کتاب فتنه‌ها و نشانه‌های آخرالزمان · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 7386

روایت‌شده توسط Fatima bint Qais. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب فتنه‌ها و نشانه‌های آخرالزمان
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Fatima bint Qais

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ عَبْدِ الصَّمَدِ بْنِ عَبْدِ الْوَارِثِ، وَحَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ، كِلاَهُمَا عَنْ عَبْدِ الصَّمَدِ، - وَاللَّفْظُ لِعَبْدِ الْوَارِثِ بْنِ عَبْدِ الصَّمَدِ - حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ جَدِّي، عَنِ الْحُسَيْنِ، بْنِ ذَكْوَانَ حَدَّثَنَا ابْنُ بُرَيْدَةَ، حَدَّثَنِي عَامِرُ بْنُ شَرَاحِيلَ الشَّعْبِيُّ، شَعْبُ هَمْدَانَ أَنَّهُ سَأَلَ فَاطِمَةَ بِنْتَ قَيْسٍ أُخْتَ الضَّحَّاكِ بْنِ قَيْسٍ وَكَانَتْ مِنَ الْمُهَاجِرَاتِ الأُوَلِ فَقَالَ حَدِّثِينِي حَدِيثًا سَمِعْتِيهِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاَ تُسْنِدِيهِ إِلَى أَحَدٍ غَيْرِهِ فَقَالَتْ لَئِنْ شِئْتَ لأَفْعَلَنَّ فَقَالَ لَهَا أَجَلْ حَدِّثِينِي ‏.‏ فَقَالَتْ نَكَحْتُ ابْنَ الْمُغِيرَةِ وَهُوَ مِنْ خِيَارِ شَبَابِ قُرَيْشٍ يَوْمَئِذٍ فَأُصِيبَ فِي أَوَّلِ الْجِهَادِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا تَأَيَّمْتُ خَطَبَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ فِي نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَخَطَبَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى مَوْلاَهُ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ وَكُنْتُ قَدْ حُدِّثْتُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ مَنْ أَحَبَّنِي فَلْيُحِبَّ أُسَامَةَ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمَّا كَلَّمَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قُلْتُ أَمْرِي بِيَدِكَ فَأَنْكِحْنِي مَنْ شِئْتَ فَقَالَ ‏"‏ انْتَقِلِي إِلَى أُمِّ شَرِيكٍ ‏"‏ ‏.‏ وَأُمُّ شَرِيكٍ امْرَأَةٌ غَنِيَّةٌ مِنَ الأَنْصَارِ عَظِيمَةُ النَّفَقَةِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ يَنْزِلُ عَلَيْهَا الضِّيفَانُ فَقُلْتُ سَأَفْعَلُ فَقَالَ ‏"‏ لاَ تَفْعَلِي إِنَّ أُمَّ شَرِيكٍ امْرَأَةٌ كَثِيرَةُ الضِّيفَانِ فَإِنِّي أَكْرَهُ أَنْ يَسْقُطَ عَنْكِ خِمَارُكِ أَوْ يَنْكَشِفَ الثَّوْبُ عَنْ سَاقَيْكِ فَيَرَى الْقَوْمُ مِنْكِ بَعْضَ مَا تَكْرَهِينَ وَلَكِنِ انْتَقِلِي إِلَى ابْنِ عَمِّكِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍ ‏"‏ ‏.