Zekat · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, 1640. hadis

Qabisah ibn Mukhariq rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Zekat
سنن أبي داود
Kim rivayet etti?

Qabisah ibn Mukhariq tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ هَارُونَ بْنِ رِيَابٍ، قَالَ حَدَّثَنِي كِنَانَةُ بْنُ نُعَيْمٍ الْعَدَوِيُّ، عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ مُخَارِقٍ الْهِلاَلِيِّ، قَالَ تَحَمَّلْتُ حَمَالَةً فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ أَقِمْ يَا قَبِيصَةُ حَتَّى تَأْتِيَنَا الصَّدَقَةُ فَنَأْمُرَ لَكَ بِهَا ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ يَا قَبِيصَةُ إِنَّ الْمَسْأَلَةَ لاَ تَحِلُّ إِلاَّ لأَحَدِ ثَلاَثَةٍ رَجُلٌ تَحَمَّلَ حَمَالَةً فَحَلَّتْ لَهُ الْمَسْأَلَةُ فَسَأَلَ حَتَّى يُصِيبَهَا ثُمَّ يُمْسِكُ وَرَجُلٌ أَصَابَتْهُ جَائِحَةٌ فَاجْتَاحَتْ مَالَهُ فَحَلَّتْ لَهُ الْمَسْأَلَةُ فَسَأَلَ حَتَّى يُصِيبَ قِوَامًا مِنْ عَيْشٍ ‏"‏ ‏.‏ أَوْ قَالَ ‏"‏ سِدَادًا مِنْ عَيْشٍ ‏"‏ ‏.‏ ‏"‏ وَرَجُلٌ أَصَابَتْهُ فَاقَةٌ حَتَّى يَقُولَ ثَلاَثَةٌ مِنْ ذَوِي الْحِجَا مِنْ قَوْمِهِ قَدْ أَصَابَتْ فُلاَنًا الْفَاقَةُ فَحَلَّتْ لَهُ الْمَسْأَلَةُ فَسَأَلَ حَتَّى يُصِيبَ قِوَامًا مِنْ عَيْشٍ - أَوْ سِدَادًا مِنْ عَيْشٍ - ثُمَّ يُمْسِكُ وَمَا سِوَاهُنَّ مِنَ الْمَسْأَلَةِ يَا قَبِيصَةُ سُحْتٌ يَأْكُلُهَا صَاحِبُهَا سُحْتًا ‏"‏ ‏.‏

Çeviri

Müsedded bize rivayet etti, Hammad bin Zeyd bize rivayet etti, Harun bin Riyab'tan, o dedi ki: Kinane bin Nuaym el-Adevi bana anlattı, Kabisa bin Muharik el-Hilali'den, o dedi ki: Ben bir diyet borcunu üstlendim ve Nebi ﷺ'e geldim. Buyurdu ki: 'Ey Kabisa, sadaka bize gelinceye kadar bekle, sana verilmesini emrederiz.' Sonra buyurdu ki: 'Ey Kabisa, istemek ancak şu üç kişiden biri için helaldir: Bir borcu üstlenen kimse; ona istemesi helal olur, borcu ödeyecek miktarı elde edinceye kadar ister, sonra durur. Bir felakete uğrayıp malı mahvolan kimse; ona istemesi helal olur, geçimini sağlayacak bir düzeye ulaşıncaya kadar ister' – veya 'geçimini idame ettirecek bir düzeye' buyurdu – 'Ve fakirlik kendisine isabet eden kimse; kavminden üç akıllı kişi: Falanca fakirliğe düşmüştür, deyinceye kadar; ona istemesi helal olur, geçimini sağlayacak bir düzeye ulaşıncaya kadar ister' – veya 'geçimini idame ettirecek bir düzeye' – 'sonra durur. Bunların dışındaki her türlü isteme, ey Kabisa, haramdır; onu yiyen haram yemiş olur.'

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Yardım istemek yalnızca kabul edilmiş ihtiyaç durumlarında ve ihtiyaç giderilene kadar caizdir.

Arka plan ve bağlam

Kabîsa ibn Muhârik, mali bir kefalet üstlendiğini ve yardım istemek üzere Peygamber ﷺ’e başvurduğunu anlattı. Peygamber ﷺ ona sadaka gelene kadar beklemesini, ardından kendisine oradan verilmesini emredeceğini söyledi.

Kavramlar ve açıklamalar
hamâle

Bir kimsenin üstlendiği mali yükümlülük; örneğin bir borcu veya anlaşmazlığı sona erdirmek için tazminatı ödeme.

geçim için yeterli miktar

Temel yaşam ihtiyaçlarını karşılamaya yetecek imkân.

suht

Bir kimsenin haksız biçimde elde edip kullandığı haram mal.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler bu rivayetten, yardım istemenin açıkça belirlenmiş üç durumda caiz olduğu sonucunu çıkarırlar: mali kefalet üstlenmek, bir felaket nedeniyle malını kaybetmek ve toplumdan aklı başında üç kişinin doğruladığı ağır yoksulluk. Bu izin, yükümlülük yerine getirilene veya yeterli bir geçim için gereken miktar elde edilene kadar geçerlidir; sonrasında kişi istemeyi bırakmalıdır. Dört Sünni fıkıh mezhebi, zekât alma şartlarını ve muhtaçlığın değerlendirilmesini deliller ve ayrıntılı hukuk kuralları çerçevesinde ele alır. Kabul edilmiş bir ihtiyaç olmaksızın istemeye karşı yapılan uyarı, zekâtın hak sahibi olmadan alınamayacağını vurgular.

Günümüz için dersler
  1. Mali sıkıntı yaşadığınızda önce güvenilir akrabalarınızdan, toplumdan veya yetkili bir zekât kuruluşundan yardım isteyin.
  2. Bir borç veya acil durum için destek alırsanız, bunu veriliş amacı doğrultusunda kullanın ve ihtiyaç giderildiğinde istemeyi bırakın.
  3. Zekât verirken alıcının gerçekten hak sahibi gruplardan birine girdiğini dikkatle doğrulayın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.