Sahih Muslim หะดีษที่ 6165
รายงานโดย Ubayy ibn Ka'b พร้อมข้อความภาษาอาหรับ คำแปลของเรา และคำอธิบาย
รายงานโดย Ubayy ibn Ka'b
Sahih Muslim ได้รับการยอมรับว่าเชื่อถือได้ทั้งหมด
ตัวบทหะดีษ
حَدَّثَنَا أُبَىُّ بْنُ كَعْبٍ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " إِنَّهُ بَيْنَمَا مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ فِي قَوْمِهِ يُذَكِّرُهُمْ بِأَيَّامِ اللَّهِ وَأَيَّامُ اللَّهِ نَعْمَاؤُهُ وَبَلاَؤُهُ إِذْ قَالَ مَا أَعْلَمُ فِي الأَرْضِ رَجُلاً خَيْرًا أَوْ أَعْلَمَ مِنِّي . قَالَ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ إِنِّي أَعْلَمُ بِالْخَيْرِ مِنْهُ أَوْ عِنْدَ مَنْ هُوَ إِنَّ فِي الأَرْضِ رَجُلاً هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ . قَالَ يَا رَبِّ فَدُلَّنِي عَلَيْهِ . قَالَ فَقِيلَ لَهُ تَزَوَّدْ حُوتًا مَالِحًا فَإِنَّهُ حَيْثُ تَفْقِدُ الْحُوتَ . قَالَ فَانْطَلَقَ هُوَ وَفَتَاهُ حَتَّى انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَعُمِّيَ عَلَيْهِ فَانْطَلَقَ وَتَرَكَ فَتَاهُ فَاضْطَرَبَ الْحُوتُ فِي الْمَاءِ فَجَعَلَ لاَ يَلْتَئِمُ عَلَيْهِ صَارَ مِثْلَ الْكُوَّةِ قَالَ فَقَالَ فَتَاهُ أَلاَ أَلْحَقُ نَبِيَّ اللَّهِ فَأُخْبِرَهُ قَالَ فَنُسِّيَ . فَلَمَّا تَجَاوَزَا قَالَ لِفَتَاهُ آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا . قَالَ وَلَمْ يُصِبْهُمْ نَصَبٌ حَتَّى تَجَاوَزَا . قَالَ فَتَذَكَّرَ قَالَ أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهُ إِلاَّ الشَّيْطَانُ أَنْ أَذْكُرَهُ وَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ عَجَبًا . قَالَ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِي . فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا فَأَرَاهُ مَكَانَ الْحُوتِ قَالَ هَا هُنَا وُصِفَ لِي . قَالَ فَذَهَبَ يَلْتَمِسُ فَإِذَا هُوَ بِالْخَضِرِ مُسَجًّى ثَوْبًا مُسْتَلْقِيًا عَلَى الْقَفَا أَوْ قَالَ عَلَى حَلاَوَةِ الْقَفَا قَالَ السَّلاَمُ عَلَيْكُمْ . فَكَشَفَ الثَّوْبَ عَنْ وَجْهِهِ قَالَ وَعَلَيْكُمُ السَّلاَمُ مَنْ أَنْتَ قَالَ أَنَا مُوسَى . قَالَ وَمَنْ مُوسَى قَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ . قَالَ مَجِيءٌ مَا جَاءَ بِكَ قَالَ جِئْتُ لِتُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا . قَالَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا وَكَيْفَ تَصْبِرُ عَلَى مَا لَمْ تُحِطْ بِهِ خُبْرًا . شَىْءٌ أُمِرْتُ بِهِ أَنْ أَفْعَلَهُ إِذَا رَأَيْتَهُ لَمْ تَصْبِرْ . قَالَ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ صَابِرًا وَلاَ أَعْصِي لَكَ أَمْرًا . قَالَ فَإِنِ اتَّبَعْتَنِي فَلاَ تَسْأَلْنِي عَنْ شَىْءٍ حَتَّى أُحْدِثَ لَكَ مِنْهُ ذِكْرًا . فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا رَكِبَا فِي السَّفِينَةِ خَرَقَهَا . قَالَ انْتَحَى عَلَيْهَا . قَالَ لَهُ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ أَخَرَقْتَهَا لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا إِمْرًا . قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا قَالَ لاَ تُؤَاخِذْنِي بِمَا نَسِيتُ وَلاَ تُرْهِقْنِي مِنْ أَمْرِي عُسْرًا . فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا لَقِيَا غِلْمَانًا يَلْعَبُونَ . قَالَ فَانْطَلَقَ إِلَى أَحَدِهِمْ بَادِيَ الرَّأْىِ فَقَتَلَهُ فَذُعِرَ عِنْدَهَا مُوسَى عَلَيْهِ السَّلاَمُ ذَعْرَةً مُنْكَرَةً . قَالَ أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَاكِيَةً بِغَيْرِ نَفْسٍ لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا نُكْرًا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عِنْدَ هَذَا الْمَكَانِ " رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْنَا وَعَلَى مُوسَى لَوْلاَ أَنَّهُ عَجَّلَ لَرَأَى الْعَجَبَ وَلَكِنَّهُ أَخَذَتْهُ مِنْ صَاحِبِهِ ذَمَامَةٌ . قَالَ إِنْ سَأَلْتُكَ عَنْ شَىْءٍ بَعْدَهَا فَلاَ تُصَاحِبْنِي قَدْ بَلَغْتَ مِنْ لَدُنِّي عُذْرًا . وَلَوْ صَبَرَ لَرَأَى الْعَجَبَ - قَالَ وَكَانَ إِذَا ذَكَرَ أَحَدًا مِنَ الأَنْبِيَاءِ بَدَأَ بِنَفْسِهِ " رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْنَا وَ��َلَى أَخِي كَذَا رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْنَا - " فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ لِئَامًا فَطَافَا فِي الْمَجَالِسِ فَاسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَوَجَدَا فِيهَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ . قَالَ لَوْ شِئْتَ لاَتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا . قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ وَأَخَذَ بِثَوْبِهِ . قَالَ سَأُنَبِّئُكَ بِتَأْوِيلِ مَا لَمْ تَسْتَطِعْ عَلَيْهِ صَبْرًا أَمَّا السَّفِينَةُ فَكَانَتْ لِمَسَاكِينَ يَعْمَلُونَ فِي الْبَحْرِ إِلَى آخِرِ الآيَةِ . فَإِذَا جَاءَ الَّذِي يُسَخِّرُهَا وَجَدَهَا مُنْخَرِقَةً فَتَجَاوَزَهَا فَأَصْلَحُوهَا بِخَشَبَةٍ وَأَمَّا الْغُلاَمُ فَطُبِعَ يَوْمَ طُبِعَ كَافِرًا وَكَانَ أَبَوَاهُ قَدْ عَطَفَا عَلَيْهِ فَلَوْ أَنَّهُ أَدْرَكَ أَرْهَقَهُمَا طُغْيَانًا وَكُفْرًا فَأَرَدْنَا أَنْ يُبَدِّلَهُمَا رَبُّهُمَا خَيْرًا مِنْهُ زَكَاةً وَأَقْرَبَ رُحْمًا . وَأَمَّا الْجِدَارُ فَكَانَ لِغُلاَمَيْنِ يَتِيمَيْنِ فِي الْمَدِينَةِ وَكَانَ تَحْتَهُ " . إِلَى آخِرِ الآيَةِ .