‏ - وَهُوَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي فِهْرٍ فِهْرِ قُرَيْشٍ وَهُوَ مِنَ الْبَطْنِ الَّذِي هِيَ مِنْهُ - فَانْتَقَلْتُ إِلَيْهِ فَلَمَّا انْقَضَتْ عِدَّتِي سَمِعْتُ نِدَاءَ الْمُنَادِي مُنَادِي رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُنَادِي الصَّلاَةَ جَامِعَةً ‏.‏ فَخَرَجْتُ إِلَى الْمَسْجِدِ فَصَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكُنْتُ فِي صَفِّ النِّسَاءِ الَّتِي تَلِي ظُهُورَ الْقَوْمِ فَلَمَّا قَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلاَتَهُ جَلَسَ عَلَى الْمِنْبَرِ وَهُوَ يَضْحَكُ فَقَالَ ‏"‏ لِيَلْزَمْ كُلُّ إِنْسَانٍ مُصَلاَّهُ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَتَدْرُونَ لِمَ جَمَعْتُكُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِنِّي وَاللَّهِ مَا جَمَعْتُكُمْ لِرَغْبَةٍ وَلاَ لِرَهْبَةٍ وَلَكِنْ جَمَعْتُكُمْ لأَنَّ تَمِيمًا الدَّارِيَّ كَانَ رَجُلاً نَصْرَانِيًّا فَجَاءَ فَبَايَعَ وَأَسْلَمَ وَحَدَّثَنِي حَدِيثًا وَافَقَ الَّذِي كُنْتُ أُحَدِّثُكُمْ عَنْ مَسِيحِ الدَّجَّالِ حَدَّثَنِي أَنَّهُ رَكِبَ فِي سَفِينَةٍ بَحْرِيَّةٍ مَعَ ثَلاَثِينَ رَجُلاً مِنْ لَخْمٍ وَجُذَامَ فَلَعِبَ بِهِمُ الْمَوْجُ شَهْرًا فِي الْبَحْرِ ثُمَّ أَرْفَئُوا إِلَى جَزِيرَةٍ فِي الْبَحْرِ حَتَّى مَغْرِبِ الشَّمْسِ فَجَلَسُوا فِي أَقْرُبِ السَّفِينَةِ فَدَخَلُوا الْجَزِيرَةَ فَلَقِيَتْهُمْ دَابَّةٌ أَهْلَبُ كَثِيرُ الشَّعَرِ لاَ يَدْرُونَ مَا قُبُلُهُ مِنْ دُبُرِهِ مِنْ كَثْرَةِ الشَّعَرِ فَقَالُوا وَيْلَكِ مَا أَنْتِ فَقَالَتْ أَنَا الْجَسَّاسَةُ ‏.‏ قَالُوا وَمَا الْجَسَّاسَةُ قَالَتْ أَيُّهَا الْقَوْمُ انْطَلِقُوا إِلَى هَذَا الرَّجُلِ فِي الدَّيْرِ فَإِنَّهُ إِلَى خَبَرِكُمْ بِالأَشْوَاقِ ‏.‏ قَالَ لَمَّا سَمَّتْ لَنَا رَجُلاً فَرِقْنَا مِنْهَا أَنْ تَكُونَ شَيْطَانَةً - قَالَ - فَانْطَلَقْنَا سِرَاعًا حَتَّى دَخَلْنَا الدَّيْرَ فَإِذَا فِيهِ أَعْظَمُ إِنْسَانٍ رَأَيْنَاهُ قَطُّ خَلْقًا وَأَشَدُّهُ وِثَاقًا مَجْمُوعَةٌ يَدَاهُ إِلَى عُنُقِهِ مَا بَيْنَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى كَعْبَيْهِ بِالْحَدِيدِ قُلْنَا وَيْلَكَ مَا أَنْتَ قَالَ قَدْ قَدَرْتُمْ عَلَى خَبَرِي فَأَخْبِرُونِي مَا أَنْتُمْ قَالُوا نَحْنُ أُنَاسٌ مِنَ الْعَرَبِ رَكِبْنَا فِي سَفِينَةٍ بَحْرِيَّةٍ فَصَادَفْنَا الْبَحْرَ حِينَ اغْتَلَمَ فَلَعِبَ بِنَا الْمَوْجُ شَهْرًا ثُمَّ أَرْفَأْنَا إِلَى جَزِيرَتِكَ هَذِهِ فَجَلَسْنَا فِي أَقْرُبِهَا فَدَخَلْنَا الْجَزِيرَةَ فَلَقِيَتْنَا دَابَّةٌ أَهْلَبُ كَثِيرُ الشَّعَرِ لاَ يُدْرَى مَا قُبُلُهُ مِنْ دُبُرِهِ مِنْ كَثْرَةِ الشَّعَرِ فَقُلْنَا وَيْلَكِ مَا أَنْتِ فَقَالَتْ أَنَا الْجَسَّاسَةُ ‏.