Sahih al-Bukhari, 1724. hadis
Abu Musa al-Ash'ari rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Musa al-Ash'ari tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ، عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَدِمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ بِالْبَطْحَاءِ. فَقَالَ " أَحَجَجْتَ ". قُلْتُ نَعَمْ. قَالَ " بِمَا أَهْلَلْتَ ". قُلْتُ لَبَّيْكَ بِإِهْلاَلٍ كَإِهْلاَلِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم. قَالَ " أَحْسَنْتَ، انْطَلِقْ فَطُفْ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ". ثُمَّ أَتَيْتُ امْرَأَةً مِنْ نِسَاءِ بَنِي قَيْسٍ، فَفَلَتْ رَأْسِي، ثُمَّ أَهْلَلْتُ بِالْحَجِّ، فَكُنْتُ أُفْتِي بِهِ النَّاسَ، حَتَّى خِلاَفَةِ عُمَرَ ـ رضى الله عنه ـ فَذَكَرْتُهُ لَهُ. فَقَالَ إِنْ نَأْخُذْ بِكِتَابِ اللَّهِ فَإِنَّهُ يَأْمُرُنَا بِالتَّمَامِ، وَإِنْ نَأْخُذْ بِسُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمْ يَحِلَّ حَتَّى بَلَغَ الْهَدْىُ مَحِلَّهُ.
Abdân bize rivayet etti ve dedi ki: Babam bana Şu‘be’den, o Kays b. Müslim’den, o Târık b. Şihâb’dan, o da Ebû Mûsâ’dan –Allah ondan razı olsun– haber verdi. Ebû Mûsâ şöyle dedi: Resûlullah ﷺ Batḥâ’da iken yanına vardım. Bana:
"Hac için niyet ettin mi?" diye sordu. Ben: "Evet" dedim. "Neye telbiye getirdin (ihrama girdin)?" diye sordu. Ben: "Lebbeyk, Nebî ﷺ’in ihramına/telbiyesine uygun bir ihramla/telbiyeyle emrine amadeyim" dedim. Bunun üzerine: "Güzel yaptın! Git, Beyt’i (Kâbe’yi) tavaf et, Safa ile Merve arasında sa‘y yap" buyurdu. Sonra Benî Kays kadınlarından bir kadının yanına gittim; başımdaki bitleri ayıkladı. Daha sonra hac için ihrama girdim ve Ömer’in –Allah ondan razı olsun– hilafetine kadar insanlara bu şekilde fetva verdim. Nihayet bunu ona anlattığımda şöyle dedi: "Eğer Allah’ın Kitabı’nı esas alırsak, O bize [hac ve umreyi] tamamlamamızı emreder; eğer Resûlullah ﷺ’in Sünneti’ni esas alırsak, Resûlullah ﷺ kurban yerine ulaşana kadar ihramdan çıkmamıştır."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ebû Mûsâ, Peygamber ﷺ’in ihram niyetini izledi ve kıran haccını öğrendi.
Ebû Mûsâ, Ömer’in halifeliği sırasında hac hakkındaki önceki fetvasını ona sundu. Ömer, Kur’an’daki ibadeti tamamlama emrine ve kurbanlık hedefine ulaşıncaya kadar ihramda kalan Peygamber ﷺ’in uygulamasına dikkat çekti.
Hac veya umreye girilen ve bazı davranışlardan kaçınılan kutsal hâl.
Hac ve umrenin tek ihramla birlikte yapıldığı hac türü.
Hac sırasında Harem’e götürülüp orada kesilen kurbanlık hayvan.
Âlimler bu rivayetten, hac türünü özellikle belirlememiş olan kişinin Peygamber ﷺ’in niyetini izleyebileceği sonucunu çıkarırlar. Ebû Mûsâ, bu yönlendirmeyi önce tavaf ve sa‘yden sonra ihramdan çıkıp daha sonra hac için yeniden ihrama girme izni olarak anlamıştı. Ömer ise hac ve umrenin tamamlanmasını ve kurbanlık hedefine ulaşıncaya kadar ihramda kalan Peygamber ﷺ’in örnekliğini vurguladı. Böylece rivayet, temettu‘ ile kıran arasındaki farka da temas eder; fakihler bunun tam olarak nasıl uygulanacağını tartışır ve hac türleriyle ilgili delilleri birlikte değerlendirir.
- Hac türü konusunda kararsızsan niyetini belirlemeden önce ehil bir uzmana danış.
- Temettu‘ ve kıranın hükümlerini birbirinden ayır; kendi durumun için güvenilir fıkıh rehberliği al.
- Görüş ayrılıklarını âlimlere saygıyla danış ve Kur’an ile güvenilir Sünnet’i birlikte değerlendir.
Bu rivayet, hacıların ihramlarını ve hac türlerini nasıl belirlediklerini de ele alır.
Sahih al-Bukhari · #1725 (Sahih)Hafsa, başkaları ihramdan çıkabilirken Peygamber ﷺ’in neden çıkmadığını sorar; bu, kurbanlıkla ilgili farkı açıklar.
Sahih al-Bukhari · #1726 (Sahih)İbn Ömer, Peygamber ﷺ’in hac sırasındaki uygulamasını ve ihramda kalışını anlatır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.