کتاب نیکی، امر به معروف و صله رحم · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 6636

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Mas'ud. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نیکی، امر به معروف و صله رحم
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Mas'ud

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ، بَشَّارٍ قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، سَمِعْتُ أَبَا إِسْحَاقَ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي الأَحْوَصِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ، قَالَ إِنَّ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ أَلاَ أُنَبِّئُكُمْ مَا الْعَضْهُ هِيَ النَّمِيمَةُ الْقَالَةُ بَيْنَ النَّاسِ ‏"‏ ‏.‏ وَإِنَّ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِنَّ الرَّجُلَ يَصْدُقُ حَتَّى يُكْتَبَ صِدِّيقًا وَيَكْذِبُ حَتَّى يُكْتَبَ كَذَّابًا ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

محمد بن مثَنّی و ابن بَشّار به ما حدیث کردند، هر دو گفتند: محمد بن جعفر به ما حدیث کرد، شُعبه به ما حدیث کرد، من از ابو اسحاق شنیدم که از ابوالاحوص، و او از عبدالله بن مسعود روایت می‌کرد. او گفت: همانا محمد ﷺ فرمود:

«آیا شما را خبر ندهم که عَضْهُ چیست؟ آن نَمیمه (سخن‌چینی) است، یعنی سخن پراکنی میان مردم.» و همانا محمد ﷺ فرمود: «همانا انسان پیوسته راست می‌گوید تا اینکه در نزد خداوند صدیق نوشته شود، و پیوسته دروغ می‌گوید تا اینکه کذّاب نوشته شود.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

راست‌گویی شخصیت انسان را می‌سازد و نقل سخنان فتنه‌انگیز بذر تفرقه می‌پراکند.

توضیح واژه‌های دشوار
العَضْه

عنوانی برای تهمت یا سخن زیان‌بار؛ در اینجا به معنای نمیمه توضیح داده شده است.

نمیمه

انتقال سخنان یا روایت‌ها میان مردم به‌گونه‌ای که موجب نزاع و تفرقه شود.

به‌عنوان راست‌گو یا دروغ‌گو ثبت شدن

تعبیری مجازی از شهرت و شخصیتی است که انسان با راست‌گویی یا دروغ‌گوییِ مکرر برای خود می‌سازد.

برداشت‌های عالمان

شارحان کلاسیک، از جمله امام نووی، نمیمه را انتقال سخنان با هدف یا پیامدِ برانگیختن مردم علیه یکدیگر دانسته‌اند. این هشدار دربارهٔ نقل زیان‌بار سخن است، نه هرگونه گزارش دقیق و مشروع اطلاعات برای جلوگیری از ستم. سخن دوم تأکید می‌کند که انتخاب‌های مکرر، شخصیت شناخته‌شدهٔ انسان را شکل می‌دهند؛ عالمان این نکته را با وظیفهٔ راست‌گویی و پرهیز از دروغ پیوند داده‌اند.

درس‌هایی برای امروز
  1. سخن آزاردهنده‌ای را پیش از بررسی هدف، زمینه و آسیب احتمالی آن نقل نکنید.
  2. پیوسته راست بگویید، حتی وقتی دروغ در کوتاه‌مدت آسان‌تر به نظر می‌رسد.
  3. اگر کسی نزد شما غیبت یا سخن‌چینی کرد، به تفرقه دامن نزنید و گفت‌وگو را به سوی آشتی ببرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.