อุบัยย์ อิบนุ กะอฺบ์ ได้เล่าให้เราฟังว่า ท่านได้ยินเราะซูลุลลอฮ์ ﷺ กล่าวว่า
"แท้จริงขณะที่มูซา อะลัยฮิสลาม กำลังกล่าวเตือนสติกลุ่มชนของท่านถึงวันเวลาแห่งอัลลอฮ์ ซึ่งคือช่วงเวลาแห่งความโปรดปรานและการทดสอบจากพระองค์ ทันใดนั้นท่านได้กล่าวว่า 'ฉันไม่ทราบว่าบนแผ่นดินนี้มีผู้ใดที่มีความดีหรือมีความรู้ยิ่งกว่าฉัน' อัลลอฮ์จึงทรงวะฮีย์แก่ท่านว่า 'แท้จริงข้ารู้ดียิ่งถึงผู้ที่มีความดีหรือมีความรู้มากกว่าเขา หรือมีบุคคลหนึ่งบนแผ่นดินที่มีความรู้มากกว่าเจ้า' มูซากล่าวว่า 'โอ้พระเจ้าของข้าพระองค์ โปรดชี้แนะทางให้ข้าพระองค์ได้พบเขาเถิด' มีเสียงกล่าวแก่ท่านว่า 'จงเตรียมปลาเค็มเป็นเสบียงเดินทาง เพราะที่ใดที่ท่านสูญเสียปลานั้น ที่นั่นแหละคือสถานที่ที่ท่านจะพบเขา' ท่านและคนรับใช้หนุ่มของท่านจึงออกเดินทาง จนกระทั่งมาถึงโขดหินแห่งหนึ่ง แต่ท่านกลับมองไม่เห็นสิ่งใด จึงออกเดินทางต่อไปโดยทิ้งคนรับใช้ไว้ ณ ที่นั้น ปลาได้ดิ้นลงในน้ำ และน้ำได้แยกออกเป็นช่องคล้ายอุโมงค์เหนือตัวปลา คนรับใช้หนุ่มกล่าวว่า 'ฉันควรกลับไปหาเราะซูลุลลอฮ์ ﷺ เพื่อแจ้งให้ท่านทราบหรือไม่?' แต่เขากลับถูกลืมเลือนไป เมื่อทั้งสองเดินทางเลยจุดนั้นไปแล้ว มูซากล่าวกับคนรับใช้ว่า 'จงนำอาหารเช้ามาให้เราเถิด การเดินทางครั้งนี้ทำให้เราเหนื่อยล้ามาก' ทั้งที่ความจริงแล้วท่านยังไม่รู้สึกเหนื่อยจนกว่าจะได้ผ่านจุดที่ต้องพบกับคิฎร์ คนรับuseจึงนึกขึ้นได้แล้วกล่าวว่า 'ท่านจำได้หรือไม่ เมื่อเราพักอยู่ที่โขดหินนั้น ฉันลืมเรื่องปลาไป และมีเพียงชัยฏอนเท่านั้นที่ทำให้ฉันลืมระลึกถึงมัน และมันก็ได้ออกเดินทางไปในทะเลอย่างน่าอัศจรรย์' มูซากล่าวว่า 'นั่นแหละคือสิ่งที่เรามุ่งแสวงหา' ทั้งสองจึงย้อนรอยเท้ากลับไปตามเส้นทางเดิม คนรับuseได้ชี้ให้ท่านดูสถานที่ที่ปลาหายไป มูซาเริ่มค้นหาที่นั่น แล้วทันใดนั้นท่านก็เห็นคิฎร์นอนคลุมผ้าอยู่ หงายหลังหรือนอนหนุนต้นคอ ท่านกล่าวสลามว่า 'อัสสลามุอะลัยกุม' คิฎร์เปิดผ้าออกจากใบหน้าแล้วตอบว่า 'วะอะลัยกุมุสสลาม ท่านคือใคร?' มูซาตอบว่า 'ฉันคือมูซา' คิฎร์ถามว่า 'มูซาคนไหน?' ตอบว่า 'มูซาแห่งวงศ์วานอิสรออีล' คิฎร์ถามว่า 'การมาของท่านมีจุดประสงค์อันใด?' มูซาตอบว่า 'ฉันมาเพื่อขอให้ท่านสอนความรู้แห่งทางนำที่อัลลอฮ์ทรงสอนแก่ท่าน' คิฎร์กล่าวว่า 'แท้จริงท่านจะไม่อาจอดทนอยู่กับฉันได้ และท่านจะอดทนต่อสิ่งที่ท่านยังไม่มีความรู้ครอบคลุมได้อย่างไร? มีบางสิ่งที่ฉันได้รับคำสั่งให้กระทำ เมื่อท่านได้เห็น ท่านย่อมไม่อาจอดทนได้' มูซากล่าวว่า 'อินชาอัลลอฮ์ ท่านจะพบว่าฉันเป็นผู้มีความอดทน และฉันจะไม่ฝ่าฝืนคำสั่งของท่าน' คิฎร์กล่าวว่า 'หากท่านจะติดตามฉัน ก็อย่าได้สอบถามฉันเกี่ยวกับสิ่งใด จนกว่าฉันจะเป็นฝ่ายอธิบายให้ท่านฟังเอง' ทั้งสองจึงออกเดินทางด้วยกัน จนเมื่อขึ้นเรือ คิฎร์ได้เจาะรูเรือ มูซากล่าวด้วยความตกใจว่า 'ท่านเจาะเรือเพื่อให้ผู้คนจมน้ำตายกระนั้นหรือ? แท้จริงท่านได้กระทำสิ่งที่ร้ายแรงยิ่ง' คิฎร์ตอบว่า 'ฉันมิได้บอกท่านแล้วหรือว่า ท่านจะไม่อาจอดทนอยู่กับฉันได้' มูซากล่าวว่า 'ขอท่านอย่าตำหนิฉันในสิ่งที่ฉันลืม และอย่าได้สร้างความยากลำบากให้แก่ฉันในเรื่องของฉันเลย' ทั้งสองเดินทางต่อไป จนเมื่อพบเด็กๆ กำลังเล่นกัน คิฎร์ได้ตรงเข้าไปหาเด็กคนหนึ่งแล้วสังหารเขา มูซา อะลัยฮิสลาม รู้สึกหวาดหวั่นและโกรธเคืองอย่างยิ่ง กล่าวว่า 'ท่านฆ่าชีวิตที่บริสุทธิ์ซึ่งไม่ได้คร่าชีวิตผู้อื่นกระนั้นหรือ? แท้จริงท่านได้กระทำสิ่งที่ชั่วช้ายิ่ง' เราะซูลุลลอฮ์ ﷺ กล่าวถึงเหตุการณ์ตอนนี้ว่า 'ขอความเมตตาจากอัลลอฮ์จงมีแด่พวกเราและแด่มูซา หากท่านอดทนรออีกสักนิด ท่านจะได้เห็นสิ่งมหัศจรรย์ แต่ความเกรงใจต่อสหายของท่านได้ครอบงำท่านไว้' มูซากล่าวว่า 'หากฉันถามท่านเกี่ยวกับสิ่งใดหลังจากนี้ ขอท่านอย่าได้คบหาสมาคมกับฉันอีกเลย ท่านมีข้ออ้างที่เพียงพอจากฉันแล้ว' และหากท่านอดทน ท่านจะได้เห็นสิ่งมหัศจรรย์มากมาย (ผู้รายงานกล่าวว่า เมื่อใดก็ตามที่ท่านนบี ﷺ กล่าวนามบรรดานบี ท่านจะเริ่มด้วยตัวท่านเองก่อนว่า 'ขอความเมตตาจากอัลลอฮ์จงมีแด่พวกเราและแด่พี่น้องของฉัน...') ทั้งสองเดินทางต่อไป จนมาถึงหมู่บ้านที่มีผู้คนตระหนี่ถี่เหนียว พวกเขาเดินเข้าไปในที่ชุมนุมและขออาหาร แต่ชาวบ้านปฏิเสธไม่ให้การต้อนรับ ทั้งสองพบกำแพงในหมู่บ้านนั้นที่กำลังจะพังทลาย คิฎร์จึงซ่อมแซมมันให้มั่นคง มูซากล่าวว่า 'หากท่านประสงค์ ท่านสามารถเรียกค่าจ้างสำหรับงานนี้ได้' คิฎร์กล่าวว่า 'นี่คือการแยกทางระหว่างฉันกับท่าน' แล้วจับชายเสื้อของตนไว้ พร้อมกล่าวว่า 'บัดนี้ฉันจะอธิบายความหมายของสิ่งที่ท่านไม่อาจอดทนได้ ส่วนเรือนั้นเป็นของคนยากจนที่ทำงานในทะเล ฉันตั้งใจจะทำให้มันชำรุด