کتاب اشربه · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 5127

روایت‌شده توسط Ali ibn Abi Talib. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب اشربه
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Ali ibn Abi Talib

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ، أَخْبَرَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ أَبِيهِ، حُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ، قَالَ أَصَبْتُ شَارِفًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَغْنَمٍ يَوْمَ بَدْرٍ وَأَعْطَانِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَارِفًا أُخْرَى فَأَنَخْتُهُمَا يَوْمًا عِنْدَ بَابِ رَجُلٍ مِنَ الأَنْصَارِ وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أَحْمِلَ عَلَيْهِمَا إِذْخِرًا لأَبِيعَهُ وَمَعِيَ صَائِغٌ مِنْ بَنِي قَيْنُقَاعَ فَأَسْتَعِينَ بِهِ عَلَى وَلِيمَةِ فَاطِمَةَ وَحَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ يَشْرَبُ فِي ذَلِكَ الْبَيْتِ مَعَهُ قَيْنَةٌ تُغَنِّيهِ فَقَالَتْ أَلاَ يَا حَمْزَ لِلشُّرُفِ النِّوَاءِ فَثَارَ إِلَيْهِمَا حَمْزَةُ بِالسَّيْفِ فَجَبَّ أَسْنِمَتَهُمَا وَبَقَرَ خَوَاصِرَهُمَا ثُمَّ أَخَذَ مِنْ أَكْبَادِهِمَا ‏.‏ قُلْتُ لاِبْنِ شِهَابٍ وَمِنَ السَّنَامِ قَالَ قَدْ جَبَّ أَسْنِمَتَهُمَا فَذَهَبَ بِهَا ‏.‏ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ قَالَ عَلِيٌّ فَنَظَرْتُ إِلَى مَنْظَرٍ أَفْظَعَنِي فَأَتَيْتُ نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدَهُ زَيْدُ بْنُ حَارِثَةَ فَأَخْبَرْتُهُ الْخَبَرَ فَخَرَجَ وَمَعَهُ زَيْدٌ وَانْطَلَقْتُ مَعَهُ فَدَخَلَ عَلَى حَمْزَةَ فَتَغَيَّظَ عَلَيْهِ فَرَفَعَ حَمْزَةُ بَصَرَهُ فَقَالَ هَلْ أَنْتُمْ إِلاَّ عَبِيدٌ لآبَائِي فَرَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُقَهْقِرُ حَتَّى خَرَجَ عَنْهُمْ ‏.‏

ترجمه

یحیی بن یحیی تمیمی به ما حدیث کرد، حجاج بن محمد از ابن جریج خبر داد، او گفت: ابن شهاب برایم حدیث کرد از علی بن حسین بن علی، از پدرش حسین بن علی، و او از علی بن ابی‌طالب روایت نمود که فرمود:

«در غنایم جنگ بدر، همراه رسول خدا ﷺ یک شتر ماده پیر نصیبم شد و رسول خدا ﷺ نیز شتر ماده پیر دیگری به من عطا فرمودند. روزی آن دو را در درب خانه مردی از انصار خواباندم تا بر پشتشان گیاه اذخر بار کنم و بفروشم. همراه من زرگری از بنی‌قینقاع بود که می‌خواستم با کمک او و پول فروش آن گیاه، ولیمه ازدواج فاطمه را فراهم آورم. در آن هنگام حمزه بن عبدالمطلب در آن خانه مشروب می‌خورد و خواننده‌ای زن برایش آواز می‌خواند. زن گفت: 'ای حمزه! برخیز و شتران فربه را ذبح کن.' پس حمزه با شمشیر به سوی آن دو شتر حمله برد، کوهان‌هایشان را برید، پهلوهایشان را شکافت و جگرهایشان را بیرون آورد.» من از ابن شهاب پرسیدم: «آیا از کوهان چیزی برداشت؟» گفت: «کوهان‌ها را کاملاً برید و برد.» ابن شهاب گفت: علی فرمود: «این منظره هولناک را دیدم و بسیار پریشان شدم؛ نزد پیامبر خدا ﷺ رفتم در حالی که زید بن حارثه نزد ایشان بود. ماجرا را به ایشان اطلاع دادم. ایشان همراه زید خارج شدند و من نیز با آنان رفتم. وارد منزل حمزه شدند و بر او خشم گرفتند. حمزه چشمانش را بالا آورد و گفت: 'آیا شما جز بردگان پدرانم هستید؟' پس رسول خدا ﷺ عقب‌عقب بازگشتند تا از نزد آنان خارج شدند.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

مستی می‌تواند به خشونت، آسیب و از دست دادن خویشتن‌داری بینجامد.

پیشینه و سبب بیان

علی بن ابی‌طالب روایت می‌کند که حمزه هنگام نوشیدن، به‌تشویق یک آوازه‌خوان، شترها را ذبح کرد. او با شمشیر به آن‌ها آسیب رساند. وقتی پیامبر ﷺ درباره این کار با او سخن گفت، حمزه با بی‌احترامی پاسخ داد و پیامبر ﷺ روی برگرداند.

توضیح واژه‌های دشوار
اِذْخِر

نوعی گیاه علفی که علی قصد داشت آن را حمل و بفروشد.

انصار

ساکنان مدینه که از پیامبر ﷺ و مسلمانان مکه حمایت کردند.

بنو قینقاع

گروهی ساکن مدینه؛ همراه علی، زرگری از این گروه بود.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت درمی‌یابند که مستی می‌تواند قدرت تشخیص و خویشتن‌داری را مختل کند و به آسیب‌های جدی بینجامد. حرام بودن نوشیدنی‌های مست‌کننده در متون صریح دیگری بیان شده است؛ این واقعه پیامدهای زیان‌بار آن‌ها را نشان می‌دهد. آسیب زدن به دارایی دیگران ستم است و مسئولیت به دنبال دارد. پیامبر ﷺ حمزه را مورد خطاب قرار داد، اما وقتی وضعیت او و سخنان توهین‌آمیزش ادامه رویارویی را ناممکن کرد، روی برگرداند.

درس‌هایی برای امروز
  1. از مواد مست‌کننده و موقعیت‌هایی که قدرت تشخیص و خویشتن‌داری را مختل می‌کنند دوری کنید.
  2. هرگز به دارایی دیگران آسیب نزنید؛ اگر آسیبی وارد شد، بی‌درنگ برای جبران و یافتن راه‌حلی عادلانه اقدام کنید.
  3. با کسی که تحت‌تأثیر است آرام صحبت کنید و نگذارید موقعیتی پرتنش بیش از این تشدید شود.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.