کتاب جمعه · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 489

روایت‌شده توسط Anas ibn Malik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Hasan (خوب)کتاب: کتاب جمعه
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

از الترمذي تا پیامبر ﷺ

Hasan (خوب)
  1. 1عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الصَّبَّاحِ الْهَاشِمِيُّ الْبَصْرِيُّ الْعَطَّارُآن را به الترمذي روایت کرد
  2. 2عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ الْحَنَفِيُّ
  3. 3مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي حُمَيْدٍ
  4. 4مُوسَى بْنُ وَرْدَانَ
  5. 5أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الصَّبَّاحِ الْهَاشِمِيُّ الْبَصْرِيُّ الْعَطَّارُ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ الْحَنَفِيُّ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ وَرْدَانَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ ‏ "‏ الْتَمِسُوا السَّاعَةَ الَّتِي تُرْجَى فِي يَوْمِ الْجُمُعَةِ بَعْدَ الْعَصْرِ إِلَى غَيْبُوبَةِ الشَّمْسِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ أَنَسٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ ‏.‏ وَمُحَمَّدُ بْنُ أَبِي حُمَيْدٍ يُضَعَّفُ ضَعَّفَهُ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ قِبَلِ حِفْظِهِ وَيُقَالُ لَهُ حَمَّادُ بْنُ أَبِي حُمَيْدٍ وَيُقَالُ هُوَ أَبُو إِبْرَاهِيمَ الأَنْصَارِيُّ وَهُوَ مُنْكَرُ الْحَدِيثِ ‏.‏ وَرَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ أَنَّ السَّاعَةَ الَّتِي تُرْجَى فِيهَا بَعْدَ الْعَصْرِ إِلَى أَنْ تَغْرُبَ الشَّمْسُ ‏.‏ وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ ‏.‏ وَقَالَ أَحْمَدُ أَكْثَرُ الأَحَادِيثِ فِي السَّاعَةِ الَّتِي تُرْجَى فِيهَا إِجَابَةُ الدَّعْوَةِ أَنَّهَا بَعْدَ صَلاَةِ الْعَصْرِ وَتُرْجَى بَعْدَ زَوَالِ الشَّمْسِ ‏.‏

ترجمه

عبدالله بن صباح هاشمی بصری عطار به ما حدیث کرد، عبیدالله بن عبدالمجید حنفی به ما حدیث کرد، محمد بن ابی حمید به ما حدیث کرد، موسی بن وردان به ما حدیث کرد، از انس بن مالک، از پیامبر ﷺ که فرمودند:

«آن ساعتی را که در روز جمعه امید اجابت دعا در آن می‌رود، پس از نماز عصر تا غروب آفتاب بجویید.» ابوعیسی می‌گوید: این حدیث از این طریق غریب است. این حدیث از انس از پیامبر ﷺ از طرق دیگر نیز روایت شده است. محمد بن ابی حمید ضعیف شمرده می‌شود؛ برخی از اهل علم به دلیل حافظه‌اش او را تضعیف کرده‌اند. به او حماد بن ابی حمید نیز گفته می‌شود و گفته می‌شود او ابوابراهیم انصاری است و حدیثش منکر است. برخی از اهل علم از اصحاب پیامبر ﷺ و غیر آنان معتقد بودند که ساعت مورد امید، پس از عصر تا غروب آفتاب است. احمد و اسحاق نیز بر همین قول هستند. احمد گفت: بیشتر احادیث درباره ساعتی که امید اجابت دعا در آن می‌رود، دلالت دارند که آن پس از نماز عصر است و پس از زوال خورشید نیز امید آن می‌رود.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

روز جمعه پس از نماز عصر تا غروب آفتاب، ساعت اجابت دعا را بجویید.

توضیح واژه‌های دشوار
ساعت اجابت دعا

زمانی در روز جمعه که دعا شایستهٔ توجه ویژه است و امید به اجابت آن می‌رود.

عصر

نماز واجبِ بعدازظهر که در اواخر روز خوانده می‌شود.

غریب

اصطلاحی برای روایتی که از شمار محدودی طریق نقل شده است؛ این واژه به‌تنهایی دربارهٔ اعتبار روایت داوری نمی‌کند.

برداشت‌های عالمان

ترمذی نقل می‌کند که برخی از صحابه و عالمان، ساعت مورد نظر را پس از نماز عصر تا غروب آفتاب دانسته‌اند. احمد بن حنبل و اسحاق بن راهویه نیز همین دیدگاه را پذیرفته‌اند. احمد اشاره کرده است که بسیاری از روایت‌ها به زمان پس از عصر اشاره دارند، هرچند به زمان پس از نیمروز نیز توجه شده است.

درس‌هایی برای امروز
  1. روز جمعه پس از نماز عصر تا غروب آفتاب، آگاهانه زمانی را به دعا اختصاص دهید.
  2. با صداقت از الله برای خود و دیگران آمرزش، هدایت و خیر بخواهید.
  3. از دیگر زمان‌های روز جمعه نیز برای نماز و یاد خدا بهره ببرید؛ زیرا عالمان بیش از یک زمان را برای امید به اجابت دعا ذکر کرده‌اند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.