Sunan an-Nasa'i، حدیث 2607
روایتشده توسط Umar ibn al-Khattab. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Umar ibn al-Khattab
روایت
أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ مَنْصُورٍ، وَإِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، عَنِ الْحَكَمِ بْنِ نَافِعٍ، قَالَ أَنْبَأَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي السَّائِبُ بْنُ يَزِيدَ، أَنَّ حُوَيْطِبَ بْنَ عَبْدِ الْعُزَّى، أَخْبَرَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ السَّعْدِيِّ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، قَدِمَ عَلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فِي خِلاَفَتِهِ فَقَالَ عُمَرُ أَلَمْ أُخْبَرْ أَنَّكَ، تَلِي مِنْ أَعْمَالِ النَّاسِ أَعْمَالاً فَإِذَا أُعْطِيتَ الْعُمَالَةَ كَرِهْتَهَا قَالَ فَقُلْتُ بَلَى . قَالَ فَمَا تُرِيدُ إِلَى ذَلِكَ فَقُلْتُ إِنَّ لِي أَفْرَاسًا وَأَعْبُدًا وَأَنَا بِخَيْرٍ وَأُرِيدُ أَنْ يَكُونَ عَمَلِي صَدَقَةً عَلَى الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ عُمَرُ فَلاَ تَفْعَلْ فَإِنِّي كُنْتُ أَرَدْتُ الَّذِي أَرَدْتَ فَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُعْطِينِي الْعَطَاءَ فَأَقُولُ أَعْطِهِ أَفْقَرَ إِلَيْهِ مِنِّي حَتَّى أَعْطَانِي مَرَّةً مَالاً فَقُلْتُ أَعْطِهِ أَفْقَرَ إِلَيْهِ مِنِّي . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " خُذْهُ فَتَمَوَّلْهُ وَتَصَدَّقْ بِهِ فَمَا جَاءَكَ مِنْ هَذَا الْمَالِ وَأَنْتَ غَيْرُ مُشْرِفٍ وَلاَ سَائِلٍ فَخُذْهُ وَمَا لاَ فَلاَ تُتْبِعْهُ نَفْسَكَ " .
عمرو بن منصور و اسحاق بن منصور ما را خبر دادند، از حکم بن نافع؛ او گفت: شعیب ما را خبر داد، از زهری؛ او گفت: سائب بن یزید مرا خبر داد که حویطب بن عبدالعزی به او خبر داده که عبدالله بن سعدی به او خبر داده است که در دوران خلافت عمر بن خطاب نزد او آمد. عمر به او فرمود:
«آیا به من خبر نرسیده که تو سرپرستی برخی امور مردم را بر عهده داری، اما چون مزد به تو داده میشود، آن را ناخوش میداری؟» او پاسخ داد: «آری.» عمر پرسید: «چرا چنین میکنی؟» گفت: «من اسبها و غلامانی دارم و در رفاه هستم و میخواهم کارم برای مسلمانان صدقه باشد.» عمر فرمود: «چنین مکن. من نیز زمانی همانند تو همین خواسته را داشتم. پیامبر ﷺ به من عطا میدادند و من میگفتم: آن را به کسی بدهید که نیازمندتر از من است. تا اینکه یکبار پیامبر ﷺ مالی به من دادند و باز گفتم: آن را به کسی بدهید که نیازمندتر از من است. آنگاه پیامبر ﷺ فرمودند: آن را بگیر و سرمایه خود ساز یا صدقه بده. هرگاه اینگونه مال بدون آنکه چشمداشت یا درخواستی داشته باشی به تو رسید، آن را بپذیر؛ و آنچه نمیرسد، جان خود را به دنبالش میفکن.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پولی را که بیآنکه درخواست یا پیگیریاش کرده باشید دریافت میکنید بپذیرید و در آرزوی چیزی که به شما نرسیده نباشید.
پولی که کسی در برابر کاری که برای دیگران انجام میدهد دریافت میکند.
هدیه را دنبال نکردن و درخواست آن را نکردن.
خواستهات را متوجه پولی نکن که دریافت نکردهای.
دانشمندان از این روایت چنین برداشت کردهاند که پذیرفتن مزد یا هدیهای حلال با پرهیزگاری یا بخشندگی ناسازگار نیست. عمر در آغاز میخواست پول را به فردی فقیرتر واگذار کند، اما راهنمایی پیامبر ﷺ روشن کرد که فرد میتواند هدیهای را که دریافت کرده نزد خود نگه دارد یا خودش آن را به صدقه بدهد. دعوت به قناعت به این معنا نیست که نباید درآمد حلال را پذیرفت؛ بلکه از دنبال کردن پول و درخواست چیزی که پیشنهاد نشده است، برحذر میدارد.
- مزد حلال کار را بدون احساس گناه بپذیرید و اگر خواستید بخشی از آن را صدقه دهید.
- درخواست هدیه نکنید و پولی را که به شما پیشنهاد نشده دنبال نکنید.
- برای روزیای که دریافت کردهاید سپاسگزار باشید و آنچه را دیگران نیاز دارند برایشان بخواهید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.