کتاب ایمان · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 527

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب ایمان
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Abbas

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا حُصَيْنُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ كُنْتُ عِنْدَ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ فَقَالَ أَيُّكُمْ رَأَى الْكَوْكَبَ الَّذِي انْقَضَّ الْبَارِحَةَ قُلْتُ أَنَا ‏.‏ ثُمَّ قُلْتُ أَمَا إِنِّي لَمْ أَكُنْ فِي صَلاَةٍ وَلَكِنِّي لُدِغْتُ ‏.‏ قَالَ فَمَاذَا صَنَعْتَ قُلْتُ اسْتَرْقَيْتُ ‏.‏ قَالَ فَمَا حَمَلَكَ عَلَى ذَلِكَ قُلْتُ حَدِيثٌ حَدَّثَنَاهُ الشَّعْبِيُّ ‏.‏ فَقَالَ وَمَا حَدَّثَكُمُ الشَّعْبِيُّ قُلْتُ حَدَّثَنَا عَنْ بُرَيْدَةَ بْنِ حُصَيْبٍ الأَسْلَمِيِّ أَنَّهُ قَالَ لاَ رُقْيَةَ إِلاَّ مِنْ عَيْنٍ أَوْ حُمَةٍ ‏.‏ فَقَالَ قَدْ أَحْسَنَ مَنِ انْتَهَى إِلَى مَا سَمِعَ وَلَكِنْ حَدَّثَنَا ابْنُ عَبَّاسٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ عُرِضَتْ عَلَىَّ الأُمَمُ فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ وَمَعَهُ الرُّهَيْطُ وَالنَّبِيَّ وَمَعَهُ الرَّجُلُ وَالرَّجُلاَنِ وَالنَّبِيَّ لَيْسَ مَعَهُ أَحَدٌ إِذْ رُفِعَ لِي سَوَادٌ عَظِيمٌ فَظَنَنْتُ أَنَّهُمْ أُمَّتِي فَقِيلَ لِي هَذَا مُوسَى صلى الله عليه وسلم وَقَوْمُهُ وَلَكِنِ انْظُرْ إِلَى الأُفُقِ ‏.‏ فَنَظَرْتُ فَإِذَا سَوَادٌ عَظِيمٌ فَقِيلَ لِي انْظُرْ إِلَى الأُفُقِ الآخَرِ ‏.‏ فَإِذَا سَوَادٌ عَظِيمٌ فَقِيلَ لِي هَذِهِ أُمَّتُكَ وَمَعَهُمْ سَبْعُونَ أَلْفًا يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ بِغَيْرِ حِسَابٍ وَلاَ عَذَابٍ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ نَهَضَ فَدَخَلَ مَنْزِلَهُ فَخَاضَ النَّاسُ فِي أُولَئِكَ الَّذِينَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ بِغَيْرِ حِسَابٍ وَلاَ عَذَابٍ فَقَالَ بَعْضُهُمْ فَلَعَلَّهُمُ الَّذِينَ صَحِبُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ وَقَالَ بَعْضُهُمْ فَلَعَلَّهُمُ الَّذِينَ وُلِدُوا فِي الإِسْلاَمِ وَلَمْ يُشْرِكُوا بِاللَّهِ ‏.‏ وَذَكَرُوا أَشْيَاءَ فَخَرَجَ عَلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا الَّذِي تَخُوضُونَ فِيهِ ‏"‏ ‏.‏ فَأَخْبَرُوهُ فَقَالَ ‏"‏ هُمُ الَّذِينَ لاَ يَرْقُونَ وَلاَ يَسْتَرْقُونَ وَلاَ يَتَطَيَّرُونَ وَعَلَى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ ‏"‏ ‏.‏ فَقَامَ عُكَّاشَةُ بْنُ مِحْصَنٍ فَقَالَ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ أَنْتَ مِنْهُمْ ‏"‏ ثُمَّ قَامَ رَجُلٌ آخَرُ فَقَالَ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ سَبَقَكَ بِهَا عُكَّاشَةُ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

سعید بن منصور برای ما حدیث کرد، هشیم برای ما حدیث کرد، حصین بن عبدالرحمن به ما خبر داد و گفت: نزد سعید بن جبیر بودم که او پرسید:

«کدام یک از شما دیشب ستاره‌ای را دید که سقوط کرد؟» گفتم: «من.» سپس گفتم: «اما من در حال نماز نبودم، بلکه عقرب مرا نیش زده بود.» او پرسید: «پس چه کردی؟» گفتم: «رقیه (دمیدن و دعا) خواندم.» پرسید: «چه چیزی تو را به این کار واداشت؟» گفتم: «حدیثی که شعبی برایمان نقل کرده بود.» پرسید: «شعبی چه چیزی برایتان نقل کرد؟» گفتم: «او از بریده بن حصیب اسلمی برایمان نقل کرد که پیامبر ﷺ فرمودند: "رقیه جز برای چشم‌زخم یا نیش عقرب نیست."» سعید بن جبیر گفت: «هر کس به آنچه شنیده عمل کند، نیکو کرده است. اما ابن عباس از پیامبر ﷺ برایمان نقل کرد که ایشان فرمودند: "امت‌ها بر من عرضه شدند. پیامبری را دیدم که گروه کوچکی با او بودند، پیامبری دیگر که تنها یک یا دو نفر همراهش بودند و پیامبری که هیچ‌کس با او نبود. ناگاه توده عظیمی پیش روی من قرار گرفت و پنداشتم که آنان امت من هستند. به من گفته شد: "این موسی و قوم اوست؛ اما به افق نگاه کن." پس نگریستم و توده عظیمی دیدم. دوباره به من گفته شد: "به افق دیگر نگاه کن." آنجا نیز توده عظیمی بود. به من گفته شد: "این امت توست و در میان آنان هفتاد هزار نفر هستند که بدون حساب و بدون عذاب وارد بهشت می‌شوند."» سپس برخاست و به خانه‌اش رفت. مردم درباره کسانی که بدون حساب و عذاب وارد بهشت می‌شوند به بحث پرداختند. برخی گفتند: «شاید آنان یاران رسول خدا ﷺ باشند.» برخی گفتند: «شاید کسانی هستند که در اسلام زاده شده و هرگز برای الله شریکی قائل نشده‌اند.» چیزهای دیگری نیز ذکر کردند. آنگاه رسول خدا ﷺ بیرون آمدند و پرسیدند: «درباره چه چیزی گفتگو می‌کنید؟» ماجرا را به ایشان اطلاع دادند. پس فرمودند: «آنان کسانی هستند که نه رقیه می‌خوانند، نه درخواست رقیه می‌کنند، نه فال بد می‌زنند و تنها بر پروردگارشان توکل دارند.» عکاشه بن محصن برخاست و گفت: «از الله بخواهید که مرا از آنان قرار دهد.» فرمودند: «تو از آنان هستی.» سپس مرد دیگری برخاست و گفت: «از الله بخواهید که مرا از آنان قرار دهد.» فرمودند: «عکاشه در این امر بر تو پیشی گرفت.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

توکل یعنی اعتماد به الله، بدون اعتقاد به فال و نشانه‌ها یا وابستگی به مردم.

توضیح واژه‌های دشوار
رقیه

دعا یا تلاوت قرآن برای درمان بیماری یا آسیب.

فال‌گرفتن

رویدادها یا نشانه‌ها را پیش‌بینی‌کنندهٔ خوش‌شانسی یا بدشانسی دانستن.

توکل

اعتماد به الله همراه با به‌کارگیری اسباب مجاز.

برداشت‌های عالمان

عالمان توضیح داده‌اند که گروه یادشده در اعتماد به الله ممتازند و از خرافات دوری می‌کنند. درخواست‌نکردن رقیه نشان‌دهندهٔ درجه‌ای ویژه از توکل است، نه ممنوعیتی عمومی؛ رقیهٔ مجاز است، به شرط آنکه از شرک و سخنان ممنوع خالی باشد. این عبارت سهل‌انگاری در درمان را نمی‌ستاید؛ اعتماد به الله می‌تواند با جست‌وجوی کمک مجاز همراه باشد. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت رقیه را با رعایت این شروط می‌پذیرند.

درس‌هایی برای امروز
  1. از خرافات دوری کنید و در رویدادهای اتفاقی به دنبال پیش‌گویی نباشید.
  2. به الله اعتماد کنید و هنگام بیماری یا نیاز به کمک، از اسباب مجاز بهره ببرید.
  3. از الله بخواهید توکل استواری به شما عطا کند و با کسانی که درخواست کمک می‌کنند، با مهربانی رفتار کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.