Sunan Abi Dawud, 5157. hadis
Abu Dharr al-Ghifari rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Dharr al-Ghifari tarafından rivayet edildi
Rivayet
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنِ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ، قَالَ رَأَيْتُ أَبَا ذَرٍّ بِالرَّبَذَةِ وَعَلَيْهِ بُرْدٌ غَلِيظٌ وَعَلَى غُلاَمِهِ مِثْلُهُ قَالَ فَقَالَ الْقَوْمُ يَا أَبَا ذَرٍّ لَوْ كُنْتَ أَخَذْتَ الَّذِي عَلَى غُلاَمِكَ فَجَعَلْتَهُ مَعَ هَذَا فَكَانَتْ حُلَّةً وَكَسَوْتَ غُلاَمَكَ ثَوْبًا غَيْرَهُ . قَالَ فَقَالَ أَبُو ذَرٍّ إِنِّي كُنْتُ سَابَبْتُ رَجُلاً وَكَانَتْ أُمُّهُ أَعْجَمِيَّةً فَعَيَّرْتُهُ بِأُمِّهِ فَشَكَانِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " يَا أَبَا ذَرٍّ إِنَّكَ امْرُؤٌ فِيكَ جَاهِلِيَّةٌ " . قَالَ " إِنَّهُمْ إِخْوَانُكُمْ فَضَّلَكُمُ اللَّهُ عَلَيْهِمْ فَمَنْ لَمْ يُلاَئِمْكُمْ فَبِيعُوهُ وَلاَ تُعَذِّبُوا خَلْقَ اللَّهِ " .
Osman b. Ebî Şeybe bize rivayet etti, Cerîr bize rivayet etti, A'meş'ten, o da Ma'rûr b. Süveyd'den nakletti: Ma'rûr dedi ki:
"Ebû Zer'i Rebeze'de gördüm; üzerinde kalın bir aba vardı ve kölesinin üzerinde de aynısı bulunuyordu. Orada bulunanlar: 'Ey Ebû Zer! Kölenin üzerindeki abayı alıp seninkiyle birleştirerek bir takım elbise (hulle) yapsaydın ve kölene başka bir elbise giydirseydin ya!' dediler. Ebû Zer şöyle cevap verdi: 'Ben bir adamla tartışmıştım; annesi Acem asıllıydı ve ben ona annesi üzerinden hakaret ettim. O da beni Resûlullah ﷺ'e şikâyet etti. Resûlullah ﷺ bana: "Ey Ebû Zer! Sen cahiliye ahlakından izler taşıyan bir adamsın" buyurdu. Sonra şöyle devam etti: "Onlar sizin kardeşlerinizdir; Allah sizi onlara üstün kılmıştır. Kim size uymazsa onu satın, fakat Allah'ın yarattıklarını eziyet etmeyin."'
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İman kardeşliği, hizmet edenleri aşağılamayı ve onlara kötü davranmayı yasaklar.
Ebû Zer, bir adamı Arap olmayan annesi nedeniyle aşağıladığını anlattı. Adam durumu Peygamber ﷺ’e şikâyet etti; Peygamber ﷺ de Ebû Zer’i üzerinde cahiliye kalıntısı bulunması nedeniyle uyardı. Daha sonra Ebû Zer ile hizmetçisi aynı türden bir hırka giydi.
İslam öncesi dönemin bilgisizlik ve yanlış âdetleri; soyu ile övünmek ve başkalarını küçümsemek gibi.
Birbiriyle uyumlu giysilerden oluşan takım.
Ebû Zer’in ikamet ettiği yer.
Âlimler bu rivayetten, birini soyuna dayanarak aşağılamanın haram olduğu ve Müslümanların birbirlerine kardeşçe davranmaları gerektiği sonucunu çıkarır. Peygamber ﷺ, Ebû Zer’in davranışını cahiliyeden kalma bir tutum olarak nitelendirmiştir: iman ve statü, hiç kimseye başkalarını küçük düşürme hakkı vermez. Hizmetçilere eziyet edilmemesi yönündeki uyarı, onların insanlık onuruna ve adil muameleye layık olduğunu vurgular. Âlimler, birini satmaya ilişkin tarihî göndermeyi o dönemde var olan kölelik bağlamında değerlendirir; bu, insanları satmaya yönelik genel bir teşvik değil, kötü muameleyi yasaklayan ve sürdürülemez bir çalışma ilişkisinin sona erdirilmesine işaret eden bir ifadedir.
- Kimseyi soyu, dili veya ailesi nedeniyle küçümseyerek konuşma.
- Senin için çalışanlara saygıyla davran; uygun giysi ve bakım imkânı sağla.
- Birini incitirsen hatanı kabul et ve içten bir özürle ilişkinizi düzelt.
Bu sahih rivayet, Ebû Zer’i ve hizmetçisini Rebeze’de anlatır; eşit insan onurunu ve iyi muameleyi vurgular.
Sunan Abi Dawud · #5158 (Sahih)Aynı anlatıdan gelen bu rivayet, hizmetçileri aşağılamaya ve onlara kötü davranmaya karşı uyarıyı destekler.
Sunan Abi Dawud · #4774 (Sahih)Enes, Peygamber ﷺ’in hizmet ettiği yıllar boyunca kendisine nasıl sabır ve nezaketle davrandığını anlatır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.