เพราะเบื้องหน้าพวกเขามีกษัตริย์ที่ยึดเรือดีๆ ไปโดยพลการ เมื่อเขามาพบเรือลำนี้ชำรุด เขาจึงปล่อยผ่านไป และภายหลังพวกเขาได้ซ่อมแซมมันด้วยไม้ใหม่ ส่วนเด็กหนุ่มคนนั้น ถูกกำหนดให้เป็นกาฟิรตั้งแต่กำเนิด และบิดามารดาของเขาต่างรักใคร่เอ็นดูเขา หากเขามีชีวิตอยู่จนถึงวัยผู้ใหญ่ เขาย่อมชักนำพ่อแม่ไปสู่การละเมิดขอบเขตและการปฏิเสธศรัทธา ดังนั้น เราจึงประสงค์ให้พระเจ้าของพวกเขาประทานทายาทที่ดีกว่าในด้านความบริสุทธิ์และใกล้ชิดกับความเมตตามาทดแทน ส่วนกำแพงนั้นเป็นของเด็กกำพร้าสองคนในเมือง และใต้กำแพงนั้นมีขุมทรัพย์ของพวกเขา...' จนถึงท้ายอายะฮ์"
คำแปลและคำอธิบายโดย Khutba World แปลจากภาษาอาหรับ
มูซา ﷺ สอนว่าความรู้นั้นกว้างไกลเกินกว่าที่คนคนเดียวจะมีได้ด้วยตนเอง
ความโปรดปรานและบททดสอบจากอัลลอฮ์ที่ผู้คนประสบ
บ่าวผู้ได้รับความรู้พิเศษจากอัลลอฮ์และได้พบกับมูซา
การควบคุมตนเองและรอคำอธิบายเมื่อยังไม่รู้สถานการณ์ทั้งหมด
บรรดานักวิชาการยุคคลาสสิกเน้นย้ำว่าความรู้เป็นของประทานจากอัลลอฮ์ และการรู้มากไม่ได้ทำให้ผู้ใดเป็นผู้รู้ทุกสิ่ง มูซา ﷺ เดินทางอย่างนอบน้อมเพื่อแสวงหาความรู้ ขณะที่อัลคิฎร์สอนท่านไม่ให้ตัดสินเหตุการณ์ก่อนที่เบื้องหลังซึ่งซ่อนอยู่จะปรากฏชัด นักวิชาการยังชี้ว่าคำถามของมูซาเกิดจากหน้าที่ในการปฏิเสธความชั่วร้ายร้ายแรง ดังนั้นเรื่องนี้ไม่ได้สอนให้ปล่อยความอยุติธรรมเกิดขึ้นโดยไม่ทำอะไร การกระทำพิเศษของอัลคิฎร์เป็นไปตามวิวรณ์จากพระเจ้า และไม่ใช่การอนุญาตทั่วไปให้ผู้คนทำร้ายผู้อื่น
- ยอมรับสิ่งที่ยังไม่รู้ และขอคำอธิบายจากผู้เชี่ยวชาญก่อนสรุป
- เมื่อสถานการณ์ดูเข้าใจยาก ให้ค้นหาข้อมูลที่เชื่อถือได้ก่อนและชะลอการตัดสิน
- แบ่งปันความรู้อย่างถ่อมตน และยอมรับว่าอัลลอฮ์ประทานความรู้และความเข้าใจที่แตกต่างกันแก่ผู้คน
รายงานนี้กล่าวถึงคำถามว่ามูซากับสหายจากกลุ่มชนอิสราเอลเป็นบุคคลเดียวกันหรือไม่ และช่วยชี้แจงบริบทของการพบกัน
Sahih Muslim · #6167 (Sahih)รายงานนี้กล่าวถึงการพบกันและบทเรียนเรื่องความรู้กับความอดทนเช่นกัน
Sahih al-Bukhari · #122 (Sahih)เรื่องเล่าเศาะฮีห์นี้นำเสนอเรื่องราวที่เกี่ยวข้องกับการแสวงหาความรู้ของมูซาและการเดินทางไปหาอัลคิฎร์
หะดีษทุกวันในภาษาของคุณ
แอปจะมอบหะดีษพร้อมคำอธิบายให้คุณทุกวัน และแสดงเป็นวิดเจ็ตบนโทรศัพท์ได้ ใช้งานฟรี