Sahih al-Bukhari, hadis 4033
Przekazany przez Umar ibn al-Khattab. Tekst arabski z naszym tłumaczeniem i objaśnieniem.
Od al‑Bukhari aż do Malik ibn Aws ibn al‑Hadathan an‑Nasri
- 1Abu al‑Yamanprzekazał go al‑Bukhariأَبُو الْيَمَانِ
- 2Shu'aybشُعَيْبٌ
- 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 4Malik ibn Aws ibn al‑Hadathan an‑Nasriمَالِكُ بْنُ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ النَّصْرِيُّ
Kolejność zgodna z arabskim tekstem tego przekazu. Imiona zostały transliterowane z arabskiego na alfabet łaciński. Zbiór Sahih al-Bukhari jest w całości uznawany za wiarygodny.
Przekaz
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ النَّصْرِيُّ، أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ ـ رضى الله عنه ـ دَعَاهُ إِذْ جَاءَهُ حَاجِبُهُ يَرْفَا فَقَالَ هَلْ لَكَ فِي عُثْمَانَ، وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَالزُّبَيْرِ وَسَعْدٍ يَسْتَأْذِنُونَ فَقَالَ نَعَمْ، فَأَدْخِلْهُمْ. فَلَبِثَ قَلِيلاً، ثُمَّ جَاءَ فَقَالَ هَلْ لَكَ فِي عَبَّاسٍ وَعَلِيٍّ يَسْتَأْذِنَانِ قَالَ نَعَمْ. فَلَمَّا دَخَلاَ قَالَ عَبَّاسٌ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ، اقْضِ بَيْنِي وَبَيْنَ هَذَا، وَهُمَا يَخْتَصِمَانِ فِي الَّذِي أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ بَنِي النَّضِيرِ، فَاسْتَبَّ عَلِيٌّ وَعَبَّاسٌ، فَقَالَ الرَّهْطُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ، اقْضِ بَيْنَهُمَا وَأَرِحْ أَحَدَهُمَا مِنَ الآخَرِ. فَقَالَ عُمَرُ اتَّئِدُوا، أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالأَرْضُ، هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ نُورَثُ، مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ". يُرِيدُ بِذَلِكَ نَفْسَهُ. قَالُوا قَدْ قَالَ ذَلِكَ. فَأَقْبَلَ عُمَرُ عَلَى عَبَّاسٍ وَعَلِيٍّ فَقَالَ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَانِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ قَالَ ذَلِكَ قَالاَ نَعَمْ. قَالَ فَإِنِّي أُحَدِّثُكُمْ عَنْ هَذَا الأَمْرِ، إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ كَانَ خَصَّ رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم فِي هَذَا الْفَىْءِ بِشَىْءٍ لَمْ يُعْطِهِ أَحَدًا غَيْرَهُ فَقَالَ جَلَّ ذِكْرُهُ {وَمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَمَا أَوْجَفْتُمْ عَلَيْهِ مِنْ خَيْلٍ وَلاَ رِكَابٍ} إِلَى قَوْلِهِ {قَدِيرٌ} فَكَانَتْ هَذِهِ خَالِصَةً لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، ثُمَّ وَاللَّهِ مَا احْتَازَهَا دُونَكُمْ، وَلاَ اسْتَأْثَرَهَا عَلَيْكُمْ، لَقَدْ أَعْطَاكُمُوهَا وَقَسَمَهَا فِيكُمْ، حَتَّى بَقِيَ هَذَا الْمَالُ مِنْهَا، فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُنْفِقُ عَلَى أَهْلِهِ نَفَقَةَ سَنَتِهِمْ مِنْ هَذَا الْمَالِ، ثُمَّ يَأْخُذُ مَا بَقِيَ فَيَجْعَلُهُ مَجْعَلَ مَالِ اللَّهِ، فَعَمِلَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَيَاتَهُ، ثُمَّ تُوُفِّيَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ فَأَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم. فَقَبَضَهُ أَبُو بَكْرٍ، فَعَمِلَ فِيهِ بِمَا عَمِلَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنْتُمْ حِينَئِذٍ. فَأَقْبَلَ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ وَقَالَ تَذْكُرَانِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ عَمِلَ فِيهِ كَمَا تَقُولاَنِ، وَاللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّهُ فِيهِ لَصَادِقٌ بَارٌّ رَاشِدٌ تَابِعٌ لِلْحَقِّ ثُمَّ تَوَفَّى اللَّهُ أَبَا بَكْرٍ فَقُلْتُ أَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبِي بَكْرٍ. فَقَبَضْتُهُ سَنَتَيْنِ مِنْ إِمَارَتِي أَعْمَلُ فِيهِ بِمَا عَمِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ، وَاللَّهُ يَعْلَمُ أَنِّي فِيهِ صَادِقٌ بَارٌّ رَاشِدٌ تَابِعٌ لِلْحَقِّ، ثُمَّ جِئْتُمَانِي كِلاَكُمَا وَكَلِمَتُكُمَا وَاحِدَةٌ وَأَمْرُكُمَا جَمِيعٌ، فَجِئْتَنِي ـ يَعْنِي عَبَّاسًا ـ فَقُلْتُ لَكُمَا إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ نُورَثُ، مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ". فَلَمَّا بَدَا لِي أَنْ أَدْفَعَهُ إِلَيْكُمَا قُلْتُ إِنْ شِئْتُمَا دَفَعْتُهُ إِلَيْكُمَا عَلَى أَنَّ عَلَيْكُمَا عَهْدَ اللَّهِ وَمِيثَاقَهُ لَتَعْمَلاَنِ فِيهِ بِمَا عَمِلَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ، وَمَا عَمِلْتُ فِيهِ مُذْ وَلِيتُ، وَإِلاَّ فَلاَ تُكَلِّمَانِي، فَقُلْتُمَا ادْفَعْهُ إِلَيْنَا بِذَلِكَ. فَدَفَعْتُهُ إِلَيْكُمَا، أَفَتَلْتَمِسَانِ مِنِّي قَضَاءً غَيْرَ ذَلِكَ فَوَاللَّهِ الَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالأَرْضُ لاَ أَقْضِي فِيهِ بِقَضَاءٍ غَيْرِ ذَلِكَ حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ، فَإِنْ عَجَزْتُمَا عَنْهُ، فَادْفَعَا إِلَىَّ فَأَنَا أَكْفِيكُمَاهُ. قَالَ فَحَدَّثْتُ هَذَا الْحَدِيثَ، عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ فَقَالَ صَدَقَ مَالِكُ بْنُ أَوْسٍ، أَنَا سَمِعْتُ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم تَقُولُ أَرْسَلَ أَزْوَاجُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عُثْمَانَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ يَسْأَلْنَهُ ثُمُنَهُنَّ مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم، فَكُنْتُ أَنَا أَرُدُّهُنَّ، فَقُلْتُ لَهُنَّ أَلاَ تَتَّقِينَ اللَّهَ، أَلَمْ تَعْلَمْنَ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقُولُ " لاَ نُورَثُ، مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ـ يُرِيدُ بِذَلِكَ نَفْسَهُ ـ إِنَّمَا يَأْكُلُ آلُ مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم فِي هَذَا الْمَالِ ". فَانْتَهَى أَزْوَاجُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى مَا أَخْبَرَتْهُنَّ. قَالَ فَكَانَتْ هَذِهِ الصَّدَقَةُ بِيَدِ عَلِيٍّ، مَنَعَهَا عَلِيٌّ عَبَّاسًا فَغَلَبَهُ عَلَيْهَا، ثُمَّ كَانَ بِيَدِ حَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ، ثُمَّ بِيَدِ حُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ، ثُمَّ بِيَدِ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ وَحَسَنِ بْنِ حَسَنٍ، كِلاَهُمَا كَانَا يَتَدَاوَلاَنِهَا، ثُمَّ بِيَدِ زَيْدِ بْنِ حَسَنٍ، وَهْىَ صَدَقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَقًّا.
