Sahih al-Bukhari, hadis 5344
Przekazany przez Abdullah ibn Abbas. Tekst arabski z naszym tłumaczeniem i objaśnieniem.
Przekazał Abdullah ibn Abbas
Zbiór Sahih al-Bukhari jest w całości uznawany za wiarygodny.
Przekaz
حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، أَخْبَرَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ، حَدَّثَنَا شِبْلٌ، عَنِ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، {وَالَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَاجًا} قَالَ كَانَتْ هَذِهِ الْعِدَّةُ تَعْتَدُّ عِنْدَ أَهْلِ زَوْجِهَا وَاجِبًا، فَأَنْزَلَ اللَّهُ {وَالَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَاجًا وَصِيَّةً لأَزْوَاجِهِمْ مَتَاعًا إِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ إِخْرَاجٍ فَإِنْ خَرَجْنَ فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا فَعَلْنَ فِي أَنْفُسِهِنَّ مِنْ مَعْرُوفٍ} قَالَ جَعَلَ اللَّهُ لَهَا تَمَامَ السَّنَةِ سَبْعَةَ أَشْهُرٍ وَعِشْرِينَ لَيْلَةً وَصِيَّةً إِنْ شَاءَتْ سَكَنَتْ فِي وَصِيَّتِهَا، وَإِنْ شَاءَتْ خَرَجَتْ، وَهْوَ قَوْلُ اللَّهِ تَعَالَى {غَيْرَ إِخْرَاجٍ فَإِنْ خَرَجْنَ فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْكُمْ} فَالْعِدَّةُ كَمَا هِيَ، وَاجِبٌ عَلَيْهَا، زَعَمَ ذَلِكَ عَنْ مُجَاهِدٍ. وَقَالَ عَطَاءٌ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ نَسَخَتْ هَذِهِ الآيَةُ عِدَّتَهَا عِنْدَ أَهْلِهَا، فَتَعْتَدُّ حَيْثُ شَاءَتْ، وَقَوْلُ اللَّهِ تَعَالَى {غَيْرَ إِخْرَاجٍ}. وَقَالَ عَطَاءٌ إِنْ شَاءَتِ اعْتَدَّتْ عِنْدَ أَهْلِهَا، وَسَكَنَتْ فِي وَصِيَّتِهَا، وَإِنْ شَاءَتْ خَرَجَتْ لِقَوْلِ اللَّهِ {فَلاَ جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا فَعَلْنَ}. قَالَ عَطَاءٌ ثُمَّ جَاءَ الْمِيرَاثُ فَنَسَخَ السُّكْنَى، فَتَعْتَدُّ حَيْثُ شَاءَتْ، وَلاَ سُكْنَى لَهَا.
Przekazał Mudżahid (odnośnie wersetu):
„A ci z was, którzy umierają i pozostawiają żony”: Był to okres iddah, który wdowa była zobowiązana spędzić w domu swojego zmarłego męża. Wówczas Allah objawił: „A ci z was, którzy umierają i pozostawiają żony, niech uczynią zapis dla swoich żon – utrzymanie przez rok, bez wypędzania ich. Lecz jeśli one odejdą, to nie będzie dla was grzechem to, co uczynią ze sobą w sposób godziwy” (2:240). Mudżahid powiedział: Allah zarządził, że wdowa ma prawo pozostać przez siedem miesięcy i dwadzieścia dni u krewnych męża na mocy jego testamentu, aby dopełnić okres jednego roku (iddah). Jednakże wdowa ma prawo albo pozostać przez ten dodatkowy czas, albo wyjść z domu męża, jak wskazuje słowo Allaha: „Lecz jeśli one odejdą, to nie będzie dla was grzechem...” (2:240). Ibn Abbas powiedział: Powyższy werset zniósł nakaz odbywania iddah w domu zmarłego męża, więc może ona odbywać ten okres tam, gdzie zechce. A Allah mówi: „Bez wypędzania ich”. Ata powiedział: Jeśli chce, może odbyć iddah w domu męża i mieszkać tam zgodnie z jego testamentem, a jeśli chce, może wyjść, stosownie do słów Allaha: „Nie będzie dla was grzechem to, co uczynią” (2:240). Ata dodał: Następnie zostały objawione wersety o dziedziczeniu, które zniosły obowiązek zapewnienia mieszkania; zatem może ona odbywać iddah, gdzie zechce, i nie przysługuje jej już prawo do zakwaterowania ze strony rodziny męża.
Tłumaczenie i objaśnienie: Khutba World, przetłumaczone z arabskiego.
Przekaz omawia, jak wdowy odbywają okres oczekiwania i gdzie w tym czasie mieszkają.
Przepisany okres oczekiwania po śmierci męża lub po rozwodzie.
Zastąpienie lub zmiana wcześniejszego przepisu prawnego przez późniejsze objawienie.
Prawo do pozostania w domu męża po jego śmierci.
Przekaz przedstawia różne wczesne interpretacje Koranu 2:240 oraz rozwój przepisów dotyczących wdów. Mudżahid rozróżnia obowiązkową ‘iddę od dodatkowego pobytu: według niego wdowa mogła odejść, choć okres oczekiwania nadal obowiązywał. Ibn Abbasowi, za pośrednictwem Aty, przypisuje się wypowiedź o zniesieniu obowiązku odbywania ‘iddy w domu rodziny męża. ‘Ata wskazuje ponadto na późniejsze przepisy dotyczące dziedziczenia jako powód, dla którego prawo do pobytu przestało wynikać z testamentu. Fragment przedstawia te wczesne interpretacje i sam w sobie nie stanowi pełnego omówienia wszystkich przepisów prawnych; szkoły prawa rozpatrują kwestie ‘iddy i zakwaterowania w świetle szerszego materiału dowodowego.
- W odpowiedzi na pytania o ‘iddę odróżniaj obowiązkowy okres oczekiwania od kwestii miejsca jego odbywania.
- Starannie uwzględniaj prawa wdowy, a decyzje praktyczne opieraj na rzetelnej wiedzy o właściwych przepisach.
Codziennie hadis w Twoim języku
Aplikacja codziennie prezentuje Ci hadis z objaśnieniem, również jako widżet na telefonie. Korzystaj za darmo.