کتاب زهد و نرمی دل‌ها · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 7425

روایت‌شده توسط Amr ibn Auf. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زهد و نرمی دل‌ها
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

از مسلم تا الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ

Sahih (معتبر)
  1. 1حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِآن را به مسلم روایت کرد
  2. 2ابْنُ وَهْبٍ
  3. 3يُونُسُ
  4. 4ابْنِ شِهَابٍ
  5. 5عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ
  6. 6الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، - يَعْنِي ابْنَ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيَّ - أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، أَنَّ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ، أَخْبَرَهُ أَنَّ عَمْرَو بْنَ عَوْفٍ وَهُوَ حَلِيفُ بَنِي عَامِرِ بْنِ لُؤَىٍّ وَكَانَ شَهِدَ بَدْرًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعَثَ أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ الْجَرَّاحِ إِلَى الْبَحْرَيْنِ يَأْتِي بِجِزْيَتِهَا وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم هُوَ صَالَحَ أَهْلَ الْبَحْرَيْنِ وَأَمَّرَ عَلَيْهِمُ الْعَلاَءَ بْنَ الْحَضْرَمِيِّ فَقَدِمَ أَبُو عُبَيْدَةَ بِمَالٍ مِنَ الْبَحْرَيْنِ فَسَمِعَتِ الأَنْصَارُ بِقُدُومِ أَبِي عُبَيْدَةَ فَوَافَوْا صَلاَةَ الْفَجْرِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم انْصَرَفَ فَتَعَرَّضُوا لَهُ فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ رَآهُمْ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَظُنُّكُمْ سَمِعْتُمْ أَنَّ أَبَا عُبَيْدَةَ قَدِمَ بِشَىْءٍ مِنَ الْبَحْرَيْنِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالُوا أَجَلْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ ‏"‏ ‏"‏ فَأَبْشِرُوا وَأَمِّلُوا مَا يَسُرُّكُمْ فَوَاللَّهِ مَا الْفَقْرَ أَخْشَى عَلَيْكُمْ ‏.‏ وَلَكِنِّي أَخْشَى عَلَيْكُمْ أَنْ تُبْسَطَ الدُّنْيَا عَلَيْكُمْ كَمَا بُسِطَتْ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ فَتَنَافَسُوهَا كَمَا تَنَافَسُوهَا وَتُهْلِكَكُمْ كَمَا أَهْلَكَتْهُمْ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

حرملة بن یحیی بن عبدالله — یعنی ابن حرملة بن عمران تجیبی — به من حدیث کرد، ابن وهب ما را خبر داد، یونس مرا خبر داد، از ابن شهاب، از عروة بن زبیر، که مسور بن مخرمه او را خبر داد که عمرو بن عوف — که هم‌پیمان بنی عامر بن لؤی بود و در جنگ بدر همراه رسول الله ﷺ شرکت کرده بود — به او خبر داد که رسول الله ﷺ ابوعبیده بن جراح را به بحرین فرستاد تا جزیه آنجا را بیاورد. رسول الله ﷺ با مردم بحرین صلح کرده بود و علاء بن حضرمی را بر آنان گماشته بود. سپس ابوعبیده با مالی از بحرین بازگشت. چون انصار از آمدن ابوعبیده باخبر شدند، در نماز صبح همراه رسول الله ﷺ حاضر شدند. چون رسول الله ﷺ از نماز فارغ شد و روی برگرداند، آنان پیش آمدند. رسول الله ﷺ چون ایشان را دید لبخند زد و فرمود:

«گمان می‌کنم شنیده‌اید که ابوعبیده چیزی از بحرین آورده است.» گفتند: «آری یا رسول الله!» فرمود: «پس بشارت باد شما را و امیدوار باشید به آنچه خوشحالتان می‌کند. به خدا سوگند، فقر را برای شما بیم ندارم، بلکه بیم آن دارم که دنیا بر شما گشوده شود چنان‌که بر پیشینیان شما گشوده شد، آنگاه در آن با یکدیگر رقابت کنید چنان‌که آنان رقابت کردند، و سرانجام شما را هلاک سازد چنان‌که ایشان را هلاک ساخت.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ هشدار می‌دهد که ثروت و رقابت بر سر دارایی می‌تواند جامعه‌ای را تباه کند.

پیشینه و سبب بیان

انصار پس از نماز صبح نزد پیامبر ﷺ گرد آمدند، زیرا ابوعبیده با اموالی از بحرین بازگشته بود. پیامبر ﷺ در آن هنگام آنان را از آزمونِ فراوانی و رقابت بر سر ثروت دنیوی برحذر داشت.

توضیح واژه‌های دشوار
جزیه

مالیاتی که بر پایهٔ پیمان آن زمان، غیرمسلمانان تحت حکومت اسلامی می‌پرداختند.

زهد

حالتی که در آن دارایی دنیوی بر دل چیره نمی‌شود و فرمان‌برداری از الله در اولویت است.

رقابت‌ورزی

کوشش برای پیشی‌گرفتن از یکدیگر در گردآوری یا به‌نمایش‌گذاشتن دارایی.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان کلاسیک از این روایت نتیجه می‌گیرند که فقر تنها آزمون انسان نیست؛ فراوانی نیز می‌تواند مردم را از فرمان‌برداری و رعایت حقوق یکدیگر غافل کند. هشدار این نیست که دارایی به‌خودی‌خود حرام است، بلکه دلبستگی، رقابت و ناسپاسی زیان‌بارند. بنابراین زهد به معنای ردکردن دارایی حلال نیست، بلکه یعنی استفادهٔ مسئولانه از آن و وابسته‌نکردن دل به آن.

درس‌هایی برای امروز
  1. مرتب بررسی کن که آیا هزینه‌ها و بلندپروازی‌هایت نماز، مسئولیت‌های خانوادگی یا درست‌کاری‌ات را تحت‌الشعاع قرار می‌دهند یا نه.
  2. دارایی خود را پیوسته با دارایی دیگران مقایسه نکن؛ شکرگزاری را تمرین کن و مرتب به نیازمندان کمک کن.
  3. درآمد حلال بجوی، اما برای مصرف حدومرز بگذار و دارایی‌ات را در راه کارهای نیک به‌کار بگیر.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.