Sahih Muslim، حدیث 7354
روایتشده توسط Abdullah ibn Umar. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Umar
صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ، أَخْبَرَنِي ابْنُ، وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ أَخْبَرَهُ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ انْطَلَقَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي رَهْطٍ قِبَلَ ابْنِ صَيَّادٍ حَتَّى وَجَدَهُ يَلْعَبُ مَعَ الصِّبْيَانِ عِنْدَ أُطُمِ بَنِي مَغَالَةَ وَقَدْ قَارَبَ ابْنُ صَيَّادٍ يَوْمَئِذٍ الْحُلُمَ فَلَمْ يَشْعُرْ حَتَّى ضَرَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ظَهْرَهُ بِيَدِهِ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاِبْنِ صَيَّادٍ " أَتَشْهَدُ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ " . فَنَظَرَ إِلَيْهِ ابْنُ صَيَّادٍ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ الأُمِّيِّينَ . فَقَالَ ابْنُ صَيَّادٍ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَتَشْهَدُ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَرَفَضَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَالَ " آمَنْتُ بِاللَّهِ وَبِرُسُلِهِ " . ثُمَّ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَاذَا تَرَى " . قَالَ ابْنُ صَيَّادٍ يَأْتِينِي صَادِقٌ وَكَاذِبٌ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " خُلِّطَ عَلَيْكَ الأَمْرُ " . ثُمَّ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنِّي قَدْ خَبَأْتُ لَكَ خَبِيئًا " . فَقَالَ ابْنُ صَيَّادٍ " هُوَ الدُّخُّ " . فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اخْسَأْ فَلَنْ تَعْدُوَ قَدْرَكَ " . فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ ذَرْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ أَضْرِبْ عُنُقَهُ . فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنْ يَكُنْهُ فَلَنْ تُسَلَّطَ عَلَيْهِ وَإِنْ لَمْ يَكُنْهُ فَلاَ خَيْرَ لَكَ فِي قَتْلِهِ " . وَقَالَ سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ، يَقُولُ انْطَلَقَ بَعْدَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأُبَىُّ بْنُ كَعْبٍ الأَنْصَارِيُّ إِلَى النَّخْلِ الَّتِي فِيهَا ابْنُ صَيَّادٍ حَتَّى إِذَا دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم النَّخْلَ طَفِقَ يَتَّقِي بِجُذُوعِ النَّخْلِ وَهُوَ يَخْتِلُ أَنْ يَسْمَعَ مِنِ ابْنِ صَيَّادٍ شَيْئًا قَبْلَ أَنْ يَرَاهُ ابْنُ صَيَّادٍ فَرَآهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ مُضْطَجِعٌ عَلَى فِرَاشٍ فِي قَطِيفَةٍ لَهُ فِيهَا زَمْزَمَةٌ فَرَأَتْ أُمُّ ابْنِ صَيَّادٍ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ يَتَّقِي بِجُذُوعِ النَّخْلِ فَقَالَتْ لاِبْنِ صَيَّادٍ يَا صَافِ - وَهُوَ اسْمُ ابْنِ صَيَّادٍ - هَذَا مُحَمَّدٌ . فَثَارَ ابْنُ صَيَّادٍ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لَوْ تَرَكَتْهُ بَيَّنَ " . قَالَ سَالِمٌ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي النَّاسِ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ ذَكَرَ الدَّجَّالَ فَقَالَ " إِنِّي لأُنْذِرُكُمُوهُ مَا مِنْ نَبِيٍّ إِلاَّ وَقَدْ أَنْذَرَهُ قَوْمَهُ لَقَدْ أَنْذَرَهُ نُوحٌ قَوْمَهُ وَلَكِنْ أَقُولُ لَكُمْ فِيهِ قَوْلاً لَمْ يَقُلْهُ نَبِيٌّ لِقَوْمِهِ تَعَلَّمُوا أَنَّهُ أَعْوَرُ وَأَنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَيْسَ بِأَعْوَرَ " . قَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَأَخْبَرَنِي عُمَرُ بْنُ ثَابِتٍ الأَنْصَارِيُّ أَنَّهُ أَخْبَرَهُ بَعْضُ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ يَوْمَ حَذَّرَ النَّاسَ الدَّجَّالَ " إِنَّهُ مَكْتُوبٌ بَيْنَ عَيْنَيْهِ كَافِرٌ يَقْرَؤُهُ مَنْ كَرِهَ عَمَلَهُ أَوْ يَقْرَؤُهُ كُلُّ مُؤْمِنٍ " . وَقَالَ " تَعَلَّمُوا أَنَّهُ لَنْ يَرَى أَحَدٌ مِنْكُمْ رَبَّهُ عَزَّ وَجَلَّ حَتَّى يَمُوتَ " .
حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ تُجِیبی برایم حدیث کرد و گفت: ابنِ وَهْب به من خبر داد، یونس به من خبر داد، از ابنِ شهاب، از سالم بن عبدالله که او را خبر داد که عبدالله بن عمر او را خبر داد که عمر بن خطاب همراه رسول خدا ﷺ و گروهی از مردم به سوی ابنِ صیّاد رفتند تا اینکه او را یافتند در حالی که با کودکان نزد حصار بنیمغاله بازی میکرد و ابنِ صیّاد در آن روز نزدیک به سن بلوغ رسیده بود. پس متوجه نشد تا اینکه رسول خدا ﷺ با دست خود بر پشتش زد. سپس رسول خدا ﷺ به ابنِ صیّاد فرمود:
«آیا شهادت میدهی که من رسول الله هستم؟» ابنِ صیّاد به ایشان نگریست و گفت: «شهادت میدهم که تو رسول امّیها هستی.» سپس ابنِ صیّاد به رسول خدا ﷺ گفت: «آیا شهادت میدهی که من رسول الله هستم؟» رسول خدا ﷺ این سخن را رد کرد و فرمود: «من به الله و رسولانش ایمان آوردم.» سپس رسول خدا ﷺ به او فرمود: «چه چیزی میبینی؟» ابنِ صیّاد گفت: «صادق و کاذب به سراغم میآیند.» رسول خدا ﷺ به او فرمود: «کار بر تو مشتبه شده است.» سپس رسول خدا ﷺ به او فرمود: «من چیزی را برای تو پنهان کردهام.» ابنِ صیّاد گفت: «آن دُخّ (دود) است.» رسول خدا ﷺ به او فرمود: «خوار و ذلیل شو! هرگز از اندازه خود فراتر نخواهی رفت.» عمر بن خطاب گفت: «ای رسول خدا، مرا اجازه بده تا گردنش را بزنم.» رسول خدا ﷺ به او فرمود: «اگر همان دجال باشد، هرگز بر او چیره نخواهی شد و اگر او نباشد، خیری در کشتن او برای تو نیست.» سالم بن عبدالله گفت: شنیدم عبدالله بن عمر میگفت: پس از آن، رسول خدا ﷺ و اُبَیّ بن کعب انصاری به سوی نخلستانی که ابنِ صیّاد در آن بود رفتند. هنگامی که رسول خدا ﷺ وارد نخلستان شد، شروع کرد به پنهان شدن پشت تنههای درختان خرما در حالی که کمین کرده بود تا پیش از آنکه ابنِ صیّاد ایشان را ببیند، چیزی از او بشنود. اما رسول خدا ﷺ او را دید در حالی که بر بستری دراز کشیده بود و قطیفهای روی خود داشت که از زیر آن زمزمهای شنیده میشد. مادر ابنِ صیّاد رسول خدا ﷺ را دید در حالی که پشت تنههای خرما پناه گرفته بود. پس به ابنِ صیّاد گفت: «ای صاف - که نام ابنِ صیّاد بود - این محمد است.» ابنِ صیّاد برخاست. رسول خدا ﷺ فرمود: «اگر رهایش میکردی، امر روشن میشد.» سالم گفت: عبدالله بن عمر گفت: سپس رسول خدا ﷺ در میان مردم ایستاد و الله را آنچنان که شایستهاش بود ستایش کرد، سپس از دجال یاد کرد و فرمود: «من شما را از او بیم میدهم؛ هیچ پیامبری نبود مگر اینکه قومش را از او ترساند. نوح نیز قومش را ترساند، اما من درباره او سخنی به شما میگویم که هیچ پیامبری به قومش نگفته است: بدانید که او یکچشم است و الله تبارک و تعالی یکچشم نیست.» ابنِ شهاب گفت: عمر بن ثابت انصاری به من خبر داد که برخی از اصحاب رسول خدا ﷺ به او خبر دادند که رسول خدا ﷺ در روزی که مردم را از دجال برحذر داشت، فرمود: «همانا میان دو چشمش نوشته شده است: کافر؛ هر کسی که از عمل او ناخشنود باشد آن را میخواند، یا هر مؤمنی آن را خواهد خواند.» و همچنین فرمود: «بدانید که هیچ یک از شما پروردگار خود عزوجل را نخواهد دید تا زمانی که بمیرد.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ درباره دجّال هشدار میدهد و راه شناخت او را میآموزد.
عمر بن خطاب همراه پیامبر ﷺ و گروهی از صحابه نزد ابن صیاد رفت. پیامبر ﷺ بعدها مردم را درباره دجّال هشدار داد.
جوانی که پیامبر ﷺ از او پرسش کرد و درباره ارتباط احتمالیاش با دجّال تردید وجود داشت.
دود؛ ابن صیاد این را در پاسخ به چیزی گفت که پیامبر ﷺ پنهان کرده بود.
فریبکار بزرگ که بنا بر روایات نبوی، پیش از قیامت ظاهر میشود.
عالمان کلاسیک، از جمله امام نووی، تأکید میکنند که دجّال آزمونی واقعی است و نقص جسمانی او وی را از الله متمایز میکند؛ الله کامل است و هیچ نقصی ندارد. سخن از واژه «کافر» میان دو چشم او بیانگر آن است که مؤمنان فریبش را تشخیص میدهند. دیدار با ابن صیاد همچنین میآموزد که گمان، مجوز اقدام خودسرانه نیست: پیامبر ﷺ عمر را از کشتن او بازداشت. این موضوع مسئلهای خاص نیست که در آن چهار مذهب فقهی احکام متفاوتی استنباط کنند.
- هشدارهای نبوی درباره دجّال را از منابع معتبر بیاموزید و فریب داستانهای هیجانانگیز را نخورید.
- بر پایه گمان درباره مردم نتیجهگیریهای سنگین نکنید و هرگز خودسرانه اقدام نکنید.
- با باور به کمال الله و پایداری در برابر سردرگمی و آزمونها، ایمان خود را تقویت کنید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.