Opowiedział nam Abu al-Jaman, poinformował nas Szuaib, od az-Zuhriego, który rzekł: Poinformował mnie Malik ibn Aus ibn al-Hadasan an-Nasri, że Umar ibn al-Chattab —niech Allah będzie z niego zadowolony — wezwał go, a gdy z nim siedział, przyszedł jego szambelan Jarfa i powiedział:
«Czy przyjmiesz Usmana, Abd ar-Rahmana, az-Zubajra i Sada, którzy proszą o pozwolenie na wejście?». Umar odpowiedział: «Tak, wprowadź ich». Czekali chwilę, po czym wrócił i rzekł: «Czy przyjmiesz Abbasa i Alego, którzy proszą o pozwolenie?». Odpowiedział: «Tak». Gdy obaj weszli, Abbas powiedział: «O Wodzu Wiernych! Rozsądź między mną a tym oto», wskazując na Alego, ponieważ obaj spierali się o mienie z faj, które Allah nadał Swemu Posłańcowi ﷺ od Banu Nadir. Ali i Abbas zaczęli się wzajemnie wyrzucać, a obecni powiedzieli: «O Wodzu Wiernych! Wydaj wyrok między nimi i uwolnij jednego od drugiego». Umar rzekł: «Czekajcie. Zaklinam was na Allaha, z Czyjej Woli trwają niebiosa i ziemia: czy wiecie, że Posłaniec Allaha ﷺ powiedział: "Nie dziedziczymy; to, co pozostawiamy, jest jałmużną", mając na myśli siebie?». Powiedzieli: «Powiedział to». Wtedy Umar zwrócił się do Abbasa i Alego, mówiąc: «Zaklinam was na Allaha: czy wiecie, że Posłaniec Allaha ﷺ to powiedział?». Odpowiedzieli: «Tak». Rzekł: «Zatem opowiem wam o tej sprawie. Allah, Niech Będzie Uwielbiony, wyróżnił Swego Posłańca ﷺ w tym faj czymś, czego nie dał nikomu innemu. Powiedział, Wysławiony niech będzie: {I to, co Allah nadał Swemu Posłańcowi od nich – nie popędziliście przeciw temu ani koni, ani wielbłądów...} aż do Jego słów: {...a Allah jest Wszechmocny}. Było to wyłącznie dla Posłańca Allaha ﷺ. Lecz, na Allaha, nie zatrzymał tego dla siebie z pominięciem was, ani nie zachował tylko dla siebie; dał to wam wszystkim i rozdzielił między wami, aż pozostała ta resztka. Z tych dóbr Posłaniec Allaha ﷺ wydawał na swoją rodzinę utrzymanie na rok, a to, co zostało, przeznaczał tak, jak przeznacza się majątek Allaha. Tak postępował Posłaniec Allaha ﷺ przez całe swoje życie. Potem zmarł Prorok ﷺ i Abu Bakr powiedział: „Jestem następcą Posłańca Allaha ﷺ”. Abu Bakr objął te dobra i zarządzał nimi tak samo jak Posłaniec Allaha ﷺ, a wy wszyscy wtedy o tym wiedzieliście». Zwrócił się do Alego i Abbasa, mówiąc: «Pamiętacie, że Abu Bakr zarządzał nimi tak, jak mówicie, a Allah wie, że był w tym prawdomówny, pobożny, rightly guided i podążający za prawdą. Następnie Allah sprawił, że Abu Bakr zmarł, i powiedziałem: „Jestem następcą Posłańca Allaha ﷺ i Abu Bakra”. Trzymałem to pod swoim zarządem przez dwa lata mojego kalifatu, postępując z tym tak, jak czynili Posłaniec Allaha ﷺ i Abu Bakr, a Allah wie, że byłem w tym prawdomówny, pobożny, rightly guided i podążający za prawdą. Potem przyszliście do mnie obaj, z tą samą mową i tą samą sprawą. Przyszedłeś do mnie —zwracając się do Abbasa— i powiedziałem wam obu: „Posłaniec Allaha ﷺ powiedział: 'Nie dziedziczymy; to, co pozostawiamy, jest jałmużną'”. Gdy uznałem, że powinienem przekazać wam te dobra, powiedziałem: „Jeśli chcecie, przekażę je wam pod warunkiem, że zawrzecie z Allahem przymierze i zobowiązanie, iż będziecie zarządzać nimi tak, jak czynili Posłaniec Allaha ﷺ, Abu Bakr i jak ja czyniłem od objęcia władzy; w