‏ قُلْنَا وَمَا الْجَسَّاسَةُ قَالَتِ اعْمِدُوا إِلَى هَذَا الرَّجُلِ فِي الدَّيْرِ فَإِنَّهُ إِلَى خَبَرِكُمْ بِالأَشْوَاقِ فَأَقْبَلْنَا إِلَيْكَ سِرَاعًا وَفَزِعْنَا مِنْهَا وَلَمْ نَأْمَنْ أَنْ تَكُونَ شَيْطَانَةً فَقَالَ أَخْبِرُونِي عَنْ نَخْلِ بَيْسَانَ قُلْنَا عَنْ أَىِّ شَأْنِهَا تَسْتَخْبِرُ قَالَ أَسْأَلُكُمْ عَنْ نَخْلِهَا هَلْ يُثْمِرُ قُلْنَا لَهُ نَعَمْ ‏.‏ قَالَ أَمَا إِنَّهُ يُوشِكُ أَنْ لاَ تُثْمِرَ قَالَ أَخْبِرُونِي عَنْ بُحَيْرَةِ الطَّبَرِيَّةِ ‏.‏ قُلْنَا عَنْ أَىِّ شَأْنِهَا تَسْتَخْبِرُ قَالَ هَلْ فِيهَا مَاءٌ قَالُوا هِيَ كَثِيرَةُ الْمَاءِ ‏.‏ قَالَ أَمَا إِنَّ مَاءَهَا يُوشِكُ أَنْ يَذْهَبَ ‏.‏ قَالَ أَخْبِرُونِي عَنْ عَيْنِ زُغَرَ ‏.‏ قَالُوا عَنْ أَىِّ شَأْنِهَا تَسْتَخْبِرُ قَالَ هَلْ فِي الْعَيْنِ مَاءٌ وَهَلْ يَزْرَعُ أَهْلُهَا بِمَاءِ الْعَيْنِ قُلْنَا لَهُ نَعَمْ هِيَ كَثِيرَةُ الْمَاءِ وَأَهْلُهَا يَزْرَعُونَ مِنْ مَائِهَا ‏.‏ قَالَ أَخْبِرُونِي عَنْ نَبِيِّ الأُمِّيِّينَ مَا فَعَلَ قَالُوا قَدْ خَرَجَ مِنْ مَكَّةَ وَنَزَلَ يَثْرِبَ ‏.‏ قَالَ أَقَاتَلَهُ الْعَرَبُ قُلْنَا نَعَمْ ‏.‏ قَالَ كَيْفَ صَنَعَ بِهِمْ فَأَخْبَرْنَاهُ أَنَّهُ قَدْ ظَهَرَ عَلَى مَنْ يَلِيهِ مِنَ الْعَرَبِ وَأَطَاعُوهُ قَالَ لَهُمْ قَدْ كَانَ ذَلِكَ قُلْنَا نَعَمْ ‏.‏ قَالَ أَمَا إِنَّ ذَاكَ خَيْرٌ لَهُمْ أَنْ يُطِيعُوهُ وَإِنِّي مُخْبِرُكُمْ عَنِّي إِنِّي أَنَا الْمَسِيحُ وَإِنِّي أُوشِكُ أَنْ يُؤْذَنَ لِي فِي الْخُرُوجِ فَأَخْرُجَ فَأَسِيرَ فِي الأَرْضِ فَلاَ أَدَعَ قَرْيَةً إِلاَّ هَبَطْتُهَا فِي أَرْبَعِينَ لَيْلَةً غَيْرَ مَكَّةَ وَطَيْبَةَ فَهُمَا مُحَرَّمَتَانِ عَلَىَّ كِلْتَاهُمَا كُلَّمَا أَرَدْتُ أَنْ أَدْخُلَ وَاحِدَةً أَوْ وَاحِدًا مِنْهُمَا اسْتَقْبَلَنِي مَلَكٌ بِيَدِهِ السَّيْفُ صَلْتًا يَصُدُّنِي عَنْهَا وَإِنَّ عَلَى كُلِّ نَقْبٍ مِنْهَا مَلاَئِكَةً يَحْرُسُونَهَا قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَطَعَنَ بِمِخْصَرَتِهِ فِي الْمِنْبَرِ ‏"‏ هَذِهِ طَيْبَةُ هَذِهِ طَيْبَةُ هَذِهِ طَيْبَةُ ‏"‏ ‏.‏ يَعْنِي الْمَدِينَةَ ‏"‏ أَلاَ هَلْ كُنْتُ حَدَّثْتُكُمْ ذَلِكَ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ النَّاسُ نَعَمْ ‏"‏ فَإِنَّهُ أَعْجَبَنِي حَدِيثُ تَمِيمٍ أَنَّهُ وَافَقَ الَّذِي كُنْتُ أُحَدِّثُكُمْ عَنْهُ وَعَنِ الْمَدِينَةِ وَمَكَّةَ أَلاَ إِنَّهُ فِي بَحْرِ الشَّامِ أَوْ بَحْرِ الْيَمَنِ لاَ بَلْ مِنْ قِبَلِ الْمَشْرِقِ ما هُوَ مِنْ قِبَلِ الْمَشْرِقِ مَا هُوَ مِنْ قِبَلِ الْمَشْرِقِ مَا هُوَ ‏"‏ ‏.‏ وَأَوْمَأَ بِيَدِهِ إِلَى الْمَشْرِقِ ‏.‏ قَالَتْ فَحَفِظْتُ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

