Sahih al-Bukhari، حدیث 2258
روایتشده توسط Abu Rafi'. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abu Rafi'
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا الْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ مَيْسَرَةَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ، قَالَ وَقَفْتُ عَلَى سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ، فَجَاءَ الْمِسْوَرُ بْنُ مَخْرَمَةَ فَوَضَعَ يَدَهُ عَلَى إِحْدَى مَنْكِبَىَّ إِذْ جَاءَ أَبُو رَافِعٍ مَوْلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا سَعْدُ ابْتَعْ مِنِّي بَيْتَىَّ فِي دَارِكَ. فَقَالَ سَعْدٌ وَاللَّهِ مَا أَبْتَاعُهُمَا. فَقَالَ الْمِسْوَرُ وَاللَّهِ لَتَبْتَاعَنَّهُمَا. فَقَالَ سَعْدٌ وَاللَّهِ لاَ أَزِيدُكَ عَلَى أَرْبَعَةِ آلاَفٍ، مُنَجَّمَةٍ أَوْ مُقَطَّعَةٍ. قَالَ أَبُو رَافِعٍ لَقَدْ أُعْطِيتُ بِهَا خَمْسَمِائَةِ دِينَارٍ، وَلَوْلاَ أَنِّي سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " الْجَارُ أَحَقُّ بِسَقَبِهِ ". مَا أَعْطَيْتُكَهَا بِأَرْبَعَةِ آلاَفٍ، وَأَنَا أُعْطَى بِهَا خَمْسَمِائَةِ دِينَارٍ. فَأَعْطَاهَا إِيَّاهُ.
مکی بن ابراهیم به ما حدیث کرد، ابن جریج به ما خبر داد، ابراهیم بن میسره به من خبر داد، از عمرو بن شرید که گفت: نزد سعد بن ابی وقاص ایستاده بودم که مسور بن مخرمه آمد و دستش را بر یکی از شانههایم گذاشت. در این هنگام ابورافع، غلام آزادشدهی پیامبر ﷺ آمد و گفت:
«ای سعد! دو خانهام را که در مجاورت خانهی توست بخر.» سعد گفت: «به خدا سوگند، آنها را نمیخرم.» مسور گفت: «به خدا سوگند، حتماً آنها را خواهی خرید.» سعد گفت: «به خدا سوگند، بیش از چهار هزار درهم نمیپردازم، چه به صورت اقساط و چه نقد.» ابورافع گفت: «پانصد دینار به من پیشنهاد شده بود، و اگر نبود که شنیده بودم پیامبر ﷺ فرمودند: «همسایه به ملک مجاور خود سزاوارتر است»، هرگز آن را به چهار هزار درهم به تو نمیدادم در حالی که پانصد دینار به من پیشنهاد میشود.» سپس آن را به او فروخت.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
Komşu, satışa sunulan bitişik taşınmazı satın almada öncelik hakkına sahiptir.
Bitişik veya ortak mülkiyet satışa sunulduğunda satın almada öncelik hakkı.
Taşınmazın hemen yanında bulunması nedeniyle satışta komşuya öncelik tanınır.
Ödemenin tek seferde değil, kararlaştırılmış zamanlarda parçalara bölünerek yapılması.
Klasik âlimler bu rivayetten, komşunun bitişik taşınmaz için şuf'a yoluyla öncelik talep edebileceği sonucunu çıkarmışlardır. Fıkıh mezhepleri bunun kesin kapsamı konusunda farklı görüştedir: Bu hakkın yalnızca ortak mülkiyet durumunda mı geçerli olduğu, yoksa satılan taşınmazla doğrudan sınırı bulunan komşuyu da kapsayıp kapsamadığı bunlardandır. Rivayet, yakınlığın ve komşuya verilebilecek zararı önlemenin hukukî önemini vurgular.
- Bitişik bir taşınmazı başkasına satmadan önce doğrudan komşuları bilgilendirin ve geçerli olduğu durumlarda öncelik haklarına saygı gösterin.
- Satışta anlaşmazlıkları önlemek için fiyatı, taksitleri ve diğer koşulları açıkça belirleyin.
- Taşınmaz işlemlerinde komşular üzerindeki etkileri ve topluluk içindeki bağları göz önünde bulundurun.
Cabir’den gelen bu sahih rivayet, henüz bölüşülmemiş mülkte öncelik hakkını ele alır.
Sahih al-Bukhari · #6980 (Sahih)Bu rivayette de komşunun bitişik olan üzerinde en fazla hak sahibi olduğu belirtilir.
Sahih al-Bukhari · #2214 (Sahih)Bu rivayet, bölünmemiş mülkte şuf'ayı açıklar ve öncelik hakkının kapsamını anlamaya yardımcı olur.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.