Güneş ve Ay Tutulması · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 1046. hadis

Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Güneş ve Ay Tutulması
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Aisha tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، ح وَحَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، حَدَّثَنِي عُرْوَةُ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ خَسَفَتِ الشَّمْسُ فِي حَيَاةِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَخَرَجَ إِلَى الْمَسْجِدِ فَصَفَّ النَّاسُ وَرَاءَهُ، فَكَبَّرَ فَاقْتَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قِرَاءَةً طَوِيلَةً، ثُمَّ كَبَّرَ فَرَكَعَ رُكُوعًا طَوِيلاً، ثُمَّ قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ‏.‏ فَقَامَ وَلَمْ يَسْجُدْ، وَقَرَأَ قِرَاءَةً طَوِيلَةً، هِيَ أَدْنَى مِنَ الْقِرَاءَةِ الأُولَى، ثُمَّ كَبَّرَ وَرَكَعَ رُكُوعًا طَوِيلاً، وَهْوَ أَدْنَى مِنَ الرُّكُوعِ الأَوَّلِ، ثُمَّ قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ، رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ‏.‏ ثُمَّ سَجَدَ، ثُمَّ قَالَ فِي الرَّكْعَةِ الآخِرَةِ مِثْلَ ذَلِكَ، فَاسْتَكْمَلَ أَرْبَعَ رَكَعَاتٍ فِي أَرْبَعِ سَجَدَاتٍ، وَانْجَلَتِ الشَّمْسُ قَبْلَ أَنْ يَنْصَرِفَ، ثُمَّ قَامَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ ‏ "‏ هُمَا آيَتَانِ مِنْ آيَاتِ اللَّهِ، لاَ يَخْسِفَانِ لِمَوْتِ أَحَدٍ وَلاَ لِحَيَاتِهِ، فَإِذَا رَأَيْتُمُوهُمَا فَافْزَعُوا إِلَى الصَّلاَةِ ‏"‏‏.‏ وَكَانَ يُحَدِّثُ كَثِيرُ بْنُ عَبَّاسٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ كَانَ يُحَدِّثُ يَوْمَ خَسَفَتِ الشَّمْسُ بِمِثْلِ حَدِيثِ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ‏.‏ فَقُلْتُ لِعُرْوَةَ إِنَّ أَخَاكَ يَوْمَ خَسَفَتْ بِالْمَدِينَةِ لَمْ يَزِدْ عَلَى رَكْعَتَيْنِ مِثْلَ الصُّبْحِ‏.‏ قَالَ أَجَلْ لأَنَّهُ أَخْطَأَ السُّنَّةَ‏.‏

Çeviri

Bize Yahya b. Bükeyr anlattı, dedi ki: Bana Leys anlattı, Ukayl'den, o da İbn Şihab'dan. Ve bana Ahmed b. Salih anlattı, dedi ki: Bize Anbese anlattı, dedi ki: Bize Yunus anlattı, İbn Şihab'dan. Bana Urve anlattı, Peygamber'in ﷺ eşi Aişe'den, o şöyle dedi: Peygamber ﷺ hayatta iken güneş tutuldu. Bunun üzerine Mescid'e çıktı ve insanlar arkasında saf bağladılar. Tekbir getirdi ve Resûlullah ﷺ uzun bir kıraat yaptı, sonra tekbir getirip uzun bir rükû yaptı. Sonra 'Semi'allahu limen hamideh' dedi. Secde etmeden doğruldu ve ilkinden daha kısa olan uzun bir kıraat daha yaptı. Sonra tekrar tekbir getirip ilkinden daha kısa olan uzun bir rükû yaptı ve 'Semi'allahu limen hamideh, Rabbena ve leke'l-hamd' dedi. Sonra secde etti. İkinci rekâtta da aynı şekilde davrandı; böylece dört rükû ve dört secde ile namazı tamamladı. O daha namazdan ayrılmadan güneş açıldı. Sonra kalktı, Allah'a layık olduğu şekilde hamd ve senada bulundu ve şöyle buyurdu: 'Güneş ve ay, Allah'ın ayetlerinden iki ayettir. Kimsenin ölümü veya hayatı sebebiyle tutulmazlar. Onları gördüğünüz zaman hemen namaza koşun.' Kesir b. Abbas sıkça anlatırdı ki, Abdullah b. Abbas -Allah onlardan razı olsun- güneş tutulduğu gün, Urve'nin Aişe'den naklettiği hadisin benzerini anlatırdı. Ben Urve'ye dedim ki: 'Kardeşin, Medine'de güneş tutulduğunda sabah namazı gibi sadece iki rekât kıldı.' O da: 'Evet, çünkü o Sünnet'i kaçırmıştı (hata yapmıştı)' diye cevap verdi.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Güneş tutulması sırasında Peygamber ﷺ özel bir namaz kıldı.

Arka plan ve bağlam

Peygamber ﷺ hayattayken bir güneş tutulması meydana geldi. Mescide giderek namaza imamlık etti; namaz bitmeden tutulma sona erdi.

Kavramlar ve açıklamalar
Rekât

Ayakta durma, rükû ve secde gibi bölümleri içeren namaz birimi.

Tekbir

«Allahu akbar» — Allah en büyüktür, demek.

Semi'allahu limen hamideh

Rükûdan doğrulurken söylenen hamd ifadesi: Allah, Kendisine hamd edeni işitir.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, anlatılan sünnete göre küsuf namazının her rekâtında iki kıraat ve iki rükû bulunduğu, ardından secdelerin yapıldığı sonucunu çıkarırlar. Dört Sünni fıkıh mezhebi bu namazın meşru olduğunu kabul eder; kılınışının bazı ayrıntılarında ve fıkhî hükmünün niteliğinde farklı görüşlere sahiptir. Metin ayrıca tutulmaların Allah’ın ayetlerinden olduğunu, birinin doğumuna veya ölümüne bağlanamayacağını öğretir.

Günümüz için dersler
  1. Güneş veya ay tutulduğunda meşru namazı kıl ve ibadetle Allah’a yönel.
  2. Sünneti uygulamada takip edebilmek için nakledilen namaz şeklini dikkatle öğren.
  3. Tutulmayı birinin doğumuna veya ölümüne bağlama; onun Allah’ın bir ayeti olduğunu hatırla.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.