ترجمه

امیر بن شراحیل شعبی شعب حمدان گزارش داد که از فاطمه، دختر قیس و خواهر د dahhak بن قیس، که اولین زن مهاجر بود، پرسید: حدیثی را برایم روایت کن که مستقیماً از رسول خدا (ﷺ) شنیده باشی و هیچ واسطه‌ای بین ما نباشد. او گفت: بسیار خوب، اگر دوست داری، من آماده‌ام آن را بگویم، و او به او گفت: خوب، این را بگو و آن را برایم روایت کن. او گفت: من با پسر مغیره ازدواج کردم و او در آن زمان جوان برگزیده قریش بود، اما در اولین جهاد (مبارزه) در کنار رسول خدا (ﷺ) شهید شد. وقتی بیوه شدم، عبد الرحمن بن عوف، یکی از گروه اصحاب رسول خدا (ﷺ)، پیشنهاد ازدواج من را فرستاد. رسول خدا (ﷺ) نیز پیامی برای برده آزاد شده‌اش، اسامه بن زید، فرستاد. و به من گفته شده بود که رسول خدا (ﷺ) درباره اسامه گفته است: هر که من را دوست دارد باید اسامه را نیز دوست داشته باشد. وقتی رسول خدا (ﷺ) درباره این موضوع با من صحبت کرد، گفتم: امور من در دست تو است. می‌توانی مرا به هر کسی که دوست داری شوهر دهی. او گفت: بهتر است حالا به خانه ام‌شریک بروی، و ام‌شریک خانمی ثروتمند از انصار بود. او به طور سخاوتمندانه برای رضای خدا خرج می‌کرد و مهمانان را بسیار مهمان‌نواز می‌پذیرفت. من گفتم: خوب، هر چه تو بگویی انجام می‌دهم. او گفت: این کار را برای ام‌شریک نکن، زیرا او زنی است که بسیار مهمان دارد و من دوست ندارم سر تو برهنه باشد یا پارچه‌ای از ساق‌ات برداشته شود و غریبه‌ها آن‌ها را ببینند که از آن‌ها متنفر هستی. بهتر است به خانه پسرخاله‌ات، عبد الله بن عمرو بن ام‌مکتوم، بروی، و او از شاخه بنی فهر قریش است، و به آن قبیله (که فاطمه به آن تعلق داشت) مربوط است. پس من به آن خانه رفتم، و وقتی مدت انتظارم تمام شد، صدای اعلام‌کننده‌ای را شنیدم که اعلام می‌کرد نماز در مسجد (جایی که) نماز جماعت برگزار می‌شود. پس به سمت آن مسجد حرکت کردم و همراه با رسول خدا (ﷺ) نماز خواندم و در صف زنان که نزدیک صف مردان بود، قرار گرفتم. وقتی رسول خدا (ﷺ) نماز خود را تمام کرد، بر منبر نشست و خندید و گفت: هر عبادتی باید در جای خود بنشیند. سپس گفت: آیا می‌دانید چرا از شما خواستم جمع شوید؟ گفتند: الله و رسولش بهتر می‌دانند. او گفت: به خدا قسم، من شما را برای موعظه یا هشدار جمع نکردم، بلکه شما را نگه داشتم، چون تمیم داری، مسیحی، آمد و اسلام آورد، و چیزی به من گفت که با آنچه من به شما درباره دجال می‌گفتم، موافق است. او برایم نقل کرد که در کشتی‌ای همراه با سی نفر از بنی لخم و بنی جُذام سفر کرده بود و در دریا به مدت یک ماه در امواج غرق شده بود. سپس این امواج آن‌ها را در نزدیکی ساحل در داخل دریا (جزیره) در زمان غروب آفتاب برد. آن‌ها در قایقی کوچک نشستند و وارد آن جزیره شدند. حیوانی با موهای بلند و ضخیم بود (و به خاطر این موها) نمی‌توانستند صورت او را از پشتش تشخیص دهند. گفتند: وای بر تو، تو کی هستی؟ پس گفت: من الجساسه. گفتند: الجساسه چیست؟ و گفت: ای مردم، به این شخص در صومعه بروید، زیرا بسیار مشتاق است درباره شما بدانید. او (راوی) گفت: وقتی نام فردی را برای ما آورد، از آن ترسیدیم که مبادا شیطان باشد. سپس با عجله رفتیم تا به آن صومعه رسیدیم و فردی تنومند را دیدیم که دست‌هایش به گردنش بسته شده و بین پاهایش قفل‌های آهنی تا مچ پا داشت. گفتیم: وای بر تو، تو کی هستی؟ و او گفت: به زودی درباره من خواهید دانست، اما بگویید شما چه کسی هستید. گفتیم: ما مردمی از عربستان هستیم و سوار بر قایق شدیم، اما امواج دریا ما را برای یک ماه می‌رانده است و ما را به این جزیره نزدیک کرده است. وارد قایق‌های کوچک شدیم و وارد این جزیره شدیم و در اینجا حیوانی با موهای بسیار ضخیم دیدیم و به خاطر ضخامت موهایش، صورتش از پشتش قابل تشخیص نبود. گفتیم: وای بر تو، تو کی هستی؟ گفت: من الجساسه. گفتیم: الجساسه چیست؟ و گفت: به این شخص در صومعه بروید، زیرا بسیار مشتاق است درباره شما بدانید. پس به سراغ شما آمدیم، با ترس اینکه مبادا شیطان باشد. او (آن شخص بسته شده) گفت: درباره درختان نخل بيسان به من بگویید. گفتیم: در چه جنبه‌ای از آن‌ها می‌خواهید بدانید؟ گفت: می‌پرسم آیا این درختان میوه می‌دهند یا نه. گفتیم: بله. پس گفت: فکر می‌کنم این‌ها میوه ندهند. گفت: درباره دریاچه تبر یّا به من اطلاع دهید. گفتیم: در چه جنبه‌ای می‌خواهید بدانید؟ گفت: آیا در آن آب است؟ گفتیم: در آن آب فراوان است. پس گفت: فکر می‌کنم به زودی خشک شود. دوباره گفت: درباره چشمه زُغر به من اطلاع دهید. گفتیم: در چه جنبه‌ای می‌خواهید بدانید؟ گفت: آیا در آن آب است و زمین را آبیاری می‌کند؟ گفتیم: بله، در آن آب فراوان است و ساکنان مدینه با کمک آن زمین را آبیاری می‌کنند. گفت: درباره پیامبر بی‌سواد به من اطلاع دهید؛ چه کار کرده است؟ گفتیم: او از مکه بیرون آمده و در یثرب (مدینه) ساکن شده است. گفت: آیا عرب‌ها علیه او جنگ می‌کنند؟ گفتیم: بله. گفت: چگونه با آن‌ها برخورد کرد؟ به او خبر دادیم که در همسایگی‌اش پیروز شده و تسلیم شده‌اند. پس گفت: آیا واقعاً این اتفاق افتاده است؟ گفتیم: بله. پس گفت: اگر چنین است، بهتر است که از او اطاعت کنند. می‌خواهم درباره خودم بگویم، من دجال هستم و به زودی اجازه خروج خواهم یافت، و خارج می‌شوم و در سرزمین‌ها سفر می‌کنم، و هیچ شهری را نمی‌گذارم مگر اینکه چهل شب در آن می‌مانم، به جز مکه و مدینه، زیرا این دو مکان برای من ممنوع است و قصد ندارم وارد یکی از این دو مکان شوم. فرشته‌ای با شمشیری در دست من را مواجه می‌شود و راه مرا می‌بندد و فرشتگانی هستند که هر راه ورودی به آن‌ها را نگهبانی می‌کنند؛ سپس رسول خدا (ﷺ) با ضربه‌ای بر منبر با کمک نوک عصا گفت: این اشاره به طیب، یعنی مدینه دارد. آیا من درباره دجال چنین حکایتی به شما نگفتم؟ مردم گفتند: بله، و این حکایت که تمیم داری نقل کرده است، برای من پسندیده است، زیرا با حکایتی که درباره او (دجال) در مدینه و مکه به شما دادم، تطابق دارد. بی‌گمان او (دجال) در دریا (متوسطه) سوریه یا دریا (خلیج عربستان) است. بلکه برعکس، او در شرق است، او در شرق است، او در شرق است، و او با دستی به سمت شرق اشاره کرد. من (فاطمه بنت قیس) گفتم: من آن را در ذهنم نگه داشتم (این روایت از رسول خدا (ﷺ))

