کتاب نیکی، امر به معروف و صله رحم · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 6515

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Umar. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نیکی، امر به معروف و صله رحم
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Umar

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، وَاللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُسَامَةَ بْنِ الْهَادِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّهُ كَانَ إِذَا خَرَجَ إِلَى مَكَّةَ كَانَ لَهُ حِمَارٌ يَتَرَوَّحُ عَلَيْهِ إِذَا مَلَّ رُكُوبَ الرَّاحِلَةِ وَعِمَامَةٌ يَشُدُّ بِهَا رَأْسَهُ فَبَيْنَا هُوَ يَوْمًا عَلَى ذَلِكَ الْحِمَارِ إِذْ مَرَّ بِهِ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ أَلَسْتَ ابْنَ فُلاَنِ بْنِ فُلاَنٍ قَالَ بَلَى ‏.‏ فَأَعْطَاهُ الْحِمَارَ وَقَالَ ارْكَبْ هَذَا وَالْعِمَامَةَ - قَالَ - اشْدُدْ بِهَا رَأْسَكَ ‏.‏ فَقَالَ لَهُ بَعْضُ أَصْحَابِهِ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ أَعْطَيْتَ هَذَا الأَعْرَابِيَّ حِمَارًا كُنْتَ تَرَوَّحُ عَلَيْهِ وَعِمَامَةً كُنْتَ تَشُدُّ بِهَا رَأْسَكَ ‏.‏ فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ "‏ إِنَّ مِنْ أَبَرِّ الْبِرِّ صِلَةَ الرَّجُلِ أَهْلَ وُدِّ أَبِيهِ بَعْدَ أَنْ يُوَلِّيَ ‏"‏ ‏.‏ وَإِنَّ أَبَاهُ كَانَ صَدِيقًا لِعُمَرَ ‏.‏

ترجمه

حسن بن علی حلوانی از ما حدیث کرد، یعقوب بن ابراهیم بن سعد از ما حدیث کرد، پدرم و لیث بن سعد هر دو از یزید بن عبدالله بن اسامة بن هادی، از عبدالله بن دینار، و از ابن عمر رضی الله عنهما روایت کردند که هرگاه ایشان به سوی مکه سفر می‌کردند، الاغی همراه داشتند که وقتی از سواری شتر خسته می‌شدند، بر آن سوار می‌شدند تا استراحت کنند، و عمامه‌ای داشتند که با آن سر خود را می‌بستند. روزی که ایشان بر آن الاغ سوار بودند، مردی بادیه‌نشین از کنارشان گذشت. ابن عمر پرسید: آیا تو فرزند فلان بن فلان نیستی؟ او پاسخ داد: بله. سپس ابن عمر الاغ خود را به او داد و فرمود: بر این سوار شو، و این عمامه را نیز بگیر — و افزود — با آن سرت را ببند. برخی از همراهانش گفتند: خداوند شما را بیامرزد! الاغی را که برای استراحت بر آن سوار می‌شدید و عمامه‌ای را که بر سر می‌بستید به این بادیه‌نشین بخشیدید؟ ایشان فرمودند: من از رسول الله ﷺ شنیدم که فرمودند:

«بی‌گمان از نیکوترین نیکی‌ها این است که انسان پس از وفات پدرش، با دوستان و عزیزان پدرش پیوند دوستی و احسان برقرار کند.» و در حقیقت پدر آن مرد، دوست صمیمی عمر رضی الله عنه بود.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

حتی پس از درگذشت پدرت، دوستان و نزدیکان عزیز او را گرامی بدار.

توضیح واژه‌های دشوار
بادیه‌نشین

عربِ متعلق به جامعه‌ای کوچ‌نشین یا قبیله‌ای.

حفظ پیوندها

ادامه دادن ارتباط نیکو و رسیدگی به خویشاوندان و عزیزان.

عزیزان پدرت

کسانی که پدرت با آنان پیوندی صمیمانه از محبت یا دوستی داشت.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت برداشت می‌کنند که نیکی به دوستان و عزیزانِ والدِ درگذشته، از شکل‌های والای نیکی و احترام فرزند به والدین است. ابن عمر نه‌تنها به آن مرد توجه کرد، بلکه اموالی نیز در اختیارش گذاشت که سودی عملی داشت. بنابراین، این روایت تأکید می‌کند که پس از درگذشت والدین نیز می‌توان به پیوندهای آنان وفادار ماند؛ از راه مهمان‌نوازی، کمک و بخشندگی، بی‌آنکه لازم باشد هر پیوندی دقیقاً به همان شکل ادامه یابد.

درس‌هایی برای امروز
  1. از والدینت بپرس دوستان عزیزشان چه کسانی هستند و پس از درگذشتشان نیز با آنان در ارتباط بمان.
  2. قدردانی را فقط با کلمات نشان نده؛ هرگاه نیاز بود، کمک عملی هم ارائه کن.
  3. از آنچه داری سخاوتمندانه ببخش، به‌ویژه هنگامی که این کار به پاسداشت پیوندی ارزشمند کمک می‌کند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.