کتاب قسامه، قصاص و دیات · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 4730

روایت‌شده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب قسامه، قصاص و دیات
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

از النسائي تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1عِيسَى بْنُ يُونُسَآن را به النسائي روایت کرد
  2. 2ضَمْرَةُ
  3. 3عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَوْذَبٍ
  4. 4ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ
  5. 5أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ، قَالَ حَدَّثَنَا ضَمْرَةُ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَوْذَبٍ، عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَجُلاً، أَتَى بِقَاتِلِ وَلِيِّهِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ اعْفُ عَنْهُ ‏"‏ ‏.‏ فَأَبَى فَقَالَ ‏"‏ خُذِ الدِّيَةَ ‏"‏ ‏.‏ فَأَبَى قَالَ ‏"‏ اذْهَبْ فَاقْتُلْهُ فَإِنَّكَ مِثْلَهُ ‏"‏ ‏.‏ فَذَهَبَ فَلُحِقَ الرَّجُلُ فَقِيلَ لَهُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ اقْتُلْهُ فَإِنَّكَ مِثْلَهُ ‏"‏ ‏.‏ فَخَلَّى سَبِيلَهُ فَمَرَّ بِيَ الرَّجُلُ وَهُوَ يَجُرُّ نِسْعَتَهُ ‏.‏

ترجمه

عیسی بن یونس به ما خبر داد و گفت: ضمره برای ما حدیث کرد، از عبدالله بن شوذب، از ثابت بونانی، از انس بن مالک که مردی قاتل ولیّ خود را نزد رسول خدا ﷺ آورد. پیامبر ﷺ فرمودند:

«او را ببخش.» اما او امتناع کرد. پیامبر فرمودند: «دیه را بگیر.» باز هم امتناع کرد. فرمودند: «برو و او را بکش، زیرا تو نیز مانند او هستی.» پس آن مرد رفت، اما عده‌ای به دنبال او رفتند و به او گفتند که رسول خدا ﷺ فرموده‌اند: «او را بکش، زیرا تو نیز مانند او هستی.» سپس او قاتل را رها کرد. آنگاه آن مرد در حالی که تسمه چرمین خود را بر زمین می‌کشید، از کنار من گذشت.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ به بخشش یا دریافت دیه تشویق کرد و دربارهٔ قصاص هشدار داد.

توضیح واژه‌های دشوار
خویشاوند خونی

عضو خانواده‌ای که پیوند خونی او در این پرونده می‌تواند حقی برای قصاص یا دریافت غرامت ایجاد کند.

دیه

غرامت مالیِ تعیین‌شده در شرع که به بازماندگان قربانی پرداخت می‌شود.

قصاص

اقدامی قضایی که بر اساس قانون، مرتکب قتل عمد را به مجازاتی هم‌سنگ محکوم می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت برداشت می‌کنند که بازماندگان در پروندهٔ قتل می‌توانند ببخشند یا دیه را بپذیرند. قصاص انتقام شخصی نیست، بلکه تابع شرایط قانونی و صلاحیت مرجع مسئول است. هشدار دربارهٔ اینکه در آن صورتِ دادخواه مانند قاتل خواهد بود، بر ممنوعیت کشتن خودسرانه و بیرون از روندهای قانونی تأکید می‌کند. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت قصاص و دیه را در چنین چارچوب‌های حقوقی بررسی می‌کنند؛ تشویق به بخشش نیز رحمت را ترغیب می‌کند، بی‌آنکه حق پیگیری قانونی را از میان ببرد.

درس‌هایی برای امروز
  1. در اختلاف‌ها به انتقام‌گیری خودسرانه متوسل نشوید؛ موضوع را به مرجع قضایی صالح بسپارید.
  2. اگر عادلانه و ایمن باشد، بخشش یا دریافت غرامت قانونی را در نظر بگیرید.
  3. هنگام سوگواری و خشم، پیش از تصمیمی جبران‌ناپذیر راهنمایی بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.