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

دیدار تمیم، هشدار دربارهٔ دجّال و حفاظت مدینه را تأیید می‌کند.

پیشینه و سبب بیان

پس از آنکه تمیم داری مسلمان شد و ماجرای دیدارش با دجّال را برای پیامبر ﷺ بازگفت، پیامبر ﷺ مردم را گرد آورد. او خواست این ماجرا را با آنان در میان بگذارد، زیرا با هشدارهای پیشینش همخوانی داشت.

توضیح واژه‌های دشوار
دجّال

فریبکاری بزرگ که بنا بر روایت، پیش از قیامت ظهور خواهد کرد.

جسّاسه

نام موجود پشمالویی که ملوانان را به سوی مردی در جزیره فرستاد.

عدّه

مدت انتظار مقرر که زن پس از طلاق یا درگذشت همسرش سپری می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک، از جمله امام نووی، این روایت را دلیلی بر وجود واقعی دجّال و حفاظت مدینه از ورود او دانسته‌اند. پیامبر ﷺ گزارش تمیم را تأیید کرد، زیرا با آموزش‌های پیشینش همخوانی داشت. توصیهٔ ایشان به فاطمه همچنین نشان می‌دهد که توجه به حیا و حریم خصوصی در انتخاب محل سکونت اهمیت دارد؛ این توصیه محکوم‌کردن کلی مهمان‌نوازی نیست.

درس‌هایی برای امروز
  1. روایت‌های معتبر دربارهٔ دجّال را بیاموزید و از نقل داستان‌های هیجان‌انگیز و بی‌پایه بپرهیزید.
  2. هنگام انتخاب محل سکونت و پذیرایی از مهمان، حریم خصوصی و شرایطی را نیز در نظر بگیرید که به حفظ حیا کمک می‌کنند.
  3. دانش دینی را با دقت منتقل کنید و روشن سازید هر سخن بر چه اساسی استوار است.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.