کتاب حکومت · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 4722

روایت‌شده توسط Aisha. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب حکومت
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Aisha

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الأَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، بْنِ شُمَاسَةَ قَالَ أَتَيْتُ عَائِشَةَ أَسْأَلُهَا عَنْ شَىْءٍ، فَقَالَتْ مِمَّنْ أَنْتَ فَقُلْتُ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ مِصْرَ ‏.‏ فَقَالَتْ كَيْفَ كَانَ صَاحِبُكُمْ لَكُمْ فِي غَزَاتِكُمْ هَذِهِ فَقَالَ مَا نَقَمْنَا مِنْهُ شَيْئًا إِنْ كَانَ لَيَمُوتُ لِلرَّجُلِ مِنَّا الْبَعِيرُ فَيُعْطِيهِ الْبَعِيرَ وَالْعَبْدُ فَيُعْطِيهِ الْعَبْدَ وَيَحْتَاجُ إِلَى النَّفَقَةِ فَيُعْطِيهِ النَّفَقَةَ فَقَالَتْ أَمَا إِنَّهُ لاَ يَمْنَعُنِي الَّذِي فَعَلَ فِي مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ أَخِي أَنْ أُخْبِرَكَ مَا سَمِعْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ فِي بَيْتِي هَذَا ‏ "‏ اللَّهُمَّ مَنْ وَلِيَ مِنْ أَمْرِ أُمَّتِي شَيْئًا فَشَقَّ عَلَيْهِمْ فَاشْقُقْ عَلَيْهِ وَمَنْ وَلِيَ مِنْ أَمْرِ أُمَّتِي شَيْئًا فَرَفَقَ بِهِمْ فَارْفُقْ بِهِ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

هارون بن سعید ایلی برایم حدیث کرد، ابن وهب برایمان حدیث کرد، حَرمَله برایم حدیث کرد، از عبدالرحمن بن شماسه که گفت: نزد عایشه آمدم تا درباره چیزی از او بپرسم. فرمود: اهل کجایی؟ گفتم: مردی از مردم مصر هستم. فرمود: فرمانروایتان در این لشکرکشی‌تان با شما چگونه رفتار می‌کرد؟ گفتم: هیچ بدی از او ندیدیم؛ اگر شتر کسی از ما می‌مرد، به او شتری می‌داد، و اگر برده‌ای از کسی تلف می‌شد، به او برده‌ای می‌بخشید، و اگر کسی نیازمند مخارج زندگی بود، هزینه‌اش را تأمین می‌کرد. عایشه فرمود: آگاه باش! آنچه او نسبت به برادرم محمد بن ابی‌بکر روا داشت، مانع آن نمی‌شود که آنچه را در همین خانه‌ام از رسول الله ﷺ شنیده‌ام، به تو خبر دهم. ایشان فرمودند:

«بار خدایا! هر کس سرپرستی کاری از امت مرا بر عهده گرفت و بر آنان سختی روا داشت، تو نیز بر او سختی گیر؛ و هر کس سرپرستی کاری از امت مرا بر عهده گرفت و با آنان مدارا و نرمی کرد، تو نیز با او مدارا و نرمی کن.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

حاکم عادل با مردم مدارا می‌کند و با مهربانی با آنان رفتار می‌کند.

توضیح واژه‌های دشوار
اختیار امور جامعهٔ من

مسئولیت یا قدرت ادارهٔ امور مسلمانان.

بر آنان سخت گرفتن

بی‌دلیل با مردم سخت‌گیری کردن یا بارشان را ناحق سنگین‌تر کردن.

با نرمی رفتار کردن

با مهربانی، توجه و انصاف با مردم رفتار کردن.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که حاکمان باید قدرت خود را امانتی بدانند و توان و نیازهای مردم را در نظر بگیرند. دعای پیامبرانه نسبت به بی‌عدالتی و سخت‌گیری بی‌دلیل هشدار می‌دهد و برای کسی که با زیردستانش به‌خوبی رفتار می‌کند، مدارا و مهربانی الهی را می‌طلبد. نمونه‌های یادشده از کمک به کسانی که دارایی یا وسیلهٔ امرار معاش خود را از دست داده‌اند، نشان می‌دهد که حکومتِ دلسوزانه شامل حمایت عملی نیز می‌شود.

درس‌هایی برای امروز
  1. کسی که مسئولیت رهبری دارد، می‌تواند هنگام زیان دیدن مردم یا ناتوانی آنان در تأمین معاش، عملاً از آنان حمایت کند.
  2. سیاست‌ها را بر پایهٔ پیامدهایشان برای مردم بسنجید و از مقرراتی که ناحق بار آنان را سنگین می‌کنند بپرهیزید.
  3. با کارکنان، اعضای خانواده و کسانی که مسئولیتشان را بر عهده دارید، صبورانه و منصفانه رفتار کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.