Sunan an-Nasa'i، حدیث 3488
روایتشده توسط Zayd ibn Arqam. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Zayd ibn Arqam
روایت
أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ، خُشَيْشُ بْنُ أَصْرَمَ قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، قَالَ أَنْبَأَنَا الثَّوْرِيُّ، عَنْ صَالِحٍ الْهَمْدَانِيِّ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ عَبْدِ خَيْرٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ، قَالَ أُتِيَ عَلِيٌّ رضى الله عنه بِثَلاَثَةٍ وَهُوَ بِالْيَمَنِ وَقَعُوا عَلَى امْرَأَةٍ فِي طُهْرٍ وَاحِدٍ فَسَأَلَ اثْنَيْنِ أَتُقِرَّانِ لِهَذَا بِالْوَلَدِ قَالاَ لاَ . ثُمَّ سَأَلَ اثْنَيْنِ أَتُقِرَّانِ لِهَذَا بِالْوَلَدِ قَالاَ لاَ . فَأَقْرَعَ بَيْنَهُمْ فَأَلْحَقَ الْوَلَدَ بِالَّذِي صَارَتْ عَلَيْهِ الْقُرْعَةُ وَجَعَلَ عَلَيْهِ ثُلُثَىِ الدِّيَةِ فَذُكِرَ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَضَحِكَ حَتَّى بَدَتْ نَوَاجِذُهُ .
ابو عاصم، خشیش بن اصرم به ما خبر داد و گفت: عبدالرزاق به ما اطلاع داد و گفت: ثوری به ما اطلاع داد، از صالح همدانی، از شعبی، از عبده خیر، از زید بن ارقم که گفت: هنگامی که علی رضی الله عنه در یمن بود، سه مرد را نزد او آوردند که در یک دوره پاکی با زنی آمیزش کرده بودند. او از دو نفر پرسید:
«آیا شما دو نفر اقرار میکنید که این فرزند متعلق به (نفر سوم) است؟» گفتند: «خیر.» سپس از دو نفر دیگر پرسید: «آیا شما دو نفر اقرار میکنید که این فرزند متعلق به (نفر سوم) است؟» گفتند: «خیر.» آنگاه میان آنان قرعه کشید و فرزندی را که قرعه به نامش افتاد ملحق کرد و پرداخت دو سوم دیه را بر او واجب نمود. چون این ماجرا برای پیامبر ﷺ ذکر شد، ایشان چنان خندیدند که دندانهای آسیای ایشان نمایان گشت.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
علی کودک را با قرعه تعیین کرد و حکم را به پیامبر ﷺ عرضه داشت.
روشی که در آن قرعه تعیین میکند کدامیک از افراد مربوط انتخاب شود.
غرامت مالیای که در برخی مواردِ قتل یا آسیب بدنی واجب میشود.
دورهای که زن در آن قاعده نیست.
عالمان این واقعه را نمونهای از داوری علی میدانند، زمانی که چند مرد مدعی یک کودک بودند و هیچیک نسب دیگری را نپذیرفت. در این مورد برای حلوفصل ادعاهای مورد اختلاف از قرعه استفاده شد؛ اما گزارش، اجازهای کلی برای قرعهکشی در هر اختلاف مربوط به نسب نمیدهد. فقیهان چنین مواردی را با توجه به دلایل و قواعد دیگری نیز بررسی میکنند، از جمله قاعده شناختهشدهای که کودک را متعلق به بستر زناشویی میداند. اشاره به دو سوم دیه، بخشی از حکم ویژه همین مورد است و نباید بدون پشتوانه فقهی بیشتر، بهعنوان قاعدهای کلی به کار رود.
- اختلافهای مربوط به نسب را به قاضیان صلاحیتداری بسپارید که همه دلایل و قواعد حقوقی مرتبط را در نظر میگیرند.
- یک حکم قضایی ویژه را بدون آگاهی از شرایط آن، بهعنوان قاعدهای کلی اجرا نکنید.
- تصمیمهای مهم حقوقی را با دقت ثبت کنید و هنگامی که پیامدها جدیاند، از متخصصان مشورت بگیرید.
این روایت به قاعدهای اشاره میکند که کودک را متعلق به بستر زناشویی میداند و برای زناکار ادعای نسب قائل نیست.
Sunan an-Nasa'i · #3487 (Sahih)سعد بن ابیوقاص و عبد بن زمعه درباره اینکه کودک به چه کسی تعلق داشت اختلاف کردند؛ پیامبر ﷺ بر اساس قاعده بستر زناشویی داوری کرد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.