Sahih Muslim، حدیث 4923
روایتشده توسط Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abu Huraira
صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ، حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، حَدَّثَنِي يُونُسُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، قَالَ تَفَرَّقَ النَّاسُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، فَقَالَ لَهُ نَاتِلُ أَهْلِ الشَّامِ أَيُّهَا الشَّيْخُ حَدِّثْنَا حَدِيثًا سَمِعْتَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " إِنَّ أَوَّلَ النَّاسِ يُقْضَى يَوْمَ الْقِيَامَةِ عَلَيْهِ رَجُلٌ اسْتُشْهِدَ فَأُتِيَ بِهِ فَعَرَّفَهُ نِعَمَهُ فَعَرَفَهَا قَالَ فَمَا عَمِلْتَ فِيهَا قَالَ قَاتَلْتُ فِيكَ حَتَّى اسْتُشْهِدْتُ . قَالَ كَذَبْتَ وَلَكِنَّكَ قَاتَلْتَ لأَنْ يُقَالَ جَرِيءٌ . فَقَدْ قِيلَ . ثُمَّ أُمِرَ بِهِ فَسُحِبَ عَلَى وَجْهِهِ حَتَّى أُلْقِيَ فِي النَّارِ وَرَجُلٌ تَعَلَّمَ الْعِلْمَ وَعَلَّمَهُ وَقَرَأَ الْقُرْآنَ فَأُتِيَ بِهِ فَعَرَّفَهُ نِعَمَهُ فَعَرَفَهَا قَالَ فَمَا عَمِلْتَ فِيهَا قَالَ تَعَلَّمْتُ الْعِلْمَ وَعَلَّمْتُهُ وَقَرَأْتُ فِيكَ الْقُرْآنَ . قَالَ كَذَبْتَ وَلَكِنَّكَ تَعَلَّمْتَ الْعِلْمَ لِيُقَالَ عَالِمٌ . وَقَرَأْتَ الْقُرْآنَ لِيُقَالَ هُوَ قَارِئٌ . فَقَدْ قِيلَ ثُمَّ أُمِرَ بِهِ فَسُحِبَ عَلَى وَجْهِهِ حَتَّى أُلْقِيَ فِي النَّارِ . وَرَجُلٌ وَسَّعَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَأَعْطَاهُ مِنْ أَصْنَافِ الْمَالِ كُلِّهِ فَأُتِيَ بِهِ فَعَرَّفَهُ نِعَمَهُ فَعَرَفَهَا قَالَ فَمَا عَمِلْتَ فِيهَا قَالَ مَا تَرَكْتُ مِنْ سَبِيلٍ تُحِبُّ أَنْ يُنْفَقَ فِيهَا إِلاَّ أَنْفَقْتُ فِيهَا لَكَ قَالَ كَذَبْتَ وَلَكِنَّكَ فَعَلْتَ لِيُقَالَ هُوَ جَوَادٌ . فَقَدْ قِيلَ ثُمَّ أُمِرَ بِهِ فَسُحِبَ عَلَى وَجْهِهِ ثُمَّ أُلْقِيَ فِي النَّارِ " .
یحیی بن حبیب حارثی به ما حدیث کرد، خالد بن حارث به ما حدیث کرد، ابن جریج به ما حدیث کرد، یونس بن یوسف برایم حدیث کرد که از سلیمان بن یسار روایت نمود و گفت: مردم از نزد ابوهُریره پراکنده شدند، پس ناتل اهل شام به او گفت: ای شیخ! حدیثی را که از رسول خدا ﷺ شنیدهای برایمان بازگو کن. فرمود: آری، شنیدم که رسول خدا ﷺ میفرمودند:
«نخستین کسی که در روز قیامت دربارهاش داوری میشود، مردی است که شهید شده است. او را میآورند و خداوند نعمتهایش را به او یادآوری میکند و او آنها را میشناسد. خداوند میفرماید: 'در برابر این نعمتها چه کردی؟' میگوید: 'در راه تو جنگیدم تا شهید شدم.' خداوند میفرماید: 'دروغ گفتی؛ بلکه جنگیدی تا تو را شجاع بخوانند و چنین نیز خوانده شدی.' سپس دستور داده میشود و او را بر روی صورتش میکشند تا در دوزخ افکنده شود. سپس مردی را میآورند که دانش آموخت و آن را آموزش داد و قرآن خواند. او را میآورند و خداوند نعمتهایش را به او یادآوری میکند و او آنها را میشناسد. خداوند میپرسد: 'در برابر آنها چه کردی؟' میگوید: 'دانش آموختم و آن را آموزش دادم و برای خشنودی تو قرآن خواندم.' خداوند میفرماید: 'دروغ گفتی؛ بلکه دانش آموختی تا تو را عالم بخوانند و قرآن خواندی تا تو را قاری بخوانند و چنین نیز گفته شد.' سپس دستور داده میشود و او را بر روی صورتش میکشند تا در آتش افکنده شود. سپس مردی را میآورند که خداوند به او گشایش داد و از انواع اموال به او بخشید. او را میآورند و خداوند نعمتهایش را به او یادآوری میکند و او آنها را میشناسد. خداوند میپرسد: 'در برابر آنها چه کردی؟' میگوید: 'هیچ مسیری که دوست داشتی در آن انفاق شود باقی نگذاشتم مگر اینکه برای تو در آن انفاق کردم.' خداوند میفرماید: 'دروغ گفتی؛ بلکه انفاق کردی تا تو را سخاوتمند بخوانند و چنین نیز گفته شد.' سپس دستور داده میشود و او را بر روی صورتش میکشند و در دوزخ افکنده میشود.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
کارهایی که برای ستایش دیگران انجام شوند، نزد خدا ارزش خود را از دست میدهند.
انجام دادن کاری برای اینکه مردم آن را ببینند و ستایش کنند.
کسی که در راه خدا در نبرد کشته میشود؛ حدیث هشدار میدهد که ظاهر عمل بهتنهایی اخلاص را ثابت نمیکند.
کسی که قرآن را تلاوت میکند.
دانشمندان از این حدیث برداشت میکنند که نیت در پذیرفته شدن اعمال اهمیت بسیاری دارد و میل به شهرت میتواند حتی با دانش، عبادت و صدقه همراه شود. مثالها نشان میدهند که فضیلت ظاهری جایگزین اخلاص نیست. حدیث تشویق میکند که انسان مرتب نیت خود را بسنجد و کارهای نیک را برای بهدستآوردن ستایش انجام ندهد.
- پیش از انجام کار نیک، لحظهای درنگ کنید و از خود بپرسید آن را برای رضایت چه کسی انجام میدهید.
- صدقه بدهید و دانش خود را با دیگران در میان بگذارید، بیآنکه به رسمیت شناخته شدن یا ستایش را شرط کنید.
- از خدا اخلاص بخواهید و هرگاه دیدید جلب رضایت مردم به هدفتان تبدیل شده، نیت خود را تازه کنید.
این روایت میآموزد که اعمال بر پایهٔ نیتهایشان سنجیده میشوند؛ این اصل روشن میکند چرا آن سه عمل، اگر با هدف شهرت انجام شده باشند، پذیرفته نمیشوند.
Sahih Muslim · #4924 (Sahih)این روایت همان هشدار را دربارهٔ جنگجو، دانشمند و بخشندهای دربر دارد که برای کسب شهرت عمل کردند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.