کتاب وصایا · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 3640

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب وصایا
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Jabir ibn Abdullah

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، عَنْ حَدِيثِ عَبْدِ الْوَهَّابِ، قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، عَنْ وَهْبِ بْنِ كَيْسَانَ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ تُوُفِّيَ أَبِي وَعَلَيْهِ دَيْنٌ فَعَرَضْتُ عَلَى غُرَمَائِهِ أَنْ يَأْخُذُوا الثَّمَرَةَ بِمَا عَلَيْهِ فَأَبَوْا وَلَمْ يَرَوْا فِيهِ وَفَاءً فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ قَالَ ‏"‏ إِذَا جَدَدْتَهُ فَوَضَعْتَهُ فِي الْمِرْبَدِ فَآذِنِّي ‏"‏‏.‏ فَلَمَّا جَدَدْتُهُ وَوَضَعْتُهُ فِي الْمِرْبَدِ أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَ وَمَعَهُ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فَجَلَسَ عَلَيْهِ وَدَعَا بِالْبَرَكَةِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ ادْعُ غُرَمَاءَكَ فَأَوْفِهِمْ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَمَا تَرَكْتُ أَحَدًا لَهُ عَلَى أَبِي دَيْنٌ إِلاَّ قَضَيْتُهُ وَفَضَلَ لِي ثَلاَثَةَ عَشَرَ وَسْقًا فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَضَحِكَ وَقَالَ ‏"‏ ائْتِ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ فَأَخْبِرْهُمَا ذَلِكَ ‏"‏‏.‏ فَأَتَيْتُ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ فَأَخْبَرْتُهُمَا فَقَالاَ قَدْ عَلِمْنَا إِذْ صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا صَنَعَ أَنَّهُ سَيَكُونُ ذَلِكَ‏.‏

ترجمه

محمد بن مثَنّی از حدیث عبدالوهّاب به ما خبر داد؛ او گفت: عبیدالله از وهب بن کیسان، از جابر بن عبدالله برایمان حدیث کرد که گفت:

«پدرم در حالی که بدهکار بود از دنیا رفت. من به طلبکارانش پیشنهاد دادم که در عوض بدهی‌اش، خرماها را بردارند، اما آنان نپذیرفتند و گمان کردند که این مقدار کفاف بدهی را نمی‌دهد. پس نزد رسول الله ﷺ رفتم و ماجرا را با ایشان در میان گذاشتم. فرمودند: «هرگاه خرماها را چیدی و در مِربَد (محل خشک کردن خرما) گذاشتی، مرا خبر کن.» وقتی خرماها را چیدم و در مربد گذاشتم، نزد رسول الله ﷺ رفتم. ایشان تشریف آوردند و ابوبکر و عمر نیز همراهشان بودند. بر روی توده خرما نشستند و دعای برکت کردند. سپس فرمودند: «طلبکارانت را بخوان و حقشان را بپرداز.» هیچ‌یک از طلبکاران پدرم را نگذاشتم مگر اینکه دینش را ادا کردم و سیزده وَسْق هم برایم اضافه آمد. این موضوع را به پیامبر ﷺ گفتم؛ ایشان لبخند زدند و فرمودند: «نزد ابوبکر و عمر برو و آنان را از این امر آگاه ساز.» پس نزد ابوبکر و عمر رفتم و به ایشان خبر دادم. گفتند: «وقتی رسول الله ﷺ آن کار را انجام دادند، یقین داشتیم که چنین خواهد شد.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

جابر بدهی‌های پدرش را از محصول خرما پرداخت کرد و چیزی نیز برایش باقی ماند.

پیشینه و سبب بیان

پدر جابر در حالی درگذشت که بدهکار بود. طلبکاران محصول خرما را برای پرداخت کافی نمی‌دانستند؛ جابر برای یاری خواستن نزد پیامبر ﷺ رفت.

توضیح واژه‌های دشوار
مِربَد

جایی که خرما را برای خشک شدن پهن می‌کردند.

وَسَق

واحد سنتی اندازه‌گیری محصولات کشاورزی؛ پس از پرداخت بدهی، سیزده وسق باقی ماند.

طلبکاران

افرادی که کسی به آن‌ها پول یا چیز دیگری بدهکار است.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که بدهی‌های متوفی باید از ترکه او، پیش از تقسیم ارث میان وارثان، پرداخت شود. جابر برای تسویه تعهدات پدرش تلاش کرد و پیامبر ﷺ با دعای برکت به او یاری رساند. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت بر اهمیت پرداخت بدهی‌ها از ترکه تأکید دارند؛ با رعایت ترتیب معمولِ هزینه‌های کفن‌ودفن، بدهی‌ها و وصیت‌های معتبر، پیش از تقسیم باقی‌مانده.

درس‌هایی برای امروز
  1. پس از درگذشت کسی، بدهی‌هایش را به‌دقت مشخص کنید و پیش از تقسیم باقی‌مانده دارایی میان وارثان، آن‌ها را از ترکه بپردازید.
  2. با طلبکاران منصفانه رفتار کنید و درباره دارایی‌های موجود برای بازپرداخت بدهی، آشکارا گفت‌وگو کنید.
  3. برای انجام تعهدات، گام‌های عملی بردارید و از الله بخواهید در تلاش شما برکت قرار دهد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.