کتاب زهد و نرمی دل‌ها · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 7502

روایت‌شده توسط Abu Bakra. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زهد و نرمی دل‌ها
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Bakra

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبَّادِ بْنِ جَبَلَةَ بْنِ أَبِي رَوَّادٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، ح وَحَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ، أَخْبَرَنَا غُنْدَرٌ، قَالَ شُعْبَةُ حَدَّثَنَا عَنْ خَالِدٍ الْحَذَّاءِ، عَنْ عَبْدِ، الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرَةَ عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ ذُكِرَ عِنْدَهُ رَجُلٌ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا مِنْ رَجُلٍ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَفْضَلُ مِنْهُ فِي كَذَا وَكَذَا ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَيْحَكَ قَطَعْتَ عُنُقَ صَاحِبِكَ ‏"‏ ‏.‏ مِرَارًا يَقُولُ ذَلِكَ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنْ كَانَ أَحَدُكُمْ مَادِحًا أَخَاهُ لاَ مَحَالَةَ فَلْيَقُلْ أَحْسِبُ فُلاَنًا إِنْ كَانَ يُرَى أَنَّهُ كَذَلِكَ وَلاَ أُزَكِّي عَلَى اللَّهِ أَحَدًا ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

محمد بن عمرو بن عباد بن جبله بن ابی رواّد برایم حدیث کرد و گفت: محمد بن جعفر برایمان حدیث نمود، و ابوبکر بن نافع برایم حدیث کرد و گفت: غندر ما را خبر داد و گفت: شعبه از خالد حذّاء برایمان حدیث کرد، او از عبدالرحمن بن ابی‌بکره، و او از پدرش روایت کرده است که در محضر پیامبر ﷺ از مردی یاد شد. شخصی عرض کرد:

«ای رسول خدا! پس از رسول خدا ﷺ هیچ‌کس در فلان و فلان ویژگی برتر از او نیست.» پیامبر ﷺ فرمودند: «وای بر تو! گردن برادرت را شکستی!» و این سخن را چندین بار تکرار کردند. سپس رسول خدا ﷺ فرمودند: «اگر کسی ناچار به ستایش برادر دینی خود شد، بگوید: “گمان می‌کنم فلانی چنین است”، اگر واقعاً او را این‌گونه می‌بیند، “و من هیچ‌کس را نزد الله تزکیه و پاک نمی‌دانم.”»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

در ستایش زیاده‌روی نکنید؛ فروتنانه سخن بگویید و کسی را کاملاً پاک و بی‌عیب نشمارید.

توضیح واژه‌های دشوار
گردن برادرت را شکستی

هشداری شدید است: ستایش افراطی ممکن است با مغرور کردن شخص یا تحمیل فشار و مسئولیت بر او، به وی آسیب برساند.

گمان می‌کنم فلانی چنین است

ستایش را به‌صورت برداشت شخصی بیان کنید، نه حکمی بی‌خطا دربارهٔ باطن کسی.

هیچ‌کس را در برابر خدا پاک نمی‌شمارم

تنها خداوند انسان‌ها را به‌طور کامل می‌شناسد و در نهایت دربارهٔ صداقت و شایستگی آنان داوری می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که ستایش افراطی در حضور شخص، اگر به خودپسندی، آسیب یا داوری بی‌پایه بینجامد، حرام یا به‌شدت ناپسند است. ستایش سودمند لزوماً ممنوع نیست: گوینده باید به آنچه می‌داند بسنده کند، سخنش را به‌عنوان برداشت شخصی بیان کند و هیچ‌کس را مطلقاً پاک و بی‌عیب نشمارد. هشدار دربارهٔ شکستن گردن شخص، کنایه از آسیبی است که ستایش بیش از اندازه می‌تواند ایجاد کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. فقط به‌خاطر ویژگی‌هایی از کسی ستایش کنید که خودتان از آن‌ها آگاهید و در بیان دقیق باشید.
  2. در ستایش، فروتنانه سخن بگویید و دربارهٔ پاکی نهایی کسی نزد خداوند داوری نکنید.
  3. اگر ستایش کسی را تحت فشار می‌گذارد یا ممکن است او را خودپسند کند، با احترام تذکر دهید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.