کتاب معاملات · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 4653

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب معاملات
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

از النسائي تا جَابِرٍ

Sahih (معتبر)
  1. 1زِيَادُ بْنُ أَيُّوبَآن را به النسائي روایت کرد
  2. 2إِسْمَاعِيلُ
  3. 3أَيُّوبُ
  4. 4أَبِي الزُّبَيْرِ
  5. 5جَابِرٍ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا زِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، أَنَّ رَجُلاً، مِنَ الأَنْصَارِ يُقَالُ لَهُ أَبُو مَذْكُورٍ أَعْتَقَ غُلامًا لَهُ عَنْ دُبُرٍ يُقَالُ لَهُ يَعْقُوبُ لَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ غَيْرُهُ فَدَعَا بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَنْ يَشْتَرِيهِ ‏"‏ ‏.‏ فَاشْتَرَاهُ نُعَيْمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بِثَمَانِمِائَةِ دِرْهَمٍ فَدَفَعَهَا إِلَيْهِ وَقَالَ ‏"‏ إِذَا كَانَ أَحَدُكُمْ فَقِيرًا فَلْيَبْدَأْ بِنَفْسِهِ فَإِنْ كَانَ فَضْلاً فَعَلَى عِيَالِهِ فَإِنْ كَانَ فَضْلاً فَعَلَى قَرَابَتِهِ أَوْ عَلَى ذِي رَحِمِهِ فَإِنْ كَانَ فَضْلاً فَهَا هُنَا وَهَا هُنَا ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

زیاد بن ایوب به ما خبر داد و گفت: اسماعیل برای ما حدیث کرد و گفت: ایوب برای ما حدیث کرد، از ابوالزبیر، از جابر که مردی از انصار که او را ابومذکور می‌گفتند، غلام خود را که یعقوب نام داشت تدبیر کرد (یعنی پس از مرگش آزاد شود)، در حالی که غیر از او مال دیگری نداشت. پس رسول خدا ﷺ آن غلام را طلبید و فرمود:

«چه کسی او را می‌خرد؟» نعیم بن عبدالله او را به هشتصد درهم خرید. سپس پیامبر ﷺ پول را به آن مرد داد و فرمود: «هرگاه یکی از شما فقیر باشد، باید از خودش شروع کند؛ اگر چیزی باقی ماند، برای خانواده‌اش خرج کند؛ اگر باز هم اضافه آمد، برای خویشاوندان و رحم‌هایش هزینه کند؛ و اگر هنوز چیزی باقی ماند، آنگاه اینجا و آنجا ببخشد.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

ابتدا نیازهای خود و خانواده‌تان را برآورده کنید، سپس به خویشاوندان و دیگران کمک کنید.

توضیح واژه‌های دشوار
تدبیر (tadbīr)

قراردادی که بر اساس آن برده پس از درگذشت صاحبش آزاد می‌شد.

عیال (ʿiyāl)

افرادی که تأمین مالی‌شان بر عهدهٔ شخص است، مانند خانواده و خویشاوندان وابسته.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت نتیجه می‌گیرند که تأمین مالیِ واجب بر صدقهٔ مستحب مقدم است. نخست نیازهای ضروری خود شخص، سپس هزینهٔ زندگی افراد تحت تکفل و پس از آن کمک به خویشاوندان و دیگران قرار می‌گیرد. مذاهب فقهی در کلیات این ترتیب را می‌پذیرند؛ اما جزئیات تکالیف به نسبت خویشاوندی، توان مالی و شرایط بستگی دارد. این ماجرا همچنین می‌آموزد که تدبیر مربوط به ارث نباید به بهای نادیده‌گرفتن حقوقی باشد که مالک در دوران زندگی‌اش موظف به رعایت آن‌هاست.

درس‌هایی برای امروز
  1. ابتدا فهرستی دقیق از هزینه‌های ضروری و تعهدات مالی خود تهیه کنید.
  2. پیش از پرداخت کمک‌های داوطلبانه، هزینهٔ زندگی خانواده‌تان را تأمین کنید.
  3. اگر چیزی باقی ماند، به خویشاوندان کمک کنید و سپس در کارهای خیر گسترده‌تر مشارکت کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.