کتاب زکات · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 2454

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زکات
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

از النسائي تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1وَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَىآن را به النسائي روایت کرد
  2. 2ابْنِ فُضَيْلٍ
  3. 3عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ
  4. 4أَبِي الزُّبَيْرِ
  5. 5جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا وَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، عَنِ ابْنِ فُضَيْلٍ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا مِنْ صَاحِبِ إِبِلٍ وَلاَ بَقَرٍ وَلاَ غَنَمٍ لاَ يُؤَدِّي حَقَّهَا إِلاَّ وُقِفَ لَهَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِقَاعٍ قَرْقَرٍ تَطَؤُهُ ذَاتُ الأَظْلاَفِ بِأَظْلاَفِهَا وَتَنْطَحُهُ ذَاتُ الْقُرُونِ بِقُرُونِهَا لَيْسَ فِيهَا يَوْمَئِذٍ جَمَّاءُ وَلاَ مَكْسُورَةُ الْقَرْنِ ‏"‏ ‏.‏ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَاذَا حَقُّهَا قَالَ ‏"‏ إِطْرَاقُ فَحْلِهَا وَإِعَارَةُ دَلْوِهَا وَحَمْلٌ عَلَيْهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلاَ صَاحِبِ مَالٍ لاَ يُؤَدِّي حَقَّهُ إِلاَّ يُخَيَّلُ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ شُجَاعٌ أَقْرَعُ يَفِرُّ مِنْهُ صَاحِبُهُ وَهُوَ يَتْبَعُهُ يَقُولُ لَهُ هَذَا كَنْزُكَ الَّذِي كُنْتَ تَبْخَلُ بِهِ فَإِذَا رَأَى أَنَّهُ لاَ بُدَّ لَهُ مِنْهُ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي فِيهِ فَجَعَلَ يَقْضَمُهَا كَمَا يَقْضَمُ الْفَحْلُ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

واصل بن عبدالاعلی به ما خبر داد، از ابن فضیل، از عبدالملک بن ابی سلیمان، از ابوالزبیر، از جابر بن عبدالله که گفت: رسول الله ﷺ فرمودند:

«هیچ صاحب شتر، گاو یا گوسفندی نیست که حق آن را ادا نکند، مگر اینکه در روز قیامت در دشتی هموار برای آن حیوانات متوقف شود؛ حیوانات سم‌دار او را با سم‌هایشان لگدمال کنند و حیوانات شاخ‌دار با شاخ‌هایشان به او ضربه بزنند. در آن روز هیچ حیوانی بدون شاخ یا شکسته‌شاخ نخواهد بود.» گفتیم: «ای رسول خدا! حق آنها چیست؟» فرمودند: «عاریه دادن نر آن‌ها برای جفت‌گیری، عاریه دادن سطل آب آن‌ها، و فراهم کردن امکان سواری بر آن‌ها در راه خدا. و هیچ صاحب مالی نیست که حق آن را ادا نکند، مگر اینکه در روز قیامت ماری کچل و سمی برای او تجسم یابد؛ صاحب مال از آن فرار می‌کند اما مار او را تعقیب کرده و می‌گوید: این همان گنجینه توست که نسبت به آن بخل می‌ورزیدی. وقتی بداند که چاره‌ای جز مواجهه با آن ندارد، دستش را در دهان مار فرو می‌برد و مار دست او را مانند گاز گرفتن اسب نر، می‌جود.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

کسی که حقوق مالیِ واجب را نپردازد، در روز قیامت درباره آن بازخواست خواهد شد.

توضیح واژه‌های دشوار
حق آنان

زکات واجب و دیگر حقوق شناخته‌شده، مانند کمک با در اختیار گذاشتن حیوانات.

دشت هموار

زمینی باز و صاف که حیوانات در روز قیامت در آن گرد آورده می‌شوند.

مار بی‌مو

ماری که بر سرش مو ندارد؛ این تصویر، کیفرِ داراییِ اندوخته‌ای را نشان می‌دهد که حقوق واجب آن ادا نشده است.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که زکات حقی واجب در دارایی است و عمداً نپرداختن آن گناهی بزرگ به شمار می‌رود. این بخش همچنین گونه‌هایی از بخشندگی با دام‌ها را یاد می‌کند؛ مانند در اختیار گذاشتن نر برای جفت‌گیری، امانت دادن یک سطل و فراهم کردن مرکبی برای راه خدا. این کمک‌ها با زکات واجب یکسان نیستند. حدیث تأکید می‌کند که دارایی مسئولیت به همراه دارد و مالک درباره حقوقی که به آن تعلق گرفته‌اند بازخواست خواهد شد.

درس‌هایی برای امروز
  1. زکات خود را با دقت محاسبه کنید و به‌موقع به کسانی که مستحق آن‌اند بپردازید.
  2. دارایی‌هایتان را ثبت کنید و اگر درباره زکات واجب تردید دارید، از کارشناس راهنمایی بگیرید.
  3. از دارایی‌هایتان برای کمک به دیگران نیز بهره ببرید، اما کمک داوطلبانه را با زکات واجب اشتباه نگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.