przeciwnym razie nie mówcie mi o tym”. Obaj powiedzieliście: „Przekaż nam to na ten warunek”. I przekazałem wam to. Czy teraz szukacie u mnie innego wyroku? Na Allaha, z Czyjej Woli trwają niebiosa i ziemia, nie wydam w tej sprawie innego wyroku aż do nadejścia Godziny Ostatecznej. Jeśli nie potraficie tego zarządzać, zwróćcie to mnie, a ja zajmę się tym za was». Narrator powiedział: Opowiedziałem ten hadis Urwie ibn az-Zubajrowi, a on rzekł: «Malik ibn Aus powiedział prawdę. Słyszałem Aiszę —niech Allah będzie z niej zadowolony—, żonę Proroka ﷺ, mówiącą: „Żony Proroka ﷺ wysłały Usmana do Abu Bakra, aby domagał się ich ósmej części z faj, które Allah nadał Swemu Posłańcowi ﷺ. Ja jednak odwodziłam je, mówiąc: 'Czy nie boicie się Allaha? Czy nie wiecie, że Prorok ﷺ mówił: Nie dziedziczymy; to, co pozostawiamy, jest jałmużną —mając na myśli siebie—; rodzina Muhammada ﷺ bierze z tych dóbr jedynie swoje utrzymanie'?”. Żony Proroka ﷺ zaprzestały roszczeń po tym, jak im to przekazała. Ta jałmużna była w rękach Alego, który odmówił jej Abbasowi i przeważył nad nim. Następnie przeszła w ręce Hasana ibn Alego, potem Husajna ibn Alego, następnie Alego ibn Husajna i Hasana ibn Hasana, którzy zarządzali nią na zmianę, a na końcu Zajda ibn Hasana. Jest to prawdziwie jałmużna Posłańca Allaha ﷺ.
Tłumaczenie i objaśnienie: Khutba World, przetłumaczone z arabskiego.
Majątek Proroka ﷺ pozostał przeznaczony na cele dobroczynne i był zarządzany jako publiczny fundusz powierzony.
‘Umar rozstrzygał spór między ‘Alim a ‘Abbāsem dotyczący zarządzania majątkiem Banū an-Naḍīr. Przypomniał im słowa Proroka ﷺ, że to, co pozostawiają prorocy, staje się dobroczynnością, oraz zasady zarządzania, które wcześniej zaakceptowali.
Majątek przypadający społeczności muzułmańskiej bez walki.
Dobroczynność; tutaj oznacza majątek, który nie jest dzielony jako prywatny spadek.
Powierzony majątek, którym należy zarządzać według uzgodnionych zasad i zgodnie z jego przeznaczeniem.
Klasyczni uczeni wywodzą z tego, że majątek Proroka ﷺ nie jest dzielony między spadkobierców jak zwykły spadek, lecz pozostaje przeznaczony na cele dobroczynne i utrzymanie jego rodziny. ‘Umar podkreśla, że zarządcy mają gospodarować tym majątkiem zgodnie z praktyką Proroka ﷺ, a odpowiedzialność administracyjna nie daje osobistego prawa własności. Cztery sunnickie szkoły prawa uznają szczególną zasadę, zgodnie z którą prorocy nie podlegają dziedziczeniu na zwykłych zasadach; rodzinę Proroka ﷺ można jednak utrzymywać z tego majątku zgodnie z obowiązującymi zasadami.
- Jasno ustalaj zasady zarządzania wspólnym majątkiem i jego wydatkowania oraz przestrzegaj ich.
- Rozstrzygaj spory bez pośpiechu: wysłuchaj zainteresowanych i oceń ich roszczenia w świetle wiarygodnej wiedzy.
- Odróżniaj własność osobistą od majątku, którym zarządzasz w imieniu innych.
To przekazanie również wymienia ‘Umara, ‘Alego i ‘Abbāsa oraz wyjaśnia kwestię zarządzania majątkiem Banū an-Naḍīr.
Sahih al-Bukhari · #4035 (Sahih)To przekazanie omawia roszczenia Fāṭimy i al-‘Abbāsa oraz wiąże się z zasadą, że majątek Proroka ﷺ nie jest dzielony jako spadek.
Codziennie hadis w Twoim języku
Aplikacja codziennie prezentuje Ci hadis z objaśnieniem, również jako widżet na telefonie. Korzystaj za darmo.