و جبرئیل را در میان آن دیدم. مرا خواند و گفت: ‹الله عزوجل سخن قومت با تو و ردّشان بر تو را شنیده است و ملک الجبال را نزد تو فرستاده تا درباره‌شان هر چه خواهی فرمان دهی.› سپس ملک الجبال مرا خواند و سلام کرد و گفت: ‹ای محمد! الله سخن قومت با تو را شنیده است. من ملک الجبال هستم و پروردگارت مرا نزد تو فرستاده تا هر چه خواهی فرمان دهی. اگر بخواهی دو کوه اخشبین را بر هم فرو بندم تا آنان را در میان بگیرند.›» رسول الله ﷺ به او فرمود: «نه، بلکه امید دارم که الله از نسلشان کسانی را پدید آورد که تنها الله را بپرستند و چیزی را شریک او نسازند.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ امید و رحمت را به‌جای انتقام برگزید.

پیشینه و سبب بیان

عایشه از پیامبر ﷺ پرسید آیا روزی سخت‌تر از روز اُحد را تجربه کرده است. ایشان از دیدار دردناکش در عقبه گفت؛ زمانی که مردم را به اسلام دعوت کرد، اما آنان دعوتش را نپذیرفتند.

توضیح واژه‌های دشوار
عقبه

مکانی که در روایت به‌عنوان محل آن دیدار دردناک ذکر شده است.

قَرْنُ الثَّعَالِب

محلی که پیامبر ﷺ پس از ترک آن دیدار، با دلی اندوهگین به آنجا رسید.

اَخْشَبان

دو کوه پیرامون مکه که فرشتهٔ کوه‌ها می‌توانست آن‌ها را بر سر مردم فرود آورد.

برداشت‌های عالمان

عالمان اشاره می‌کنند که پیامبر ﷺ با وجود رد شدن و اندوه، به‌جای انتقام، شکیبایی ورزید و به هدایت آینده امید داشت. پاسخ ایشان نشان‌دهندهٔ رحمت عمیق و دلسوزی‌اش برای مردم، حتی کسانی است که با او مخالفت می‌کردند. این روایت همچنین می‌آموزد کسی که مردم را به ایمان دعوت می‌کند، نباید تنها به نتایج فوری بنگرد، بلکه باید همچنان به خیر و صلاح نسل‌های آینده امیدوار بماند.

درس‌هایی برای امروز
  1. در برابر رد شدن فوراً به انتقام روی نیاورید؛ نخست زمانی بدهید تا احساساتتان آرام شود.
  2. برای هدایت و خیر کسانی که با شما مخالفت می‌کنند دعا کنید، نه برای نابودی‌شان.
  3. حتی اگر تلاش‌هایتان فوراً نتیجه ندهد، به نیکی کردن ادامه دهید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.