Sunan an-Nasa'i، حدیث 3487
روایتشده توسط Aishah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Aishah
روایت
أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتِ اخْتَصَمَ سَعْدُ بْنُ أَبِي وَقَّاصٍ وَعَبْدُ بْنُ زَمْعَةَ فِي ابْنِ زَمْعَةَ قَالَ سَعْدٌ أَوْصَانِي أَخِي عُتْبَةُ إِذَا قَدِمْتَ مَكَّةَ فَانْظُرِ ابْنَ وَلِيدَةِ زَمْعَةَ فَهُوَ ابْنِي . فَقَالَ عَبْدُ بْنُ زَمْعَةَ هُوَ ابْنُ أَمَةِ أَبِي وُلِدَ عَلَى فِرَاشِ أَبِي . فَرَأَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَبَهًا بَيِّنًا بِعُتْبَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ وَاحْتَجِبِي مِنْهُ يَا سَوْدَةُ " .
اسحاق بن ابراهیم به ما خبر داد و گفت: سفیان برای ما حدیث کرد، از زهری، از عروه، از عایشه که گفت: سعد بن ابیوقاص و عبد بن زمعه درباره پسری از زمعه با هم اختلاف کردند. سعد گفت:
«برادرم عتبه به من وصیت کرد که چون به مکه رسیدی، پسر کنیز زمعه را بجوی که او فرزند من است.» عبد بن زمعه گفت: «او پسر کنیز پدرم است که بر بستر پدرم زاده شده است.» رسول خدا ﷺ شباهت آشکاری میان او و عتبه دیدند، اما فرمودند: «فرزند از آنِ بستر است و ای سوده! از او حجاب کن.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
در صورت اختلاف درباره پدری، بستر زناشویی مبنای قانونیِ نسب است.
از نظر حقوقی، فرزند به رابطه زناشوییای منتسب میشود که در آن متولد شده است، مگر آنکه دلیل معتبری برای نفی این نسب وجود داشته باشد.
پیامبر ﷺ به سوده فرمود در برابر آن مرد، همچون نامحرم حجاب داشته باشد؛ زیرا او شباهت آشکاری به عتبه داشت.
عالمان کلاسیک از سخن «فرزند به بستر زناشویی تعلق دارد» چنین برداشت کردهاند که پیوند معتبر زناشویی مبنای قانونی نسب است؛ شباهت ظاهری بهتنهایی این انتساب را تغییر نمیدهد. بیشتر عالمان، توصیه به سوده را احتیاطی به دلیل شباهت زیاد آن مرد به عتبه میدانند، بیآنکه نسب قانونی از این راه تغییر کرده باشد. چهار مذهب فقهی اهلسنت این قاعده را بهعنوان اصلی بنیادین پذیرفتهاند، هرچند در مباحث نسب و نفی آن شرایط و استثناهای دیگری نیز دارند.
- نسب را تنها بر پایه ظاهر تعیین نکنید؛ مبنای معتبر حقوقی را ملاک قرار دهید.
- در اختلافهای حساس خانوادگی، میان تعیین حقوقی نسب و احتیاط شخصی تفاوت بگذارید.
- با مسائل نسب با دقت برخورد کنید و از اتهامزنی بدون دلیل معتبر بپرهیزید.
این روایت نیز به ادعای نسب میپردازد و به فهم زمینه اختلاف میان سعد و عبد بن زمعه کمک میکند.
Sunan an-Nasa'i · #3486 (Sahih Lighairihi)این روایت تأیید میکند که فرزند به بستر زناشویی منتسب میشود و زناکار ادعایی نسبت به نسب ندارد.
Sahih al-Bukhari · #2053 (Sahih)این روایت صحیح نیز اختلاف و سخن پیامبر ﷺ درباره نسب را شرح میدهد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.